Αρχική / Ψυχολογία / Real Life / Εθισμός εξαρτήσεις

Εθισμός εξαρτήσεις

Οι 6 αλήθειες για τα ναρκωτικά που (πιθανόν) αγνοείς

Ένας στους επτά μαθητές ηλικίας 15-19 ετών στην Ελλάδα έχει κάνει χρήση  15,2% έχει κάνει χρήση (έστω και μία φορά) κάποιας παράνομης ουσίας, κυρίως κάνναβης. Η πλειονότητά τους έχει επαναλάβει τη χρήση.  Η χρήση των ναρκωτικών ουσιών αφορά περισσότερο τα αγόρια από τα κορίτσια σε αναλογία ~ 2,5 προς 1, σύμφωνα με τα στοιχεία του Επιστημονικού Ινστιτούτου Ψυχικής Υγιεινής στην πιο πρόσφατη έρευνά του. 
• Με την ηλικία αυξάνεται σημαντικά ο αριθμός όσων έχουν κάνει χρήση : Στην ηλικία των 17-18 ετών χρήση κάνναβης τον τελευταίο χρόνο έχει κάνει ένας στους 7 (13,6%) και τον τελευταίο μήνα το 8% 
• Χρήση κάνναβης έστω και μία φορά έχει κάνει στην ηλικία των 13-14 ετών το 2,6% των αγοριών και το 0,9% των κοριτσιών
Διαχρονικά 1984-2011 (μαθητές 15-19 ετών)
• Σχεδόν τριπλασιάζεται η χρήση ναρκωτικών μέσα στην εικοσιπενταετία (από 6% το 1984 σε 15,3% το 2011) 
• Αυξάνεται περισσότερο από τη δοκιμή η συστηματικότερη χρήση (χρήση 3+ φορές)
H Άρτεμις Τσίτσικα Επικ. Καθηγήτρια Παιδιατρικής – Εφηβικής Ιατρικής και Επιστημονική Υπεύθυνος Μονάδας Εφηβικής Υγείας (ΜΕΥ),  στη Β´ Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών του Νοσοκομείου Παίδων “Π. Α. Κυριακού”.δημοσιεύει σήμερα, μέσα από το boro.gr έναν συμβουλευτικό οδηγό  για εφήβους. Τι πρέπει να προσέχουν; Τι πρέπει να γνωρίζουν;  

Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής σου που αποκτάς πρωτόγνωρες  εμπειρίες και σου αρέσει να δοκιμάζεις ΝΕΑ πράγματα. Μέσα από αυτό το συναρπαστικό ταξίδι γνωρίζεις τον εαυτό σου,  στηρίζεσαι στις δυνάμεις σου και προσπαθείς να κατακτήσεις τους στόχους σου. Συχνά μπορεί να αμφισβητήσεις τους μεγαλυτέρους σου,
ενώ οι φίλοι και η παρέα σου παίζουν πολύ σημαντικό ρόλο στη ζωή σου.
Υπάρχουν επιλογές που οδηγούν σε πραγματικό ΑΔΙΕΞΟΔΟ και μπορεί να θέσουν σε κίνδυνο την υγεία σου, και την ίδια σου τη ζωή. Τα ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ είναι ουσίες που μπορεί να σου προσφερθούν σε μια παρέα ή σε χώρους διασκέδασης.
Τα ΝΑΡΚΩΤΙΚΑ οδηγούν σε ένα σκοτεινό λαβύρινθο και καταστρέφουν τη ζωή.
6 αλήθειες για τα ναρκωτικά:

1. Δεν είναι απαραίτητα για να διασκεδάσεις και να ψυχαγωγηθείς.
2. Δεν λύνουν προβλήματα και δεν βοηθάνε εάν νιώθεις μόνος/η ή αβοήθητος/η.
3. Δεν θα σε βοηθήσουν να γίνεις δημοφιλής ή πιο αποδεκτός από την παρέα σου
(εκτός και εάν πρόκειται για λάθος παρέα)
4. Η χρήση τους δεν αποτελεί επαναστατική πράξη, αλλά αυτοκαταστροφή
5. Μπορούν -χωρίς να το καταλάβεις- να σε οδηγήσουν σε μία πολύ επικίνδυνη
κατάσταση εθισμού
6. Δεν υπάρχουν αβλαβείς (μη- βλαβερές) ναρκωτικές ουσίες

Μην δεχθείς να δοκιμάσεις ναρκωτικές ουσίες, ούτε για ΜΙΑ ΦΟΡΑ. Εάν νιώθεις μόνος ή αντιμετωπίζεις οποιεσδήποτε δυσκολίες αναζήτησε βοήθεια-τα ναρκωτικά ΔΕΝ είναι η λύση. Ενημερώσου για τις ναρκωτικές ουσίες και απέκτησε αντικειμενικές γνώσεις, ώστε να είσαι σίγουρος/η για τις επιλογές σου και έτοιμος/η για να προσφέρεις βοήθεια σε φίλους σου.

Η μαριχουάνα δεν είναι ακίνδυνη. 
• Περιέχει 400 χημικές ουσίες, μεταξύ των οποίων και το βενζοπυρένιο, που είναι ισχυρά καρκινογόνο. Περιέχει περισσότερη πίσσα από το κοινό τσιγάρο και μετά από μία μόνο χρήση παραμένει και βλάπτει τον οργανισμό για 30 ολόκληρες ημέρες !
• Διαταράσσει την πρόσφατη μνήμη και την πνευματική δραστηριότητα(π.χ. οι νέοι που κάνουν χρήση μπορεί να μην θυμούνται βασικά πράγματα όπως  η ημερομηνία γενεθλίων τους ή τις ημέρες της εβδομάδας, ενώ αδυνατούν να
κάνουν απλές μαθηματικές πράξεις).
• Μειώνει τη μυϊκή δύναμη και επηρεάζει τις λειτουργίες  που απαιτούν επιδεξιότητα, όπως η οδήγηση.
• Αν και αμφισβητείται η σωματική εξάρτηση,σίγουρα οδηγεί σε ψυχολογική εξάρτηση και είναι
ο προθάλαμος για τη χρήση «σκληρότερων» ουσιών.
• Βασικές συνέπειες: σύγχυση και διαταραχή αντίληψης του χρόνου, άγχος-φόβος –πανικός, βίαιες πράξεις,
κατάθλιψη, καρκίνος λάρυγγα, στόματος προστάτη, συνεχής βήχας, αναπνευστικές λοιμώξεις, αναπνευστική ανεπάρκεια

Η Κοκαϊνη
• Είναι ουσία που προκαλεί διέγερση. Ακολουθούν έντονη κόπωση και ευερεθιστότητα.
• Ο συνδυασμός της κοκαϊνης με αλκοόλ αυξάνει την πιθανότητα αιφνιδίου θανάτου.
• Προκαλεί ψυχολογική, αλλά και σωματική εξάρτηση, και συνεπώς σύνδρομο στέρησης : ρίγη, πόνους σε κοιλιά, μέση και αρθρώσεις, διάρροιες, τρόμο, σπασμούς και έντονη επιθυμία για χρήση ουσίας. Η ψυχολογική εξάρτηση επιμένει για πολύ και μπορεί να είναι η αιτία διακοπής της προσπάθειας απεξάρτησης.
• Βασικές συνέπειες : καρδιακή αρρυθμία, αύξηση της αρτηριακής πίεσης, καρδιακό έμφραγμα, επιληπτικοί σπασμοί, εγκεφαλική βλάβη, καταστροφή διαφράγματος της μύτης, λοιμώξεις όπως ηπατίτιδα Β και AIDS, ΘΑΝΑΤΟΣ

 Ηρωϊνη

• Ουσία που παράγεται από τη μορφίνη και είναι πολύ ισχυρό ναρκωτικό που ανήκει
στην οικογένεια των οπιοειδών.
• Όπως προαναφέρθηκε, πρόκειται για πολύ ισχυρή ουσία που προκαλεί ψυχολογική
και σωματική εξάρτηση με στερητικό σύνδρομο (βλέπε προηγούμενη παράγραφο
για κοκαϊνη).
• Βασικές συνέπειες : Λοιμώξεις (ηπατίτιδες Β και C, AIDS), τέτανος, οστεομυελίτιδα,
πνευμονία, ΘΑΝΑΤΟΣ

Αμφεταμίνες
• Ουσίες που προκαλούν διέγερση
• Χαρακτηριστικά του συνδρόμου στέρησης από αμφεταμίνες είναι η απάθεια, η αϋπνία και η κατάθλιψη
• Βασικές συνέπειες : Ανορεξία-απώλεια βάρους, άγχος, τρόμος, βίαιη συμπεριφορά, υπερκινητικότητα, αύξηση αρτηριακής πίεσης, ταχυκαρδία
• Η μεταμφεταμίνη είναι ουσία που μοιάζει με την αμφεταμίνη, ωστόσο πολύ πιο
ισχυρή και προκαλεί ταχύτατα εθισμό

LSD
• Ουσία που χρησιμοποιήθηκε ιδιαίτερα κατά τις δεκαετίες 1960-1970, χρησιμοποιείται και σήμερα
• Ελάχιστες ποσότητες από το στόμα προκαλούν ψευδαισθήσεις
• Βασικές συνέπειες : αύξηση της αρτηριακής πίεσης, αύξηση
της θερμοκρασίας του σώματος, ανόρθωση των τριχών, σπασμοί
• Η ουσία PCP ανήκει στη ίδια κατηγορία με το LSD. Προκαλεί μούδιασμα, αστάθεια
στο βάδισμα, δυσκολία στην ομιλία, κώμα και θάνατο

«Τα χάπια του ραντεβού»
• Τρείς παράνομες ουσίες άχρωμες και άγευστες μπορεί να προστεθούν στο ποτό κοριτσιών και σε συνδυασμό με το αλκοόλ, να προκαλέσουν χαλάρωση και αμνησία μέσα σε 10-20 λεπτά, με διάρκεια έως και 4 ώρες.
• Στο διάστημα αυτό το θύμα μπορεί να συμμετέχει σε σεξουαλική δραστηριότητα χωρίς την βούλησή του(βιασμός)
• Είναι επικίνδυνες ουσίες και σε μεγαλύτερη δόση μπορούν να οδηγήσουν σε κώμα ή και ΘΑΝΑΤΟ

Εάν ήδη έχεις εσύ ή κάποιος φίλος σου προβλήματα με ναρκωτικές ουσίες ΜΗ ΧΑΝΕΙΣ χρόνο
Η χρήση ναρκωτικών ουσιών ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΕΤΑΙ εάν απευθυνθείς στο κατάλληλο πλαίσιο

ΜΟΝΑΔΑ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ (Μ.Ε.Υ.)
ADOLESCENT HEALTH UNIT (A.H.U.)
Β´ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΠΑΙΔΩΝ
«Π. Α. ΚΥΡΙΑΚΟΥ»
Μεσογείων 24 , Τ.Κ. 11527, Γουδί
6ος Όροφος, Πτέρυγα Ε. Δαλακούρα
Τηλ. – fax : 210-7710824
e-mail: 2ppk@med.uoa.gr
e-mail: info@youth-health.gr

Ψωνίζω άρα υπάρχω; Ο εθισμός στις αγορές

Διαταραχή Καταναγκαστικών Αγορών
Η διαταραχή καταναγκαστικών αγορών ανήκει στις διαταραχές ελέγχου των παρορμήσεων αν και για πολλούς μοιράζεται πολλά κοινά στοιχεία με τα προβλήματα εθισμού. Χαρακτηρίζεται από επίμονη επιθυμία, σκέψεις και ενασχόληση με την διαδικασία αγορών καθώς και ανεξέλεγκτα επεισόδια αγορών. Στις περιπτώσεις καταναγκαστικών αγορών τα άτομα βιώνουν μια έντονη εσωτερική ένταση/διέγερση για αγορά που κορυφώνεται και τελικώς εκτονώνεται με την επιτέλεση της πράξης αγοράς. Η διαδικασία της αγοράς και της απόκτησης συνοδεύεται από συναισθήματα ευφορίας, χαράς, ικανοποίησης, ανακούφισης και πληρότητας, ενώ σε δεύτερο χρόνο από ενοχές απογοήτευση και λύπη για την αδυναμία αντίστασης σε αυτή την ορμή.
Γράφει η  Ψυχολόγος και Γνωσιακή- Συμπεριφορική Ψυχοθεραπεύτρια, κυρία Λητώ Καλογεράκη.

Αποτελεί συνήθως χρόνιο πρότυπο συμπεριφοράς που φαίνεται να χρησιμοποιείται ως ένας ανεπιτυχής τρόπος αυτορρύθμισης του συναισθήματος. Συνήθως τα άτομα που εμφανίζουν καταναγκαστικές αγορές αναφέρουν ότι των επεισοδίων αγοράς προηγούνται αρνητικές συναισθηματικές καταστάσεις όπως λύπη, άγχος, καταθλιπτική διάθεση, θυμός, ανία.
Έτσι καταφεύγουν στις αγορές με στόχο την επιδίωξη της βραχύβιας ευχαρίστησης που προκαλεί η διαδικασία της αγοράς και η απόκτηση. Όμως μακροπρόθεσμα καταλήγουν να εγκλωβίζονται σε έναν φαύλο κύκλο συνεχούς επιδίωξης της ευχαρίστησης και της εκτόνωσης της ορμής καθώς και αποφυγής των δυσάρεστων συναισθημάτων.
Ο τρόπος όμως αυτός αποβαίνει τελικά δυσλειτουργικός και επιβλαβής. Το άτομο καταλήγει να ορίζεται παρά να ορίζει την συμπεριφορά αυτή με αποτέλεσμα ποίκιλες και σοβαρές επιπτώσεις στην κοινωνική, επαγγελματική και προσωπική ζωή. Η ενασχόληση με το θέμα των αγορών (να τις σκέφτεται, να τις προσμένει, να τις σχεδιάζει, να απορροφάται κατά την διαδικασία) τείνει να καταλαμβανει μεγάλο μέρος του χρόνου της καθημερινότητας του ενώ συνήθης είναι και η μεγάλη οικονομική επιβάρυνση (συσσώρευση χρεών σε δάνεια και πιστωτικές κάρτες).
Εδώ πρέπει να αναφερθεί ότι το πρόβλημα των καταναγκαστικών αγορών δεν φαίνεται να σχετίζεται με το εισόδημα. Είναι χαρακτηριστικό ότι και άτομα με χαμηλό εισόδημα δεν αποκλείονται από αυτήν την προβληματική συμπεριφορά. Στις περιπτώσεις αυτές η στόχευση τους έχει να κάνει με αντικείμενα μειωμένης αξίας, αντίστοιχης της δικής τους οικονομικής αγοραστικής δύναμης (π.χ. αγορές από καταστήματα outlet, μαζικές αγορές αγαθών μικρής αξίας ή προσφορών). Επίσης πολλές φορές παρατηρείται ότι η δυσλειτουργική αυτή συμπεριφορά συνεχίζεται ακόμα και σε περιόδους ένδειας και οικονομικής στενότητας με αποτέλεσμα να επιβαρύνουν περαιτέρω την ήδη επιβαρυμένη οικονομική τους κατάσταση.
Όπως φαίνεται από τα παραπάνω η διαταραχή καταναγκαστικών αγορών διαφοροποιείται από τις απλές παρορμητικές αγορές με τις οποίες σε κάποια στιγμή της ζωής μπορεί να έχουμε έρθει αντιμέτωποι. Στην περίπτωση της διαταραχής η μεγαλύτερη συχνότητα και ένταση των συμπτωμάτων (είναι συχνό να αναφέρονται επεισόδια αγορών 2, 3 ή και περισσότερες φορές ανά εβδομάδα), η οικονομική επιβάρυνση (κάποιοι κάνουν λόγο για έξοδα που μπορεί ανά περιόδους να αγγίζουν τα 200 ευρώ και άνω την κάθε φορά)  και ο ανεξέλεγκτος χαρακτήρας της επιθυμίας διαφοροποιούν ποιοτικά και ποσοτικά την συμπεριφορά. Επίσης τα άτομα αυτά δεν φαίνεται να ενδιαφέρονται τόσο για τα αντικείμενα της αγοράς όσο για την διαδικασία της αγοράς.
Για το λόγο αυτό πολλές φορές τα αποκτήματα παραμένουν αχρησιμοποίητα στα κουτιά ή με τις ταμπέλες τους, ξεχασμένα ή καταχωνιασμένα. Δεν πρέπει επίσης να συγχέεται με συμπεριφορές που εκδηλώνονται σε κατά την διάρκεια επεισοδίων μανίας ή υπομανίας. Στην περίπτωση των καταναγκαστικών αγορών έχουμε να κάνουμε με μια σχετικά σταθερά εκφραζόμενη δυσλειτουργική συμπεριφορά και όχι με επεισόδια αλόγιστης σπατάλης λόγω ενός γενικότερου επεισοδίου έντονης ευφορίας και αισθήματος μεγαλείου όπως στην περίπτωση ενός μανιακού επεισοδίου.
Για την θεραπεία της η σχετική έρευνα έχει να επιδείξει υποσχόμενα αποτελέσματα με την εφαρμογή της Γνωσιακής Συμπεριφορικής Θεραπείας. Το πρώτο σημαντικό και αναγκαίο βήμα για την θεραπεία είναι καταρχήν η αναγνώριση του προβλήματος απο το ίδιο το άτομο. Κοινωνικοί παράγοντες όπως η ευόδωση της καταναλωτικής συμπεριφοράς ως γενικότερης τάσης και αξίας πολλές φορές δίνουν στο άτομο την δυνατότητα να εκλογικεύει και να ωραιοποιεί στα μάτια του και στα μάτια των άλλων την κατάστασή του. Εξάλλου είναι χαρακτηριστικό ότι η διαταραχή αυτή συναντάται κυρίως στις αναπτυγμένες χώρες που βασίζονται στην οικονομία της αγοράς.
Αρχικά, σημαντικό κομμάτι στον έλεγχο του προβλήματος είναι η ρύθμιση της πρόσβασης σε χρηματικές πηγές. Είναι συχνά αναγκαίο, αν το πρόβλημα έχει μεγάλες διαστάσεις, το άτομο να απαλλαγεί από πιστωτικές κάρτες ή βιβλιάρια ανάληψης και να έχει περιορισμένη πρόσβαση σε ρευστό. Βασικό θεραπευτικό εργαλείο είναι η σταδιακή έκθεση του ατόμου σε περιβάλλοντα και καταστάσεις που του κινητοποιούν την επιθυμία για αγορά χωρίς όμως τελικά να ενδίδει. Στόχος είναι να μπορέσει να ανέχεται, να εξοικειώνεται και να νικά αυτή την εσωτερική ένταση ώστε τελικά η επαφή με σχετικά ερεθίσματα να μην κινητοποιεί την επιθυμία για αγορά.
Ένας άλλος στόχος είναι μέσα από την θεραπεία να κατανοήσει τις συνθήκες της ζωής του που το κάνουν πιο ευάλωτο στην εκδήλωση τέτοιων επεισοδίων. Όπως προαναφέρθηκε, πολλές φορές, διάφοροι στρεσσογόνοι παράγοντες και δυσφορικά συναισθήματα μπορεί να πυροδοτήσουν τα επεισόδια αγορών. Το να μάθει, λοιπόν, να αναγνωρίζει, να διαχειρίζεται και να επιλύει τα προβλήματα της καθημερινότητας με άλλον τρόπο από την καταφυγή σε αγορές, να μην αποφεύγει τα συναισθήματά του και να μάθει να αντλεί ευχαρίστηση από άλλες πηγές είναι ουσιαστικό στοιχείο ώστε να μπορέσει να καταφέρει και να διατηρήσει το όποιο κέρδος από την θεραπευτική προσπάθεια.

Τα σημάδια σε μάτια και σώμα ότι κάποιος παίρνει ναρκωτικά

Για να ανακαλύψεις εάν κάποιος κάνει χρήση ουσιών είναι προτιμότερο να ξεκινήσεις έναν διάλογο μαζί του παρά να ψάχνεις για διάφορα σημάδια. Πριν ξεκινήσεις μια συζήτηση είναι σημαντικό να γνωρίζεις γιατί κάποιος θα απέκρυπτε την χρήση ουσιών. Συχνά έχει να κάνει με τον φόβο μιας συγκεκριμένης αντίδρασης που θα προκαλέσει η παραδοχή της χρήσης ναρκωτικών ουσιών. Εάν δεν δείξεις επικριτική συμπεριφορά αλλά ενδιαφέρον, ο χρήστης πιθανώς θα είναι περισσότερο πρόθυμος να το συζητήσει. Είναι επίσης καλό να γνωρίζεις τι να κάνεις μετά την συζήτηση που έχει γίνει με θέμα τη χρήση ναρκωτικών. Πολλοί άνθρωποι θέλουν μόνο να ανακαλύψουν αν κάποιος κάνει χρήση και μετά δεν κάνουν τίποτα σχετικά μ' αυτό. Σε μια επόμενη κουβέντα θα μπορούσες να κάνεις μια συζήτηση για την χρήση και κατάχρηση των ναρκωτικών ή τους λόγους της χρήσης ουσιών ή πιθανές εναλλακτικές λύσεις.

X

Αγαπητοί αναγνώστες,

Σας ενημερώνουμε ότι το boro.gr προσφέρει καθημερινά (Δευτέρα-Παρασκευή) δωρεάν ψυχολογική υποστήριξη με επαγγελματίες ψυχολόγους.

Κάντε κλίκ εδώ για να συνδεθείτε και να ενημερωθείτε για τις ώρες λειτουργίας.
X