Οι περισσότεροι από εμάς ονειρευόμαστε μια σχέση που θα μας προσφέρει ασφάλεια, κατανόηση, πάθος και σταθερότητα. Κι όμως, ενώ η ανάγκη για σύνδεση είναι βαθιά ανθρώπινη, οι σχέσεις συχνά αποδεικνύονται πολύ πιο απαιτητικές απ’ όσο φανταζόμασταν.
Γιατί εκεί που νιώθουμε ότι βρήκαμε «τον άνθρωπό μας», λίγο καιρό μετά ερχόμαστε αντιμέτωποι με απογοητεύσεις, παρεξηγήσεις και σιωπές; Μήπως τελικά το πρόβλημα δεν είναι ότι διαλέγουμε λάθος ανθρώπους, αλλά ότι περιμένουμε από μια σχέση να μας δώσει όσα δεν έχουμε λύσει μέσα μας;
Απαντάει ο κλινικός ψυχολόγος Νίκος Τάκης:
«Το βασικό κατ’ αρχήν είναι οι προσδοκίες. Προσωπικά νομίζω ότι οι σχέσεις είναι δύσκολες γιατί πάμε να αναπληρώσουμε πάρα πολύ μέσα από τη σχέση κάτι που δεν παίρνουμε από αλλού.
Αν δεν μπορώ να δεχτώ οτι τα πράγματα δεν είναι ιδανικά – γιατί όπως και να το κάνουμε κάποια στιγμή θα τα εξιδανικεύσουμε και πρέπει να τα εξιδανικεύσουμε -, τότε είναι πιο δύσκολο να προχωρήσουμε μέσα σε μια σχέση.
Μάλιστα, έχει φανεί και από σχετικές έρευνες ότι όταν οι άνθρωποι έκαναν συντροφικές σχέσεις με ανθρώπους που δεν τους είχαν ερωτευτεί, που δεν είχαν κάποιο συναίσθημα, τότε σε πολύ λίγο διάστημα οι σχέσεις αυτές διαλύονταν. Ενώ όταν υπήρχαν συναισθήματα, η σχέση πήγαινε καλύτερα απ’ ότι όταν έπαιρνες την απόφαση για συντροφικότητα μόνο με βάση τη λογική. Με δυο λόγια, το συμφέρον – που είναι να αποφασίσω βάσει της λογικής – δεν με κρατάει στη σχέση.
Ακόμη κι αν ο έρωτας είναι καταδικασμένος να περάσει, αν δεν έχεις ζήσει αυτή τη φάση του έρωτα, η σχέση έχει πολύ παραπάνω πιθανότητα να μην πάει καλά. Είναι σαν την μαγιά που βάζουμε στο ψωμί για να φουσκώσει. Αν δεν την βάλεις, δεν θα γίνει ποτέ ψωμί.»
Οι σχέσεις δεν είναι παραμύθι
Ίσως τελικά οι σχέσεις να είναι δύσκολες όχι επειδή δεν βρίσκουμε τον «σωστό» άνθρωπο, αλλά επειδή μέσα σε αυτές καλούμαστε να αποδεχτούμε ότι τίποτα δεν θα είναι όπως το φανταστήκαμε στην αρχή· ότι ο άλλος δεν θα μας σώσει, δεν θα καλύψει μαγικά κάθε κενό που κουβαλάμε από το παρελθόν, και πως η αγάπη δεν είναι μια διαρκής κορύφωση, αλλά μια διαδρομή που περνά από φάσεις, μεταμορφώνεται, ωριμάζει, δοκιμάζεται.
Μπαίνουμε σε μια σχέση με την ελπίδα ότι θα νιώσουμε ολόκληροι, όμως στην πορεία ανακαλύπτουμε ότι ο άλλος δεν είναι η ιδανική εκδοχή που πλάσαμε στο μυαλό μας, αλλά ένας άνθρωπος με αδυναμίες, αντιφάσεις, φόβους και όρια, όπως ακριβώς ειμαστε κι εμείς. Η δυσκολία βρίσκεται στο να αντέξουμε τη μετάβαση από την εξιδανίκευση στην πραγματικότητα, από το «τέλειο» στο αληθινό.
Γιατί το αληθινό έχει τριβές, στιγμές απογοήτευσης, παρεξηγήσεις, σιωπές, θυμό. Έχει όμως και την επιλογή να μείνεις όχι επειδή όλα είναι ιδανικά, αλλά επειδή αξίζουν.
Οι σχέσεις γίνονται πιο δύσκολες όταν περιμένουμε από τον άλλον να μας «σώσει» ή να καλύψει όλα μας τα κενά, όμως γίνονται πιο απλές και πιο ουσιαστικές όταν αναλαμβάνουμε την ευθύνη του εαυτού μας και βλέπουμε τον σύντροφό μας ως άνθρωπο που περπατά δίπλα μας, όχι ως λύση στα προβλήματά μας.
Ο έρωτας μπορεί να είναι η αρχή, η δυνατή σπίθα, όμως αυτό που κρατά μια σχέση ζωντανή είναι η καθημερινή επιλογή να μένεις, να προσπαθείς, να αγαπάς τον άνθρωπο που εχεις διαλέξει να έχεις δίπλα σου.
Η σχέση δεν είναι το παραμύθι που μας υποσχέθηκαν ή που από μόνοι μας φτιάξαμε στο μυαλό μας· είναι δύο άνθρωποι που, με τα λάθη, τις ατέλειες και τις αδυναμίες τους, μαθαίνουν κάθε μέρα να συναντιούνται στην πραγματική ζωή και επιλέγουν να μένουν ο ένας δίπλα στον άλλο.
