Μια νέα εφαρμογή Τεχνητής Νοημοσύνης με ελληνικό όνομα, το «Hetairos» («Εταίρος»), φιλοδοξεί να αλλάξει ριζικά τον τρόπο διάγνωσης των όγκων του εγκεφάλου, μειώνοντας τον απαιτούμενο χρόνο από περίπου 12 ημέρες σε μόλις 12 λεπτά.

Το σύστημα αναπτύχθηκε από ερευνητές του Γερμανικού Κέντρου Έρευνας για τον Καρκίνο (DKFZ), του Πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης και του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου της πόλης και ήδη θεωρείται ένα από τα πλέον ελπιδοφόρα εργαλεία στον τομέα της ψηφιακής παθολογίας.

«Εξαιρετική προοπτική» για τη διάγνωση των όγκων

Τα αποτελέσματα της έρευνας δημοσιεύθηκαν στην επιστημονική επιθεώρηση Nature Cancer, με τους επιστήμονες να εκτιμούν ότι η νέα τεχνολογία μπορεί να βελτιώσει σημαντικά την πρόσβαση σε γρήγορη και αξιόπιστη διάγνωση.

«Το “Hetairos” αναδεικνύει το τεράστιο δυναμικό της Τεχνητής Νοημοσύνης στην ψηφιακή παθολογία, προσφέροντας γρήγορες και ευρέως διαθέσιμες διαγνωστικές μεθόδους που μέχρι σήμερα απαιτούσαν σημαντική τεχνική πολυπλοκότητα», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Μόριτς Γκέρστουνγκ από το DKFZ.

Εκπαίδευση με χιλιάδες δείγματα από όλο τον κόσμο

Για την ανάπτυξη του συστήματος χρησιμοποιήθηκαν περισσότερα από 11.000 δείγματα ιστών που προέρχονταν από σχεδόν 10.000 ασθενείς σε 11 ιατρικά κέντρα τεσσάρων ηπείρων.

Χάρη σε αυτή τη βάση δεδομένων, το «Hetairos» μπορεί πλέον να αναγνωρίζει 102 μοριακούς υποτύπους όγκων του εγκεφάλου, τόσο επιθετικών όσο και μη επιθετικών μορφών, καλύπτοντας σχεδόν πλήρως τη σύγχρονη ταξινόμηση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.

«Η μελέτη δείχνει ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι ικανή να αντλεί μοριακές πληροφορίες απευθείας από τα συνήθη ιστολογικά δείγματα, μεταμορφώνοντας θεμελιωδώς τη διάγνωση του καρκίνου», ανέφερε ο ερευνητής Darui Jin.

Καλύτερες επιδόσεις από έμπειρους ειδικούς

Οι ερευνητές συνέκριναν τις επιδόσεις του συστήματος με εκείνες πέντε έμπειρων νευροπαθολόγων.

Στις δοκιμές:

• Το «Hetairos» πέτυχε ακρίβεια 68%.
• Οι ειδικοί κατέγραψαν μέσο ποσοστό επιτυχίας 30%.
• Όταν αξιολογήθηκαν οι τρεις πιθανότερες διαγνώσεις, η ακρίβεια του συστήματος έφτασε το 84%, έναντι 50% των γιατρών.

«Τα σύγχρονα συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης είναι πλέον ικανά να αναγνωρίζουν εξαιρετικά λεπτά μορφολογικά μοτίβα που ακόμη και για έμπειρους ειδικούς είναι δύσκολο να διακριθούν», δήλωσε ο Φέλιξ Ζαμ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Χαϊδελβέργης.

Οι περιορισμοί και οι προκλήσεις

Παρά τα ιδιαίτερα ενθαρρυντικά αποτελέσματα, οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι το σύστημα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει δυσκολίες σε εξαιρετικά σπάνιες μορφές όγκων.

«Προς το παρόν η διάγνωση πολύ σπάνιων τύπων όγκων παραμένει μια μεγάλη πρόκληση για το “Hetairos”· σε αυτόν τον τομέα, οι έμπειροι νευροπαθολόγοι φαίνεται να είναι τουλάχιστον ισάξιοι. Ωστόσο, αναμένουμε ότι η απόδοση του συστήματος θα βελτιωθεί ακόμη περισσότερο με μεγαλύτερα και πιο ποικιλόμορφα δεδομένα», σημείωσε ο ίδιος.

«Δεν αντικαθιστά τις μοριακές αναλύσεις»

Οι δημιουργοί του συστήματος ξεκαθαρίζουν ότι στόχος δεν είναι η αντικατάσταση των υφιστάμενων διαγνωστικών μεθόδων, αλλά η ενίσχυση και επιτάχυνσή τους.

«Το σύστημα δεν προορίζεται να αντικαταστήσει τις μοριακές αναλύσεις, αλλά να τις συμπληρώνει και να τις επιταχύνει».

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι το «Hetairos» μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στη βελτίωση της διάγνωσης των όγκων του εγκεφάλου, ιδιαίτερα σε περιοχές με περιορισμένους πόρους και υποδομές, ενώ η περαιτέρω εκπαίδευσή του με νέα δεδομένα αναμένεται να αυξήσει ακόμη περισσότερο την αποτελεσματικότητά του τα επόμενα χρόνια.