«Αφού ξέρουμε ότι καμία σχέση δεν είναι τέλεια, μέχρι ποιο σημείο είναι υγιές να αποδεχόμαστε τα ελαττώματα και τις δυσκολίες; Πού τελειώνει η κατανόηση και πού αρχίζει η υπερβολική ανοχή; Πώς καταλαβαίνουμε ότι ανεχόμαστε περισσότερα απ’ όσα μας αξίζουν;»

Τι απαντάει ο κλινικός ψυχολόγος Νίκος Τάκης:

«Έχει να κάνει με την ευχαρίστηση. Δέχομαι πράγματα μέχρι το σημείο που σταματούν να με ευχαριστούν.

Όταν κάτι σταματά να με ευχαριστεί δεν πρέπει να το δέχομαι άλλο. Αυτό μπορεί να ακουστεί σε κάποιους εγωιστικό, αλλά ακόμα και να εμπλέκομαι σε καταστάσεις που έχουν ένα κουραστικό κομμάτι πρέπει να μπορώ να καταλάβω ότι αυτό είναι κάτι που έχει ένα νόημα για εμένα. Δηλαδή το ότι θα είμαι σε μια σχέση με έναν άνθρωπο, ο οποίος για παράδειγμα περνάει ένα πένθος και χάνει τον γονιό του και στο διάστημα αυτό δεν είναι καλός απέναντί μου, με αγνοεί, δεν νοιάζεται για εμένα ερωτικά, μπορεί να του βγαίνει κάποια επιθετικότητα καμιά φορα, δεν προσέχει τον εαυτό του όσο θα ήθελα, το να συμπαρασταθώ σε αυτόν τον άνθρωπο, μπορεί να είναι κάτι το οποίο δεν με ευχαριστεί, όμως καταλαβαίνω ότι έχει ένα νόημα για τη σχέση μας, να φροντίσω αυτόν να είναι καλα.

Είναι σημαντικό να καταλάβουμε ότι τα πράγματα είναι πολυεπίπεδα και πολύπλοκα. Το ότι σταματάει κάτι να με ικανοποιεί, δεν έχει να κάνει μόνο με την ευχαρίστηση του “τώρα”, αλλά έχει να κάνει και με την αποφυγή μακροπρόθεσμων καταστάσεων. Οπότε στην ουσία λιγο πολυ ξέρω μέχρι πού με ικανοποιεί κάτι ή όχι.

Μπορώ εκεί που δεν με ικανοποιεί πια να βάλω ένα όριο; Ή για δική μου ανασφάλεια και για διάφορους λόγους θα πω: “εντάξει μωρέ δεν μ’ αρέσει πια, αλλά αν χωρίσω θα βρω άλλον ή θα είμαι μόνος/-η, θα γυρνάω και θα κοιμάμαι μόνη/-ος στο κρεβάτι, ή φοβάμαι;”

Εκεί είναι συνήθως το πρόβλημα· το γεγονός ότι οι άνθρωποι αρνούνται να κοιτάξουν κατάφατσα αυτή την πραγματικότητα.

Προσωπικά, η κλινική μου εμπειρία είναι από ανθρώπους (άντρες και γυναίκες) που έρχονται και μου λένε ότι είναι πάρα πολύ άσχημα με τον σύντροφό τους, αλλά δεν τολμούν για πάρα πολλούς λόγους – όχι μόνο για χρηματικούς ή κοινωνικούς, αλλά και για ψυχικούς – να πουν σ’ αυτόν τον άνθρωπο ότι δεν πάει άλλο.»

Στην ουσία, το ερώτημα δεν είναι αν μια σχέση έχει δυσκολίες, γιατί προφανώς και ξέρουμε ότι όλες έχουν. Το ερώτημα είναι αν μέσα σε αυτές τις δυσκολίες εξακολουθούμε να νιώθουμε ότι η σχέση μας δίνει κάτι ουσιαστικό, ότι μας εξελίσσει, ότι έχει νόημα για εμάς.

Η κατανόηση και η αποδοχή των ελαττωμάτων του άλλου είναι στοιχείο αγάπης. Η συνεχής όμως καταπίεση του εαυτού μας δεν είναι. Όταν δεν μιλάμε επειδή φοβόμαστε, όταν μένουμε μόνο και μόνο για να μη νιώσουμε μοναξιά, όταν πείθουμε τον εαυτό μας ότι «έτσι είναι οι σχέσεις», τότε ίσως δεν προστατεύουμε τη σχέση, αλλά αποφεύγουμε μια δύσκολη αλήθεια.

Το να βάλεις όρια δεν σημαίνει ότι δεν αγαπάς, αλλά ότι σέβεσαι και τον εαυτό σου.