Ο θάνατος του Τεντ Τέρνερ στα 87 του χρόνια δεν σήμανε απλώς το τέλος μιας ζωής. Έμοιαζε περισσότερο με το κλείσιμο ενός ολόκληρου κεφαλαίου στην ιστορία των media.
Ο άνθρωπος που έμαθε στον πλανήτη να ζει σε ρυθμούς «breaking news», δεκαετίες πριν από τα social media και το διαδίκτυο, έφυγε από τη ζωή ύστερα από πολυετή μάχη με την άνοια με σωμάτια Lewy, έχοντας περάσει τα τελευταία του χρόνια μακριά από την πραγματικότητα που κάποτε διαμόρφωνε ο ίδιος.
Ένα παιδί μεγαλωμένο μέσα στη σκληρότητα
Πίσω από τον αλαζόνα δισεκατομμυριούχο και τον ασυμβίβαστο επιχειρηματία υπήρχε πάντα ένα φοβισμένο παιδί.
Ο Τεντ Τέρνερ γεννήθηκε το 1938 στο Σινσινάτι και μεγάλωσε κάτω από τη βαριά σκιά ενός αυταρχικού πατέρα. Ο Εντ Τέρνερ, επιχειρηματίας στον χώρο των διαφημιστικών πινακίδων, πίστευε στη σκληρή πειθαρχία και χρησιμοποιούσε συχνά τη βία ως μέσο «διαπαιδαγώγησης».
«Δεν ήταν επικίνδυνο ή κάτι τέτοιο», θα έλεγε αργότερα ο ίδιος ο Τέρνερ, «απλώς πονούσε σαν διάολος».
Η παιδική του ηλικία σημαδεύτηκε ακόμη περισσότερο από τον θάνατο της αδελφής του Μέρι Τζιν από λύκο, αλλά και από την αυτοκτονία του πατέρα του το 1963. Εκείνη η στιγμή τον καθόρισε οριστικά.
Ο Τέρνερ ήταν πεπεισμένος πως ο πατέρας του αυτοκτόνησε όταν ένιωσε ότι δεν είχε πια τίποτα να κατακτήσει. Από εκείνη τη στιγμή, αποφάσισε πως ο ίδιος δεν θα σταματούσε ποτέ να κυνηγά νέους στόχους. Για εκείνον, η ακινησία ισοδυναμούσε με ήττα.
Από τις διαφημιστικές πινακίδες στην τηλεοπτική επανάσταση
Στα 24 του χρόνια ανέλαβε την οικογενειακή επιχείρηση, βυθισμένη στα χρέη. Αντί να καταρρεύσει, κατάφερε να τη σώσει και πολύ σύντομα άρχισε να σκέφτεται μεγαλύτερα πράγματα.
Το 1970 αγόρασε έναν προβληματικό τηλεοπτικό σταθμό στην Ατλάντα. Οι περισσότεροι θεωρούσαν την απόφαση παράλογη. Ο Τέρνερ όμως είχε ήδη καταλάβει τη δύναμη της δορυφορικής τεχνολογίας.
Μετέτρεψε τον τοπικό σταθμό σε εθνικό «superstation», εκπέμποντας σε ολόκληρες τις Ηνωμένες Πολιτείες. Παράλληλα αγόρασε αθλητικές ομάδες όπως οι Atlanta Braves και οι Atlanta Hawks, ώστε να εξασφαλίσει αποκλειστικό περιεχόμενο για το δίκτυό του.
Ήταν ήδη μπροστά από την εποχή του.
Ο ίδιος παραδεχόταν χωρίς ντροπή πως δεν γνώριζε σχεδόν τίποτα από δημοσιογραφία. «Δεν ήξερα απολύτως τίποτα για τις ειδήσεις», είχε πει χαρακτηριστικά. Ήξερε όμως να αναγνωρίζει ανθρώπους που γνώριζαν.
Η γέννηση του CNN και η εποχή της 24ωρης ενημέρωσης
Το 1980 πήρε τη μεγαλύτερη ίσως επιχειρηματική απόφαση της ζωής του, καθώς ίδρυσε το CNN.
Μέχρι τότε, οι ειδήσεις μεταδίδονταν συγκεκριμένες ώρες της ημέρας από τα μεγάλα αμερικανικά δίκτυα. Ο Τέρνερ φαντάστηκε κάτι εντελώς διαφορετικό: ένα κανάλι που δεν θα σταματούσε ποτέ να μεταδίδει ειδήσεις.
Η ιδέα γεννήθηκε από μια πολύ απλή προσωπική παρατήρηση.
«Δούλευα μέχρι τις 7:00 το απόγευμα, και όταν έφτανα σπίτι, οι ειδήσεις είχαν τελειώσει».
Το CNN ξεκίνησε μέσα σε ειρωνείες και χλευασμό. Οι ανταγωνιστές το αποκαλούσαν «Chicken Noodle News», θεωρώντας βέβαιη την αποτυχία του.
Ο Τέρνερ όμως επέμεινε, μέχρι που ζούσε κυριολεκτικά μέσα στα γραφεία του σταθμού.
«Έζησα για 20 χρόνια μέσα στο γραφείο μου. Τα πρώτα δέκα χρόνια κοιμόμουν σε έναν καναπέ».
Οι εργαζόμενοι του CNN θυμούνταν τον Τέρνερ να κυκλοφορεί στους διαδρόμους του σταθμού ακόμη και με μπουρνούζι, να τρώει στην καφετέρια μαζί με δημοσιογράφους και τεχνικούς και να ζει κυριολεκτικά μέσα στο newsroom, σαν ένας άνθρωπος εθισμένος στην αδρεναλίνη της ζωντανής ενημέρωσης.
Από όλα όσα δημιούργησε, το CNN ήταν πάντα «το παιδί του», όπως έλεγε ο ίδιος.
Ο πόλεμος που έκανε το CNN παγκόσμιο
Η πραγματική εκτόξευση του CNN ήρθε το 1991, με τον Πόλεμος του Κόλπου (Gulf War).
Για πρώτη φορά στην ιστορία, εκατομμύρια άνθρωποι παρακολουθούσαν έναν πόλεμο ζωντανά. Οι ανταποκριτές του CNN μετέδιδαν εικόνες και πληροφορίες απευθείας από τη Βαγδάτη ενώ οι βομβαρδισμοί βρίσκονταν σε εξέλιξη.
Το CNN δεν ήταν πλέον απλώς ένα κανάλι. Ήταν το παγκόσμιο νευρικό σύστημα της ενημέρωσης.
Ο Τέρνερ είχε αλλάξει για πάντα τον τρόπο με τον οποίο ο κόσμος κατανάλωνε ειδήσεις.
Ο εκρηκτικός χαρακτήρας και οι τρεις γάμοι
Ο Τέρνερ δεν ήταν ποτέ ένας συμβατικός επιχειρηματίας. Ήταν εκρηκτικός, προκλητικός και υπερβολικός. Τα παρατσούκλια του «Το Στόμα του Νότου» (Mouth of the South), «Ο Εξωφρενικός Καπετάνιος» (Captain Outrageous), «Ο Τεντ ο Τρομερός» (Ted the Terrible) αποτύπωναν ακριβώς αυτή τη φύση του.
Η αλαζονεία του ήταν σχεδόν θρυλική, αλλά ο ίδιος τη μετέτρεπε συχνά σε αυτοσαρκασμό.
«Αν ήμουν έστω και λίγο ταπεινός, θα ήμουν τέλειος», έλεγε χαρακτηριστικά.
Η πρώτη σύζυγος: Julia Gale Nye
Η Julia Gale Nye ήταν κόρη του παγκόσμιου πρωταθλητή ιστιοπλοΐας Harry Gale Nye Jr. Γνώρισε τον Turner το 1959, όταν εκείνος φοιτούσε στο Brown University.
Το ζευγάρι παντρεύτηκε στις 22 Ιουνίου 1960 στο Σικάγο και απέκτησε δύο παιδιά, τη Laura και τον Robert “Teddy” Edward IV.
Παρά τη δημιουργία οικογένειας, ο γάμος τους δεν κράτησε πολλά χρόνια και οι δυο τους ακολούθησαν χωριστούς δρόμους λίγο αργότερα.
Η δεύτερη οικογένεια με τη Jane Shirley Smith
Λίγο μετά το πρώτο του διαζύγιο, ο Turner παντρεύτηκε τη Jane Shirley Smith στις 2 Ιουνίου 1964.
Η Smith εργαζόταν ως αεροσυνοδός στη Delta Air Lines και, σύμφωνα με δημοσιεύματα, γνωρίστηκαν σε συνάντηση των Young Republicans.
Μαζί απέκτησαν τρία παιδιά: τον Rhett το 1965, τον Beau το 1968 και τη Sarah Jean “Jennie” το 1969. Το όνομα Rhett ήταν εμπνευσμένο από τον χαρακτήρα Rhett Butler της θρυλικής ταινίας Gone with the Wind.
Ο γάμος τους διήρκεσε περισσότερες από δυο δεκαετίες, πριν ολοκληρωθεί με διαζύγιο το 1988.
Ο μεγάλος έρωτας με την Jane Fonda
Το 1991 παντρεύτηκε την Jane Fonda και μαζί έγιναν ένα από τα πιο διάσημα ζευγάρια της δεκαετίας του ’90.
Η σχέση τους όμως ήταν δύσκολη. Ο Τέρνερ απαιτούσε απόλυτη αφοσίωση, ενώ η Φόντα συνειδητοποιούσε σταδιακά ότι είχε χαθεί μέσα στη σκιά της τεράστιας προσωπικότητάς του.
Μετά το διαζύγιό τους, η ίδια αποκάλυψε κάτι βαθύτερο για εκείνον:
«Δεδομένων όσων πέρασε, θα έπρεπε να είχε γίνει ένας δικτάτορας, ένας απαίσιος άνθρωπος. Το θαύμα με τον Τεντ είναι ότι εξελίχθηκε σε έναν καλό άνθρωπο».
Η Τζέιν Φόντα αποχαιρετά τον Τεντ Τέρνερ: «Τον αγάπησα με όλη μου την καρδιά, με έκανε να πιστέψω στον εαυτό μου»
Η Τζέιν Φόντα αποχαιρέτησε δημόσια τον πρώην σύζυγό της, Τεντ Τέρνερ, λίγες ώρες μετά την είδηση του θανάτου του σε ηλικία 87 ετών. Στην ανάρτησή της, η βραβευμένη με δυο Όσκαρ ηθοποιός αναφέρθηκε τόσο στην προσωπική τους σχέση όσο και στην επιρροή που είχε εκείνος στη ζωή της.
Η Φόντα, που υπήρξε παντρεμένη με τον Τέρνερ από το 1991 έως το 2001, τον περιέγραψε ως έναν άνθρωπο «έντονης προσωπικότητας», με ισχυρό χαρακτήρα, χιούμορ και δυναμισμό, σημειώνοντας ότι δίπλα του ένιωσε για πρώτη φορά πως ήταν πραγματικά χρήσιμη και σημαντική για κάποιον.
«Οι άμεσες σκέψεις μου για τον Τεντ: μπήκε στη ζωή μου σαν ένας εκθαμβωτικά όμορφος, βαθιά ρομαντικός, σαν πειρατής βγαλμένος από άλλη εποχή και δεν ήμουν ποτέ ξανά η ίδια. Με είχε ανάγκη. Κανείς μέχρι τότε δεν μου είχε δείξει ότι με χρειάζεται, και δεν μιλάμε για έναν συνηθισμένο άνθρωπο που με είχε ανάγκη, αλλά για τον δημιουργό του CNN και του Turner Classic Movies, έναν άνθρωπο που είχε κερδίσει το America’s Cup ως ο μεγαλύτερος ιστιοπλόος στον κόσμο. Είχε μια μεγάλη ζωή, ένα λαμπρό μυαλό και ένα εντυπωσιακό χιούμορ.
Μπορούσε επίσης να με φροντίσει. Αυτό ήταν κάτι καινούριο για μένα. Το να σε χρειάζονται και να σε φροντίζουν ταυτόχρονα σε μεταμορφώνει. Ο Τεντ Τέρνερ με βοήθησε να πιστέψω στον εαυτό μου. Μου έδωσε αυτοπεποίθηση. Νομίζω ότι έκανα το ίδιο και εγώ για εκείνον, αλλά έτσι μεγαλώνουν οι γυναίκες: να φροντίζουν. Οι άντρες σαν τον Τεντ δεν θεωρείται ότι πρέπει να δείχνουν ανάγκη και ευαλωτότητα. Αυτή ήταν, πιστεύω, η μεγαλύτερη δύναμή του.
Με έμαθε επίσης περισσότερα από οποιοδήποτε άλλο άτομο ή σχολείο, κυρίως για τη φύση και την άγρια ζωή, το κυνήγι και το ψάρεμα (οι κυνηγοί και οι ψαράδες που τηρούν τον νόμο είναι οι καλύτεροι περιβαλλοντολόγοι), αλλά και για τις επιχειρήσεις και τη στρατηγική. Ο Τεντ ήταν εξαιρετικά στρατηγικός. Πιθανότατα το είχε έμφυτο, αλλά είχε σπουδάσει Κλασικές Σπουδές στο πανεπιστήμιο, ήξερε σε βάθος για τον Πελοποννησιακό Πόλεμο και τις στρατηγικές του Αλεξάνδρου του Μεγάλου αλλά και του Τζένγκις Χαν. Και η ιστιοπλοΐα με μεγάλα σκάφη οξύνει ακόμη περισσότερο αυτή τη στρατηγική σκέψη, την οποία μετά μετέφερε στις επιχειρήσεις του με μεγάλη επιτυχία. Έβλεπε πραγματικά πιο πέρα από τους άλλους.
Δίπλα στην Κάθριν Χέπμπορν, ο Τεντ ήταν ο πιο ανταγωνιστικός άνθρωπος που έχω γνωρίσει, και αυτό ήταν συναρπαστικό να το ζεις. Είτε επρόκειτο για το ποιος έκανε τα περισσότερα περάσματα με τα σκι στο τέλος της ημέρας, είτε για τα στρέμματα γης που κατείχε (ή καλύτερα διαχειριζόταν), είτε για το ποιος είχε τα περισσότερα δισεκατομμύρια, είτε για το σε πόσες χώρες είχε κάνει έρωτα με προηγούμενες συντρόφους του και αν μπορούσα να τον φτάσω, ήταν πάντα μια πρόκληση. Ο Τεντ ήταν μια πρόκληση, αλλά εγώ πάντα ανταποκρινόμουν στις προκλήσεις και με τον Τεντ άξιζε σχεδόν πάντα τον κόπο.»
Ο Τεντ Τέρνερ πέθανε ήρεμα, έχοντας στο πλευρό του την οικογένειά του, σύμφωνα με ανακοίνωση της Turner Enterprises.
Ο ιδρυτής του CNN υπήρξε από τις πλέον καθοριστικές μορφές στην εξέλιξη της σύγχρονης τηλεόρασης, δημιουργώντας, μεταξύ άλλων, τα δίκτυα CNN, TNT, TCM και Cartoon Network. Τα τελευταία χρόνια είχε στραφεί κυρίως σε φιλανθρωπικές και περιβαλλοντικές πρωτοβουλίες.
Όταν έχασε την αυτοκρατορία του
Το 1996 πούλησε την Turner Broadcasting στην Time Warner έναντι 7,5 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Λίγα χρόνια αργότερα ήρθε η καταστροφική συγχώνευση με την AOL. Η κατάρρευση της «dot-com φούσκας» του κόστισε δισεκατομμύρια και, το σημαντικότερο, του στέρησε τον έλεγχο του CNN.
Ο ίδιος αργότερα παραδέχθηκε: «Έχασα την Τζέιν. Έχασα τη δουλειά μου. Έχασα την περιουσία μου».
Ο άνθρωπος που κάποτε κυριαρχούσε στον κόσμο των media βρέθηκε ξαφνικά στο περιθώριο.
Η ιστορική βεντέτα με τον Ρούπερτ Μέρντοχ
Η επιτυχία του CNN τον έφερε γρήγορα απέναντι σε έναν άλλο μιντιακό γίγαντα, τον Ρούπερτ Μέρντοχ.
Οι δυο τους διατηρούσαν μια θρυλική βεντέτα δεκαετιών, με τον Τέρνερ να κατηγορεί συχνά τον ιδρυτή του Fox News για «πολεμοκαπηλεία» και να τον παρομοιάζει ακόμη και με τον Χίτλερ.
Η μεταξύ τους σύγκρουση συμβόλιζε ουσιαστικά δύο διαφορετικά οράματα για την τηλεοπτική ενημέρωση.
Οι δυο τους εκπροσωπούσαν πλέον δύο διαφορετικούς κόσμους στην τηλεοπτική ενημέρωση και η σύγκρουσή τους εξελίχθηκε σε μία από τις πιο διάσημες αντιπαραθέσεις στην ιστορία των media.
Η δεύτερη ζωή: περιβάλλον και φιλανθρωπία
Μετά την αποχώρησή του από τα media, αφιερώθηκε στη φύση και τη φιλανθρωπία.
Ο Τέρνερ έγινε ένας από τους μεγαλύτερους γαιοκτήμονες στις Ηνωμένες Πολιτείες και δημιούργησε το μεγαλύτερο ιδιωτικό κοπάδι βισώνων στον κόσμο, συμβάλλοντας καθοριστικά στη διάσωση του είδους από την εξαφάνιση.
Παράλληλα, δώρισε 1 δισεκατομμύριο δολάρια στα Ηνωμένα Έθνη, μια από τις μεγαλύτερες ιδιωτικές δωρεές στην ιστορία.
Η δωρεά του το 1997 θεωρήθηκε ιστορική και παραμένει μέχρι σήμερα μiα από τις μεγαλύτερες ιδιωτικές φιλανθρωπικές προσφορές που έγιναν ποτέ. Για τον ίδιο, αυτή ήταν ίσως η σημαντικότερη επένδυσή του.
Το τέλος ενός ανθρώπου που δεν σταματούσε ποτέ
Το 2018 αποκάλυψε ότι έπασχε από άνοια με σωμάτια Lewy (Lewy body dementia).
Η ειρωνεία ήταν σχεδόν τραγική, καθώς ο Τεντ Τέρνερ τα τελευταία χρόνια ήταν ένας άνθρωπος που ζούσε σε μόνιμη πνευματική υπερένταση και έχανε σταδιακά τη σύνδεσή του με τον κόσμο. Δηλαδή, ο άνθρωπος που συνέδεσε ολόκληρο τον πλανήτη σε πραγματικό χρόνο, πέρασε τα τελευταία χρόνια της ζωής του σταδιακά αποσυνδεδεμένος από τον ίδιο τον κόσμο.
Ο Τέντ Τέρνερ δεν ήταν ποτέ μια εξιδανικευμένη προσωπικότητα. Ήταν ένας άνθρωπος γεμάτος αντιφάσεις, πληγωμένος, χαρισματικός, υπερβολικά φιλόδοξος και συχνά αλαζονικός. Παρ’ όλα αυτά, κατάφερε να αλλάξει ριζικά τον τρόπο με τον οποίο ο κόσμος ενημερώνεται.
Ο άνθρωπος που έκανε την ειδησεογραφία να μη σταματά ποτέ, έφτασε στο τέλος της ζωής του απομακρυσμένος από όσα κάποτε τον όριζαν.
Η φωνή του σίγησε, όμως ο μηχανισμός που δημιούργησε συνεχίζει ακόμη να λειτουργεί αδιάκοπα, γεμίζοντας τον κόσμο με νέες έκτακτες ειδήσεις.
