Με αρκετές χώρες να εξετάζουν ή να προωθούν αυστηρότερους περιορισμούς στη χρήση των social media από παιδιά, η Ελλάδα προχωρά στη δική της ρύθμιση για την πρόσβαση των ανηλίκων στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης.
Η ελληνική κυβέρνηση παρουσιάζει το νέο πλαίσιο μέσα από 10 ερωτήσεις και απαντήσεις, καθώς οι σχετικές διατάξεις του νομοσχεδίου αναμένεται να τεθούν σε εφαρμογή από την 1η Ιανουαρίου 2027.
Βασικός άξονας της ελληνικής ρύθμισης είναι η θέσπιση ορίου ηλικίας στα 15 έτη, με στόχο την προστασία των παιδιών από την υπερβολική χρήση των social media και τους κινδύνους που μπορεί να συνδέονται με αυτή.
Τι προβλέπει το ελληνικό σχέδιο νόμου
Η προτεινόμενη ελληνική ρύθμιση αφορά παιδιά κάτω των 15 ετών και προβλέπει ελάχιστο όριο ηλικίας τα 15 έτη για την πρόσβαση σε μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Οι διατάξεις προβλέπεται να τεθούν σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2027.
Όσον αφορά τον υπολογισμό της ηλικίας, παιδιά που έχουν γεννηθεί μέσα στο ίδιο ημερολογιακό έτος θεωρείται ότι συμπληρώνουν το σχετικό όριο ηλικίας την 1η Ιανουαρίου.
Πώς θα γίνεται η επαλήθευση της ηλικίας
Οι πλατφόρμες θα πρέπει να χρησιμοποιούν αξιόπιστες και αναλογικές λύσεις για την επιβεβαίωση της ηλικίας των χρηστών, περιορίζοντας παράλληλα τα δεδομένα που συλλέγουν και προστατεύοντας την ιδιωτικότητα.
Το ελληνικό σχέδιο νόμου δεν προβλέπει μία και μοναδική υποχρεωτική εφαρμογή για τον έλεγχο της ηλικίας.
Είναι υποχρεωτικό το «Kids.gov.gr Wallet»;
Όχι. Το νομοσχέδιο δεν επιβάλλει συγκεκριμένο τρόπο επαλήθευσης της ηλικίας.
Το «Kids.gov.gr Wallet» και το «Gov.gr Wallet» αναφέρονται ως ενδεικτικές λύσεις που μπορούν να χρησιμοποιηθούν, καθώς έχουν σχεδιαστεί με χαρακτηριστικά που ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις του ευρωπαϊκού πλαισίου σχετικά με την αξιοπιστία, την αναλογικότητα, την ελαχιστοποίηση των δεδομένων και την προστασία της ιδιωτικής ζωής.
Παράλληλα, μπορούν να αξιοποιηθούν και άλλες αντίστοιχες λύσεις, εφόσον πληρούν τις απαιτήσεις του ευρωπαϊκού δικαίου και τις σχετικές τεχνικές προδιαγραφές.
Τι προβλέπει το «EU KIDS Act»
Η ευρωπαϊκή πρόταση έχει μεγαλύτερο εύρος από την ελληνική ρύθμιση. Το «EU KIDS Act» δεν αφορά μόνο τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, αλλά επιχειρεί να δημιουργήσει ένα ευρύτερο πλαίσιο προστασίας των ανηλίκων στο ψηφιακό περιβάλλον.
Στο πεδίο της περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, πλατφόρμες διαμοιρασμού βίντεο, διαδικτυακά παιχνίδια, καταστήματα εφαρμογών, «AI companions» και γενικοί συνομιλιακοί βοηθοί τεχνητής νοημοσύνης.
Οι υποχρεώσεις διαφοροποιούνται ανάλογα με την υπηρεσία και τους κινδύνους που αυτή μπορεί να δημιουργεί για τους ανηλίκους. Παράλληλα, προβλέπονται κανόνες για ασφαλέστερο σχεδιασμό των συγκεκριμένων ψηφιακών υπηρεσιών.
Τι ισχύει για παιδιά 13 έως 15 ετών
Η ευρωπαϊκή πρόταση δεν δίνει τη δυνατότητα στους γονείς να επιτρέψουν τη δημιουργία ενός πλήρους λογαριασμού κοινωνικής δικτύωσης πριν από τα 15.
Προβλέπει, ωστόσο, τη δυνατότητα δημιουργίας ενός ειδικού και περιορισμένου λογαριασμού για παιδιά ηλικίας από 13 έως κάτω των 15 ετών, εφόσον η συγκεκριμένη πλατφόρμα προσφέρει αυτή τη δυνατότητα και ο λογαριασμός δημιουργηθεί από γονέα ή κηδεμόνα.
Ο συγκεκριμένος λογαριασμός θα συνοδεύεται από πρόσθετους περιορισμούς και γονικά εργαλεία. Μεταξύ άλλων, προβλέπεται δυνατότητα ημερήσιου ορίου χρήσης έως μία ώρα, καθώς και δυνατότητα ελέγχου των νέων επαφών.
Για παιδιά κάτω των 13 ετών, η ευρωπαϊκή πρόταση δεν επιτρέπει λογαριασμό κοινωνικού δικτύου στο όνομα του παιδιού.
Ποιος είναι υπεύθυνος για την εφαρμογή των κανόνων
Η βασική ευθύνη για την τήρηση των ηλικιακών ορίων και των απαιτήσεων προστασίας ανήκει στους ίδιους τους παρόχους των ψηφιακών υπηρεσιών.
Για τις πολύ μεγάλες πλατφόρμες προβλέπονται επιπλέον υποχρεώσεις συμμόρφωσης. Σε αυτές περιλαμβάνονται η υποβολή σχεδίου συμμόρφωσης στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, καθώς και ανεξάρτητος έλεγχος με δική τους δαπάνη.
Ο ρόλος των γονέων και των καταστημάτων εφαρμογών παραμένει υποστηρικτικός και συμπληρωματικός και δεν αντικαθιστά την ευθύνη που έχει κάθε πλατφόρμα για την εφαρμογή των κανόνων που την αφορούν.
Το «EU KIDS Act» είναι ήδη νόμος;
Όχι. Το «EU KIDS Act» αποτελεί αυτή τη στιγμή πρόταση ευρωπαϊκού κανονισμού και δεν έχει ακόμη την τελική μορφή ενός ισχύοντος νόμου.
Η τελική μορφή της ευρωπαϊκής ρύθμισης, καθώς και ο τρόπος με τον οποίο θα συνδεθεί με τις εθνικές ρυθμίσεις των κρατών-μελών, θα καθοριστούν μέσα από τη νομοθετική διαδικασία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
