Ο γάμος δεν είναι απλώς μια συμφωνία ανάμεσα σε δύο ανθρώπους, αλλά μια συνομιλία ανάμεσα σε δύο ψυχές που κουβαλούν το παιδικό τους παρελθόν. Πίσω από τη λογική του ενήλικα, κρύβεται ένα παιδί που ζητά ακόμη αγάπη, ασφάλεια και αποδοχή. Κάθε σχέση, και ιδίως ο γάμος, ενεργοποιεί μέσα μας δυνάμεις ασυνείδητες, συναισθήματα, φόβους και ανάγκες που γεννήθηκαν στην παιδική μας ηλικία και συνεχίζουν να καθορίζουν τη ζωή μας.

Η συνειδητή και η ασυνείδητη ζωή που κουβαλάμε

Μέσα μας υπάρχουν δύο επίπεδα: το συνειδητό, αυτό που σκέφτεται, επικοινωνεί, αποφασίζει, και το ασυνείδητο, που μας καθορίζει σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό. Το ασυνείδητο δεν «μεγαλώνει» με την ηλικία. Μένει άχρονο, σαν να έχει παγώσει στην εποχή της παιδικής μας ηλικίας. Έτσι, όσο κι αν λειτουργούμε σαν ενήλικες, μέσα μας υπάρχει πάντα το μικρό παιδί που ζητά αγάπη, αποδοχή, ασφάλεια, ή παλεύει ακόμη με απωθημένα και φόβους.

Ο γάμος ξυπνά όσα νομίζαμε πως είχαμε αφήσει πίσω

Στις στενές σχέσεις, και ιδιαίτερα στον γάμο, αυτά τα παλιά συναισθήματα ενεργοποιούνται ξανά. Η σχέση με τον σύντροφο ξυπνά ασυνείδητες μνήμες από τη σχέση με τη μητέρα, τον πατέρα ή το οικογενειακό περιβάλλον. Γι’ αυτό συχνά στην αρχή όλα μοιάζουν εύκολα, γιατι λειτουργεί το ενήλικο, λογικό κομμάτι μας. Όταν όμως ξεκινά η καθημερινότητα και η τριβή της συμβίωσης, έρχονται στην επιφάνεια οι βαθύτερες εσωτερικές συγκρούσεις.

Δεν τσακωνόμαστε μόνο για το πλύσιμο των πιάτων, για τις υποχρεώσεις ή για το πρόγραμμα της ημέρας· συχνά αντιδρούμε με τρόπο που έχει τις ρίζες του σε κάτι που ζήσαμε πολύ παλιά.

Τι είναι η «μεταβίβαση»

Χωρίς να το καταλαβαίνουμε, μεταφέρουμε στον σύντροφό μας συναισθήματα που κάποτε είχαμε για τους γονείς μας. Μπορεί να περιμένουμε από εκείνον την πλήρη αποδοχή που δεν νιώσαμε ως παιδιά, ή να φοβόμαστε οτι θα μας εγκαταλείψει, όπως κάποτε νιώθαμε με τον έναν γονέα. Μπορεί ακόμη και να θυμώνουμε υπερβολικά, όχι για αυτό που συμβαίνει τώρα, αλλά γιατί είναι λες και κάτι μας ακουμπάει σε μια παλιά, ευαίσθητη πληγή.

Γι’ αυτό πολλοί άνθρωποι επαναλαμβάνουν τα ίδια μοτίβα από σχέση σε σχέση. Δεν «μπλέκουν» κατά λάθος με τον ίδιο τύπο ανθρώπου· μπλέκουν ξανά με τον ίδιο βαθιά ασυνείδητο εαυτό.

«Γιατί την/τον άφησα;» – «Αμάν, την πάτησα πάλι»

Πολλά ζευγάρια χωρίζουν, νιώθουν ανακούφιση όταν βγαίνουν από τη σχέση, και μετά ξανασκέφτονται τα πράγματα: τους λείπει ο άλλος, τους φαίνεται ότι υπερέβαλαν, ότι ο άνθρωπος που άφησαν ήταν καλύτερος απ’ όσο πίστευαν. Αυτό συμβαίνει γιατί η ένταση των ασυνείδητων συγκρούσεων μειώνεται όταν η σχέση τελειώσει. Όταν όμως επιστρέψουν, ξυπνούν ξανά οι ίδιες παλιές δυσκολίες και τότε νιώθουν εγκλωβισμένοι στον ίδιο φαύλο κύκλο.

Τι σημαίνει ωριμότητα

Η ωριμότητα δεν είναι θέμα ηλικίας, αλλά η ικανότητα να αναγνωρίζουμε τι κουβαλάμε μέσα μας και να το αντιμετωπίζουμε χωρίς άρνηση και χωρίς φόβο. Όσο πιο ώριμοι είμαστε, τόσο λιγότερο μας παρασύρει το ασυνείδητο. Όσο λιγότερη επίγνωση έχουμε, τόσο περισσότερο αφήνουμε τα παιδικά μας βιώματα να καθορίζουν τις επιλογές μας: τον σύντροφο που διαλέγουμε, τη δουλειά μας, τον τρόπο που βλέπουμε τη ζωή.

Η πραγματική δυσκολία δεν είναι απέναντί μας, αλλά μέσα μας

Η ευτυχία στον γάμο και στη ζωή δεν εξαρτάται από έναν καλύτερο μισθό ή από καλύτερες εξωτερικές συνθήκες. Συνδέεται κυρίως με το πόσο μπορούμε να κατανοήσουμε τον εαυτό μας. Πολύ συχνά λέμε «φταίει ο άλλος», επειδή μας είναι πιο εύκολο να το ρίχνουμε έξω από εμάς. Το πραγματικό, βαθύτερο κομμάτι όμως είναι εσωτερικό, ασυνείδητο και δύσκολο να το παραδεχτούμε.

Δεν μας δυσκολεύει η ζωή γύρω μας, αλλά η ζωή μέσα μας, όσα δεν έχουμε ακόμη δει, καταλάβει και αποδεχτεί.

Ο γάμος ως ευκαιρία αυτογνωσίας

Ο γάμος, όπως και κάθε βαθιά σχέση, δεν είναι μόνο χαρά, συντροφικότητα και κοινή ζωή. Είναι και ένας καθρέφτης του ασυνείδητου. Αν σταθούμε με ειλικρίνεια απέναντι σ’ αυτόν τον καθρέφτη, μπορούμε να γνωρίσουμε τον εαυτό μας, όχι τον «ιδανικό», αλλά τον αληθινό. Κι ίσως τότε, ο γάμος – ή η ζωή με τον άλλον – να πάψει να είναι πεδίο μάχης και να γίνει χώρος θεραπείας, ωρίμανσης και αγάπης.