Αρχική / Ψυχολογία / Real Life / Αυτοπεποίθηση (page 14)

Αυτοπεποίθηση

Μπορώ να αγαπήσω ξανά τον εαυτό μου; thumbnail

Μπορώ να αγαπήσω ξανά τον εαυτό μου;

Εκτιμάται ότι το 87% των σκέψεων που κάνουμε για τον εαυτό μας είναι αρνητικές. Ο υποβιβασμός του εαυτού μας και οι αρνητικές σκέψεις γι΄αυτόν δεν μας κάνουν μόνο δυστυχισμένους και μας αποθαρρύνουν αλλά μας εμποδίζουν να πετύχουμε τους στόχους μας. Η αποδοχή του εαυτού μας και της πληρότητας της ζωής είναι μια συνεχής διαδικασία. Ευτυχώς υπάρχουν πολλά πράγματα που μπορεί να κάνει κάποιος για να διευκολύνει αυτή τη διαδικασία. Ας δούμε 10 προτάσεις.

Τα κατοικίδια αυξάνουν την αυτοεκτίμησή μας! thumbnail

Τα κατοικίδια αυξάνουν την αυτοεκτίμησή μας!

Ψυχολογικά οφέλη του να έχεις κατοικίδιο ζώο
Σήμερα θα αναφερθούμε σε μελέτες που καταδεικνύουν τα οφέλη από την παρουσία των κατοικιδίων: Τα ζώα χρησιμοποιούνται ευρέως για άτομα με προβλήματα υγείας, καθώς επιβοηθούν στη συναισθηματική ευημερία και διευκολύνουν την επούλωση του σώματος. Φαίνεται ότι αποτελούν μια σημαντική πηγή κοινωνικής και συναισθηματικής υποστήριξης όμως και για τους υγιείς ανθρώπους. Οι ψυχολόγοι από δύο πανεπιστήμια έκαναν τρία πειράματα για να εξετάσουν τα πιθανά οφέλη που μπορεί να έχει το να έχεις κατοικίδιο ζώο.

Γράφει η εκπαιδευτική-συμβουλευτική  ψυχολόγος, Δρ. Καλλιόπη Εμμανουηλίδου. 

"Παρατηρήσαμε ότι οι ιδιοκτήτες ζώων είχαν καλύτερες επιδόσεις και σε θέματα ευημερίας και σε θέματα ατομικών διαφορών σε διάφορες διαστάσεις", λέει ο επικεφαλής της έρευνας Allen R. McConnell, PhD, του πανεπιστημίου Miami University στο Ohio."Συγκεκριμένα, οι ιδιοκτήτες κατοικιδίων είχαν υψηλότερη αυτοεκτίμηση, καλύτερη φυσική κατάσταση, ένιωθαν λιγότερη μοναξιά, ήταν πιο ευσυνείδητοι, πιο εξωστρεφείς, είχαν λιγότερους φόβους και λιγότερες έγνοιες από τους που δεν είχαν ζώα". Οι ερευνητές επίσης βρήκαν ότι οι ιδιοκτήτες κατοικιδίων είχαν πολύ καλές σχέσεις και με τους ανθρώπους στη ζωή τους, πράγμα που δείχνει ότι η σχέση με το κατοικίδιο δεν ερχόταν σε βάρος των σχέσεων με άλλους ανθρώπους.

Έγινε μια δημοσκόπηση με 217 άτομα (79% γυναίκες) με μέση ηλικία τα 31 έτη. Οι ερωτήσεις στόχευαν να καθορίσουν αν οι ιδιοκτήτες κατοικιδίων στην ομάδα είχαν διαφορές από εκείνους που δεν είχαν ζώα στους τομείς της ευημερίας, τον τύπο προσωπικότητας και τον τύπο προσκόλλησης στις σχέσεις. Αρκετές διαφορές ανέκυψαν ανάμεσα στις δύο ομάδες και σε όλες τις περιπτώσεις οι ιδιοκτήτες κατοικιδίων ήταν πιο ευτυχισμένοι, πιο υγιείς και με καλύτερη προσαρμοστικότητα από εκείνους που δεν ήταν ιδιοκτήτες ζώων.

Μέχρι τώρα οι περισσότερες έρευνες για τα οφέλη των κατοικιδίων ήταν συσχετιστικές, εξέταζαν δηλαδή τη σχέση ανάμεσα σε δύο μεταβλητές αλλά δεν έδειχναν αιτιακή σχέση μεταξύ τους(ότι η μια μεταβλητή προκαλεί την άλλη). Για παράδειγμα, έρευνα στο παρελθόν έδειξε ότι οι ηλικιωμένοι ασθενείς της Medicare με κατοικίδια είχαν λιγότερες επισκέψεις στο γιατρό από τους ασθενείς χωρίς ένα ζωάκι, ή ότι οι άντρες φορείς του HIV με κατοικίδια είχαν λιγότερη κατάθλιψη από εκείνους που δεν είχαν κατοικίδιο.

Σε ένα δεύτερο πείραμα που αφορούσε 56 ιδιοκτήτες σκύλων (91% γυναίκες, με μέση ηλικία τα 42 χρόνια), οι ερωτήσεις της δημοσκόπησης είχαν σχεδιαστεί για να καθορίσουν το αν οι ιδιοκτήτες των ζώων έχουν περισσότερα οφέλη όταν το αντιλαμβάνονται ότι το ζωάκι τους καλύπτει τις κοινωνικές τους ανάγκες. Και πάλι οι ερευνητές βρήκαν υψηλότερα σκορ ευημερίας στος ιδιοκτήτες που τα σκυλιά τους αύξαναν την αίσθηση του ανήκειν, την αυτοεκτίμηση και την αίσθηση ότι η ζωή τους έχει κάποιο νόημα.

Τέλος μια έρευνα με 97 προπτυχιακούς φοιτητές με μέση ηλικία τα 19 έτη βρήκε ότι τα κατοικίδια μπορούν να κάνουν τους ανθρώπους να νιώθουν καλύτερα μετά από μια απόρριψη. Σε αυτό το πείραμα τα υποκείμενα έγραψαν για μια μέρα κατά την οποία ένιωσαν αποκλεισμένοι. Έπειτα τους ζητήθηκε να γράψουν για το αγαπημένο τους ζωάκι ή για τον αγαπημένο τους φίλο ή να ζωγραφίσουν το χάρτη του πανεπιστημίου τους. Οι ερευνητές βρήκαν ότι τα συναισθήματα απόρριψης καταπολεμούνταν εξίσου όταν κάποιος έγραφε για το κατοικίδιό του όσο όταν έγραφε για το φίλο του. "Αυτή η έρευνα παρουσιάζει σημαντικά στοιχεία για το ότι τα κατοικίδια ωφελούν τις ζωές των ιδιοκτητών τους και ψυχολογικά και σωματικά, δίνοντας μια σημαντική πηγή κοινωνικής υποστήριξης", έγραψαν οι ερευνητές. "Ενώ η έρευνα στο παρελθόν εστίαζε κυρίως σε ιδιοκτήτες ζώων που είχαν σοβαρά προβλήματα υγείας, αυτή η έρευνα αποδεικνύει ότι υπάρχουν πολλές θετικές συνέπειες και για τους υπόλοιπους ανθρώπους που έχουν κατοικίδια".

Τα βιβλία της Δρ. Εμμανουηλίδου κυκλοφορούν από τις εκδόσεις Μεταίχμιο

10 συμβουλές για να αποκτήσεις αυτοπεποίθηση! thumbnail

10 συμβουλές για να αποκτήσεις αυτοπεποίθηση!

Αναγνώστριά μας αναρωτιέται:
ΑΥΤΟΠΕΠΟΙΘΗΣΗ – ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗ ΣΤΟΝ ΕΑΥΤΟ ΜΟΥ. Πώς βελτιώνεται αυτός ο τομέας; Με τον άντρα μου το τελευταίο χρόνο συνεχώς τσακωνόμαστε. Είναι σίγουρα υπερβολικός ( το έχει παραδεχθεί) αλλά πάντα με κατηγορεί ότι κάτι δεν κάνω σωστά κι εμένα αυτό με πειράζει πολύ. μετά από συζήτηση που είχαμε καταλήξαμε ότι μέρος του προβλήματος είναι η χαμηλή αυτοεκτίμησή μου και η ξεροκεφαλιά μου (Βέβαια κι αυτός ξεροκέφαλος είναι). Αλλά θέλω να βελτιώσω το κομμάτι που αφορά εμένα, μπορώ; Είμαι 38 ετών μητέρα 3 παιδιών.

Στο ερώτημά σας απάντησε ο Αλέξης Χαρισιάδης συνιδρυτής της Ελληνικής Εταιρείας Υπαρξιακής Ψυχολογίας “γίγνεσθαι”,  μέλος της Ελληνικής Εταιρείας Θετικής Ψυχολογίας (Ε.Ε.ΘΕ.ΨΥ)  και υποψήφιος διδάκτορας του τμήματος ψυχολογίας του Παντείου πανεπιστημίου κοινωνικών και πολιτικών επιστημών.

Μπορεί να βελτιωθεί η αυτοεκτίμηση κάποιου ανθρώπου; Και αν ναι με ποιον τρόπο γίνεται αυτό;
Δεν υπάρχει εύκολη απάντηση. Για κάποιον που αναρτιέται σχετικά θα έλεγα πως ήδη έχει κάνει το πρώτο βήμα προς την κατεύθυνση αυτή. Δηλαδή, έχει εντοπίσει πως ο τρόπος που σχετίζεται με τον εαυτό του, ο τρόπος που βλέπει τον εαυτό του, δεν είναι ικανοποιητικός. Αυτή η συνειδητοποίηση έχει μεγάλη αξία και αποτελεί το πρώτο βήμα προς την αυτοβελτίωση. Το δεύτερο και σημαντικότερο ίσως βήμα είναι ο άνθρωπος αυτός να αναλάβει προσωπικά την ευθύνη για πορεία που θα χρειαστεί να κάνει. Θα χρειαστεί πιθανώς να ζητήσει βοήθεια από κάποιον ειδικό, αν κρίνει πως το θέμα αυτό είναι έντονο και οι προσπάθειες που κάνει από μόνος του δεν ευδοκιμούν.
Πέρα από τη βοήθεια κάποιου ειδικού αυτό που θα βοηθούσε είναι να διαβάσει κανείς ορισμένα, καλά επιλεγμένα, βιβλία γραμμένα από ψυχολόγους και άλλους ειδικούς σχετικά με το θέμα που τον απασχολεί. Μια μικρή έρευνα είτε στο διαδίκτυο είτε στα βιβλιοπωλεία θα δώσει αρκετούς τίτλους από τους οποίους μπορεί κανείς να ξεκινήσει.
Αλλά ας δώσουμε και μερικές πρακτικές συμβουλές που μπορεί σε ορισμένους να βοηθήσουν ως προς το θέμα της αυτοεκτίμησης:

Επικεντρωθείτε σε κάτι δημιουργικό. Βρέστε αυτό που είναι για σας ουσιαστικό και στο οποίο νοιώθετε ικανοί και χρήσιμοι και ασχοληθείτε συστηματικά.
Αντιμετωπίστε τα λάθη σας με επιείκεια. Λάθη θα γίνουν, αυτό είναι αναπόφευκτο. Σημασία έχει να μαθαίνουμε από αυτά, να αναγνωρίζουμε πως είναι ανθρώπινο να συμβαίνουν, να κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν για να τα αποφύγουμε στο μέλλον αλλά κυρίως να μην μαστιγώνουμε τον εαυτό μας για αυτά.
Καταγράψτε τα θετικά που ήδη έχετε. Ικανότητες που διαθέτετε, προσόντα που θεωρείτε ως δεδομένα, γνώσεις που κατέχετε, σχέσεις με ανθρώπους που εκτιμάτε, επιτεύγματα που έχετε ξεχάσει ή θεωρείται ασήμαντα.
Αποφύγετε την τελειομανία. Αποτελεί συνταγή αποτυχίας και απογοήτευσης. Λίγα πράγματα στην κόσμο αξίζει να γίνονται τέλεια. Η τελειομανία οδηγεί πολλές φορές στην αναβλητικότητα, πράγμα που φυσικά επιδεινώνει το πώς αισθανόμαστε με τον εαυτό μας.
Θέτετε ρεαλιστικούς στόχους. Αυτή η συμβουλή σχετίζεται με το προηγούμενο. Βοηθάει πολύ να έχουμε κάποιους στόχους οι οποίοι να είναι συγκεκριμένοι και ρεαλιστικοί. Αυτό εξασφαλίζει πως θα υπάρχουν συχνά επιτυχίες οι οποίες ενισχύουν το πώς νοιώθουμε για τον εαυτό μας.
Μη συγκρίνετε τον εαυτό σας με τους άλλους. Αφενός ο κάθε ένας από μας είναι πραγματικά μοναδικός και χρειάζεται να αναγνωρίσει την μοναδικότητα του και να την αναδείξει με τον δικό του τρόπο. Επίσης, οι συγκρίσεις με τους άλλους δεν έχουν ιδιαίτερο νόημα καθώς η εικόνα που έχουμε για τις ζωές των άλλων είναι συνήθως εξαιρετικά διαστρεβλωμένες και ανακριβείς.
Καλλιεργείστε μια αίσθηση ευγνωμοσύνης. Συχνά θεωρούμε δεδομένα όλα όσα απαρτίζουν σημαντικά μέρη της ζωής μας. Στην πραγματικότητα τίποτα δεν είναι δεδομένο. Κάθε τι που σήμερα θεωρούμε ως μέρος της καθημερινότητας μας μπορεί αύριο να αλλάξει ή και να χαθεί. Όταν το θυμόμαστε αυτό μπορούμε να είμαστε ευγνώμονες για πολλά κομμάτια της ζωής μας.
Να καλλιεργείτε τον σεβασμό προς τον εαυτό σας. Ο σεβασμός αυτός είναι μέρος του ευρύτερου σεβασμού που οφείλουμε να έχουμε προς κάθε ανθρώπινη ύπαρξη, χωρίς εξαίρεση. Θα μπορούσαμε να το επεκτείνουμε και να μιλήσουμε για σεβασμό απέναντι σε κάθε τι έμβιο και ίσως κάθε τι που υπάρχει στον κόσμο μας. Μέρος του κόσμου αυτού είναι και ο εαυτός μας και αξίζει και εκείνος το δικό του μερίδιο φροντίδας, αγάπης και σεβασμού.
Απομακρύνετε όσους δεν σας σέβονται.  Η ζωή είναι πολύ σύντομη και πολύ πολύτιμη για να ανεχόμαστε ανθρώπους που είναι κακοποιητικοί. Απομακρύνετε λοιπόν η οριοθετείστε τους ανθρώπους του περιβάλλοντος σας που δεν σας σέβονται. Μερικά πράγματα δεν είναι διαπραγματεύσιμα και ο σεβασμός είναι ένα από αυτά.
Μάθετε τον εαυτό σας. Ο κάθε άνθρωπος είναι ένας ολόκληρος, μοναδικός κόσμος. Η διαδικασία προς την αυτογνωσία είναι ένα συναρπαστικό ταξίδι γεμάτο εκπλήξεις που όμως συνήθως αξίζει τον κόπο. Δεν πρόκειται ποτέ να ολοκληρωθεί, επειδή αυτό που είμαστε είναι κάτι ρευστό και ευμετάβλητο, αλλά σημασία έχει η πορεία και όχι ο προορισμός.

4 τρόποι για να αποκτήσεις αυτοεκτίμηση thumbnail

4 τρόποι για να αποκτήσεις αυτοεκτίμηση

Θα αναρωτιέστε. Πώς μπορώ να αποκτήσω αυτοεκτίμηση αν η αξία μου δεν πηγάζει από την επιτυχία μου, την αγάπη ή την αποδοχή; Τι είναι αυτό που πρέπει να κάνω; Υπάρχουν τέσσερις δρόμοι για την απόκτηση αυτοεκτίμησης όπως παρουσιάζονται στην μελέτη του ψυχολόγου Ντέιβιντ Ντ. Μπερνς, στο σύγγραμμα "Αισθανθείτε Καλά" 
Επιστημονική επιμέλεια: Ψυχίατρος-Ψυχοθεραπευτής, Γρηγόρης Σίμος

O πρώτος δρόμος είναι πρακτικός και φιλοσοφικός. Πρέπει να αποδεχτείτε ότι η ανθρώπινη αξία είναι μια αφηρημένη έννοια. Δεν υπάρχει. Επομένως, δε μπορούμε να μιλάμε για κάτι το συγκεκριμένο και να το προσδιορίζουμε σαν ανθρώπινη αξία. Έτσι, δεν είναι δυνατόν να την κατέχετε ή να μην την κατέχετε και δεν μπορείτε να την μετρήσετε. Η αξία δεν έχει σαφές συγκεκριμένο νόημα. Ούτε και αποτελεί μια χρήσιμη ´δημιουργική έννοια. Μπορεί μάλιστα να αποδειχθεί και καταστροφική! Προκαλεί πολλές φορές δυστυχία και ένα σωρό προβλήματα. Απαλλαγείτε λοιπόν, από οποιαδήποτε φιλοδοξία σας να γίνετε άξιοι για να μη χρειαστεί ποτέ να μετρήσετε με το σταγονόμετρο την αξία σας ή να φοβόσαστε μήπως σας χαρακτηρίσουν ανάξιους.
Οι λέξεις άξιος και ανάξιος είναι δυο τελείως κενές έννοιες από τη στιγμή που μιλάμε για έναν άνθρωπο. Πετάξτε την αξία στα σκουπίδια!Μάθετε να ζείτε στο εδώ και τώρα. Τι προβλήματα αντιμετωπίζετε στη ζωή σας; Πώς θα τα χειριστείτε; Εδώ είναι που βρίσκεται όλη η ουσία κια η δράση όχι στο απατηλό όραμα της αξίας.
Μπορεί να σας δημιουργηθεί το ερώτημα. Αν σταματήσω να πιστεύω ότι η επιτυχία ενισχύει την προσωπική αξία, αν πετάξω την αξία τότε ποιος ο λόγος να κάνω το οτιδήποτε; Αν είστε όλη μέρα στο κρεβάτι η πιθανότητα να σας τύχει άτι ή να συναντήσετε κάποιον που θα σας κάνει πιο όμορφη τη μέρα είναι ελάχιστη. Υπάρχουν τόσα ευχάριστα πράγματα που μπορεί να ανακαλύψει κανείς στη ζωή και δεν έχουν καμιά σχέση με την έννοια της προσωπικής αξίας. Για παράδειγμα, τώρα που γράφω αυτά νιώθω μια ευχαρίστηση αι αυτό δε στηρίζεται στην πεποίθησή μου ότι ειμαι ιδιαίτερα άξιος. Η ευδιαθεσία μου στηρίζεται στη δημιουργική γραφή, ειναι μια συγκλονιστική εμπειρία.
Μπορεί ακόμα να αναρωτηθείτε.Ποιος είναι ο σκοπός και το νόημα της ζωής χωρίς την έννοια της αξίας; Είναι απλό. Αντί να παλεύετε να αποκτήσετε την αξία σας δώστε έμφαση στην ικανοποίηση, στην μάθηση, στην προσωπική ανάπτυξη και στην επικοινωνία καθημερινά με τους άλλους στη ζωή σας.Θέστε ρεαλιστικούς στόχους και προσπαθήστε να τους εκπληρώσετε. Θα βρείτε τόσο μεγάλο ενδιαφέρον γύρω από αυτό που θα ξεχάσετε τα πάντα.
 Αλλά εγώ είμαι ανθρωπιστής ή πνευματικός άνθρωπος μπορεί να ισχυριστείτ, έχω διδαχθεί ότι όλοι οι άνθρωποι έχουν κάποια αξία και ε θέλω να απαρνηθώ αυτή την έννοια. Πολύ καλά. Αν θέλετε να το δείτε έτσι, θα συμφωνήσω μαζί σας.
Και έτσι οδηγούμαστε στον δεύτερο δρόμο. Παραδεχτείτε ότι όλοι έχουν κάποια αξία εσωτερική από τη στιγμή της γέννησης ως τη στιγμή του θανάτου. 
Αυτά που μπορεί να κερδίσει κάποιος στη γέννηση είναι πολύ λίγα παρόλα αυτά είναι πολύτιμος και άξιος σαν άνθρωπος. Ακόμα και όταν γεράσετε ή αρρωστήσετε όταν κοιμόσαστε ή χαλαρώνετε και δεν κάνετε τίποτα εξακολουθείτε να έχετε αξία. Η εσωτερική σας αξία δεν μπορεί να μετρηθεί ούτε να αλλάξει και είναι ίδια για όλους. Κατά τη διάρκεια της ζωής σας μπορείτε να αυξήσετε την επιτυχία και την ικανοποίησή σας μέσω της δημιουργικότητας αλλά μπορείτε επίσης να συμπεριφερθείτε καταστροφικά και να γίνετε δυστυχισμένοι. Αλλά η εσωτερική σας αξία είναι κάτι το δεδομένο που υπάρχει πάντα μαζί με τη δυνατότητα για αυτοεκτίμηση.Εφόσον δεν μπορείτε να την αλλάξετε δεν υπάρχει λόγος να επέμβετε ή να ανησυχείτε. Αφήστε τη στο Θεό.
Παραδόξως αυτή η λύση ανήκει στην ίδια κατηγορία με την προηγούμενη. Είναι άσκοπο και ανεύθυνο να ασχολείστε με την αξία σας, είναι προτιμότερο να επικεντρώσετε τις δυνάμεις σας στο να ζείτε δημιουργικά. Τι προβλήματα αντιμετωπιζετε σήμερα; Τι θα κάνετε για να τα ξεπεράσετε; Ερωτήματα σαν και αυτά είναι χρήσιμα και έχουν νόημα ενώ η σχολαστική ενασχόληση με την προσωπική σας αξία θα σας παγιδεύσει σε ένα φαύλο κύκλο.
Να ο τρίτος δρόμος που θα σας οδηγήσει στην αυτοεκτίμηση. Δεχτείτε ότι ο μόνος τρόπος για να χάσετε την ευτοεκτίμησή σας είναι να μείνετε προσκολλημένοι σε παράλογες εξωπραγματικές αρνητικές σκέψεις. Η αυτοεκτίμηση μπορεί να οριστεί σαν η κατάσταση που υπάρχει όταν δεν κατηγορείτε ή ταλαιπωρείτε αυθαίρετα τον εαυτό σας αλλά αντιθέτως αποφασίζετε να καταπολεμήσετε αυτές τις αυτόματες σκέψεις και να τις αντικαταστήσετε με πιο λογικές αντικειμενικές απαντήσεις. Όταν θα καταφέρετε να κάνετε κάτι τέτοιο θα νιώσετε μια φυσιολογική αίσθηση αισιοδοξίας και αυτοαποδοχής. Δεν είστε υποχρεωμένοι να λύσετε όλα σας τα προβλήματα αλλά θα πρέπει απλά να αποφύγετε να τα επιδεινώσετε.
Η τέταρτη λύση για να κατακτήσετε την αυτοεκτίμησή σας είναι να συμπεριφερθείτε στον εαυτό σας όπως θα συμπεριφερόσασταν σε έναν φίλο. Φανταστείτε ότι κάποιο πολύ σημαντικό άτομο που σέβεστε θα ερχόταν να σας επισκεφτεί ξαφνικά μια μέρα. Θα φορούσατε τα καλά σας θα του προσφέρατε το καλύτερο γεύμα και κρασί και θα κάνατε ότι περνούσε από το έρι σας για να νιώσει άνετα και ευχάριστα. Θα δείχνατε ικανοποίηση και θαυμασμό που σας διάλεξε να σας επισκεφτεί. Γιατί λοιπόν να μη συμπεριφερθείτε έτσι, και στον εαυτό σας; Αν μπορείτε, κάντε το συνεχώς. Εξάλλου είστε πιο σημαντικοί για τον εαυτό σας από ότι είναι εκείνος. Γιατί λοιπόν να μη φερθείτε στον εαυτό σας το ίδιο καλά;

Οι εκφράσεις του προσώπου που μας δείχνουν πιο νέες;

Στην κουλτούρα μας υπάρχει η εμμονή να κρύβουμε, γυναίκες και άνδρες την ηλικία μας. Σύμφωνα όμως με μια νέα έρευνα το πόσο μεγάλες δείχνουμε και το κατά πόσο μπορούμε να ξεγελάσουμε τους άλλους σχετικά με την ηλικία μας δεν εξαρτάται μονάχα από το μέικ απ ή από τα νεανικά ρούχα που φοράμε αλλά από ένα σωρό αναπάντεχους παράγοντες που ούτε καν υποψιαζόμασταν ότι μπορεί να είναι σύμμαχοί μας, όπως για παράδειγμα το χαμόγελό μας ή το βλέμμα μας. Πείτε αντίο λοιπόν, στις χειρουργικές επεμβάσεις και στα καλλυντικά και ελάτε να ανακαλύψουμε μαζί τι είναι αυτό που μπορεί να μας κάνει να δείχνουμε πιο νέες. 

Σε έρευνα που πραγματοποίησε το Ινστιτούτο Ανθρώπινης συμπεριφοράς στο πανεπιστήμιο του Yale νέοι μεσήλικες και ηλικιωμένα άτομα μελέτησαν χιλιάδες φωτογραφίες κλήθηκαν να μαντέψουν την ηλικία μοντέλων που πόζαραν παίρνοντας 6 διαφορετικές εκφράσεις προσώπου.
Τα αποτελέσματα;
-Όσα από τα μοντέλα είχαν ουδέτερη έκφραση στο πρόσωπό τους έδειχναν ηλικιακά όσο ακριβώς ήταν στην πραγματικότητα. Οι συμμετέχοντες στο πείραμα ήταν πολύ εύκολο να μαντέψουν την ηλικία τους.
-Οι φοβισμένες φάτσες φαίνονταν πολύ μεγαλύτερες σε ηλικία από ότι πραγματικά ήταν.
-Τα χαρούμενα πρόσωπα αξιολογήθηκαν ως επί το πλείστον ως νεότερα από την πραγματική τους ηλικία.
Ποια είναι η εξήγηση των ψυχολόγων του Ινστιτούτου; Τα στερεότυπα αναφορικά με τη γήρανση λένε οι ειδικοί, σχετίζονται με τη θετική στάση ζωής που κρατούν οι νέοι και την αρνητική που ανήκει παραδοσιακά στους μεγαλύτερους. Έτσι, όταν βλέπουμε ένα χαρούμενο πρόσωπο, υποσυνείδητα ο νους μας, μας παραπέμπει σε μια νεαρή ηλικία.  Έχουμε την τάση να συνδέουμε τους αρνητικούς συνειρμούς με το γήρας, τονίζουν. Άλλωστε ένα χαμογελαστό πρόσωπο είναι πάντα πιο ελκυστικό, εξηγεί η  ψυχολόγος Manuel Voelkle.
Ποτέ μην ακούτε έναν μεγαλύτερο όταν θέλετε να μάθετε πόσο μεγάλη σε ηλικία φαίνεστε!
Είναι γνωστό ότι οι μεγαλύτεροι σε ηλικία άνθρωποι τείνουν να μεγαλώνουν στο μυαλό τους, τους νεότερους τουλάχιστον κατά ένα δυο χρόνια. Αντίθετα οι νεότεροι άνθρωποι συνηθίζουν να θεωρούν τους μεγαλύτερους ως πολύ νεότερους από όσο είναι στην πραγματικότητα. Προσέξτε λοιπόν ποιον θα ρωτήσετε.
Και βέβαια, προσέξτε πώς συμπεριφέρεστε…
Σύμφωνα με μια μελέτη του Πανεπιστημίου του Κάνσας, όταν οι ενήλικες προσπαθούν να περάσουν ένα πολύ νεανικό προφίλ στις συναναστροφές τους με τους νέους εκείνοι τους αντιμετωπίζουν απειλητικά. Αντιλαμβάνονται την πλάνη, τους αποστρέφονται και νιώθουν ότι προσπαθούν με βίαιο και δόλιο τρόπο να μπουν στην ομάδα τους. Όταν ενήλικες μεγαλύτερης ηλικίας μοιάζουν σαν να προσπαθούν να περάσουν πιο νεανικό εκδόσεις του εαυτού τους, οι νεότεροι άνθρωποι βλέπουν τους ως λιγότερο αγαπητός και εξηγεί ο ψυχολόγος Alexander M. Schoemann.

9 τρόποι για να αποκτήσεις αυτοεκτίμηση! thumbnail

9 τρόποι για να αποκτήσεις αυτοεκτίμηση!

Σας προτείνουμε να επικεντρώσετε την προσοχή σας σε τρεις βασικούς άξονες, που ο καθένας ελέγχει τρία επιπλέον επίπεδα, τα οποία ονομάζουμε “κλειδιά”. Κάθε άξονας και κάθε “κλειδί” έχει τη δική του σημασία. Υπάρχουν άνθρωποι που στρέφουν την  προσπάθειά τους σε ένα  μόνο τομέα, είτε κάνουν υπερβολική ενδοσκόπηση , είτε έχουν έντονη κοινωνική ζωή, είτε απασχολούνται σε συνεχή δράση.
Σας παρουσιάζουμε παρακάτω να 9 κλειδιά της αυτοεκτίμησης.
Γράφει ο ψυχίατρος, ψυχοθεραπευτής, Christophe Andre. 

 Κλειδί 1: Γνωρίζω τον εαυτό μου.
 “Γνώθι σαυτον”, έλεγε ο Σωκράτης. Είναι ο πρώτος κανόνας για μια καλή αυτοεκτίμηση. Αφορά τον τρόπο που εμείς βλέπουμε τον εαυτό μας, αλλά και την εικόνα που προβάλλουμε στους άλλους. Δεν σας προτείνουμε να αρχίσετε να ανιχνεύετε τον εαυτό σας αλλά να γνωρίσετε τις πραγματικές σας δυνατότητες και τα όριά σας. Σύμφωνα με τους κανόνες τις ψυχοθεραπείας, κάθε άνθρωπος έχει τέσσερις βασικούς χώρους αυτογνωσίας. Ο “κρυφός χώρος” περιλαμβάνει αυτά που γνωρίζεται εσείς για τον εαυτό σας και οι άλλοι αγνοούν. Ο “άγνωστος χώρος” περιλαμβάνει όλα όσα δεν έχει εκδηλώσει κάποιος. Πρέπει να μετατρέψουμε τον κρυφό μας χώρο σε εξωτερικό. Πρέπει δηλαδή να μην διστάζουμε να εκφράζουμε τις σκέψεις και τα συναισθήματά μας.
 
Κλειδί 2 : Αποδέχομαι τον εαυτό μου
Αφού γνωρίσουμε τον εαυτό μας καλούμαστε να αντιμετωπίσουμε τα ελαττώματα και τα όριά μας. Πιστεύουμε συχνά πως, για να είναι καλή η αυτοεκτίμηση μας πρέπει να είμαστε άνθρωποι χωρίς ελαττώματα. Όμως αυτό που έχει σημασία είναι να τα αποδεχόμαστε και να προσπαθούμε να τα αλλάξουμε. Υπάρχουν άνθρωποι που τα αποδέχονται και άλλοι που νοιώθουν μεγάλη ντροπή. Το αίσθημα της ντροπής συνήθως είναι αυτό το οποίο κάνει ένα απλό ελάττωμα να εξελιχθεί σε κόμπλεξ. Συνήθως τα ντροπαλά άτομα σωπαίνουν να αποτραβιούνται στη γωνία τους. Να ξέρετε πάντως, όταν αποφασίσετε να μιλήσετε σε κάποιον που εμπιστεύεστε για το πρόβλημά σας, το έχετε ήδη κατά μεγάλο μέρος θεραπευτεί.
 
Κλειδί 3 : Να είσαι ειλικρινής με τον εαυτό σου
Χρησιμοποιούμε συχνά τεχνάσματα για να ξεγελάμε τον εαυτό μας και να προστατέψουμε την αυτοεκτίμησή μας. Συχνά όταν δεν ομολογούμε ότι φοβηθήκαμε, στεναχωρηθήκαμε, ότι θυμώσαμε το κάνουμε για λόγους κοινωνικού κονφορμισμού. Αποφεύγουμε να εκδηλώσουμε τα αληθινά μας συναισθήματα για να διαφυλάξουμε την αξιοπρέπειά μας. Μπορεί να χρειαστούν αρκετοί μήνες προσεκτικής δουλειάς ώσπου να τολμήσει κάποιος να εκφράσει αυτό που πραγματικά τον βασάνιζε.

Κλειδί 4 : Να περάσουμε στη δράση
Η δράση μας αποτελεί άσκηση για την διατήρηση της αυτοεκτίμησής μας. Οπωσδήποτε κάποιες σημαντικές επιτυχίες ενδυναμώνουν την αυτοεκτίμησή, δεν έχουμε όμως κάθε μέρα επιτυχίες. Παρ’ όλα αυτά, πολλές είναι οι ευκαιρίες που προσφέρει η καθημερινή μας ζωή για να βελτιώσουμε την αυτοεκτίμησή μας. Για ν’αλλάξουμε λοιπόν μία κατάσταση, είναι απαραίτητη η δράση. Πρέπει όμως, πρώτα εμείς να αλλάξουμε στάση. Δεν αρκεί να προσδοκούμε αλλαγή. Χωρίς συγκεκριμένη δράση, δεν μπορούμε ν’ αλλάξουμε την αυτοεκτίμησή μας. Και η παραμικρή δράση θα επιφέρει καλύτερα αποτελέσματα από το να επαναπαυτούμε στις καλές προθέσεις μας. Κάθε απόφαση μας για αλλαγή πρέπει να συνοδεύεται από δράση: να κάνουμε το τηλεφώνημα που πρέπει, να γράψουμε το γράμμα που πρέπει, να πάμε εκεί που χρειάζεται.

Κλειδί 5:  Να σιωπήσει ο “εσωτερικός κριτής”
 “Εσωτερικό κριτή” ονομάζουμε τις αρνητικές σκέψεις που κάνουμε εκ των προτέρων για τον εαυτό μας. Συχνά είναι ο απόηχος όσων μας έλεγαν οι γονείς μας όταν ήμασταν μικροί. Η εσωτερική κριτική μπορεί να γίνει πριν από τη δράση (“Για πιο λόγο να το επιχειρήσω, αφού δεν θα γίνει τίποτα”) ή μετά τη δράση(“Απέτυχα παταγωδώς” , “Δεν έφερε κανένα αποτέλεσμα”, “Δεν αρκεί αυτό που έκανα”).

Το πρώτο που πρέπει να κάνουμε για να αντιμετωπίσουμε τον “εσωτερικό κριτή” είναι να αναγνωρίσουμε την παρουσία του. Έτσι θα καταλάβουμε ότι οι δυσκολίες δεν οφείλονται μόνο στο έργο που έχουμε αναλάβει, αλλά και στο επίπεδο που βρίσκεται η αυτοεκτίμησή μας.

Η δεύτερη κίνηση είναι να δούμε αν οι σκέψεις που κάνουμε όταν αναλαμβάνουμε κάποια δράση είναι βοηθητικές για εμάς. Καλό θα είναι λοιπόν να ρωτάμε κάθε φορά τον εαυτό μας :“ Η σκέψη αυτή ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα; Με βοηθάει να νιώσω καλύτερα; με βοηθά ν’ αντιμετωπίσω σωστά την κατάσταση; Θα με βοηθήσει να το αντιμετωπίσω καλύτερα την επόμενη φορά;”

Κλειδι 6: Ν’ αποδέχεσαι την αποτυχία

“Η αποτυχία είναι κομμάτι της νίκης”. Τη φράση αυτή την είχε πει ο διάσημο ορειβάτης Έρικ Εσκοφιέ. Δεν υπάρχει άνθρωπος που να αγαπά την αποτυχία, αυτό ισχύει για όλους. Όταν όμως καλείσαι να αλλάξεις τρόπο συμπεριφοράς, πρέπει να περάσεις σε δράση, επομένως μπορεί και να αποτύχεις. Πολλές φορές μάλιστα ο ψυχοθεραπευτής “περνά” τον ασθενή από “τεχνητό”τεστ αποτυχίας, προκειμένου να ξεπεράσει τον φόβο του, αντί να προσπαθεί με κάθε τρόπο να αποφύγει την επώδυνη δοκιμασία.

Σας δίνουμε ορισμένες πρακτικές συμβουλές:

Να μην βλέπετε τα πράγματα άσπρο- μαύρο. Το κάνουν συχνά όσοι διστάζουν να αναλάβουν δράση. Δεν βλέπουν ότι υπάρχει μια ενδιάμεση κατάσταση, ανάμεσα στο θρίαμβο και στην καταστροφή. Επειδή καταλαβαίνουν ότι δεν τους περιμένει θρίαμβος, σκέφτονται αμέσως την καταστροφή. Καλό είναι λοιπόν, να θέτουμε κάποιες διαβαθμίσεις στην αντίληψή μας όσον αφορά την αποτυχία.

Να θυμόμαστε ότι δεν υπάρχει άνθρωπος που δεν γνώρισε ή δεν γνωρίζει, ή δεν θα γνωρίσει μια αποτυχία. Η στάση της κοινωνίας απέναντι στην αποτυχία είναι λίγο υποκριτική. Πανηγυρίζουν για τις επιτυχίες και ξεχνούν τις αποτυχημένες προσπάθειες που προηγήθηκαν . Ορισμένοι άνθρωποι λοιπόν καταλήγουν στο συμπέρασμα πως “κάποιοι” δεν αποτυγχάνουν ποτέ. Όλοι όσοι επιτύχουν σε κάτι, γνωρίζουν πολύ καλά ότι, στις πρώτες τους προσπάθειες, είχαν αποτύχει.

Να διδασκόμαστε από τις αποτυχίες μας. Να θεωρούμε μια αποτυχία ως μια κατάσταση που παρέχει χρήσιμες πληροφορίες για μας και όχι ως ένδειξη ανικανότητας. Αν μπορέσετε να την αντιλαμβάνεστε κατ’ αυτό τον τρόπο, τότε κάθε αποτυχία θα γίνεται σκαλί που σας φέρνει ολοένα πιο κοντά στην επιτυχία.

Κλειδί 7 : Εκδηλώνουμε τη θέλησή μας

Εκδηλώνω τη θέλησή μου σημαίνει ότι μπορώ να εκφράσω ελεύθερα τη σκέψη μου, τις επιθυμίες μου, τα συναισθήματά μου, σεβόμενος βέβαια τις αντίστοιχες ελευθερίες του άλλου. Να μπορώ να λέω “όχι” χωρίς να γίνομαι επιθετικός, να ζητώ κάτι χωρίς να λέω “συγγνώμη”, να απαντώ ήρεμα σε κάποια παρατήρηση.

Οι πρώτες έρευνες που έγιναν στη δεκαετία του ’60 έδειξαν πως, όταν εκφράζουν ανοιχτά τη θέλησή μας, εκτός του ότι αποκτάμε αυτό που επιθυμούμε και οι άλλοι μας σέβονται, νιώθουμε καλύτερα εμείς οι ίδιο και η αυτοπεποίθησή μας ανεβαίνει. Το να εκφράζουμε τη θέλησή μας υποδηλώνει αυτοσεβασμό. Αναγνωρίζουμε ότι έχουμε δικαιώματα, αποδεχόμαστε και την πιθανότητα να ενοχλήσουμε κάποιον, να μη γίνουμε αποδεκτοί. Γι’ αυτό και δυσκολεύονται τόσο πολύ τα άτομα με χαμηλή αυτοεκτίμηση να εκφράσουν τη θέλησή τους, φοβούνται την απόρριψη.

Κλειδί 8: Αισθάνεσαι πως είσαι σαν όλους τους άλλους ανθρώπους.

Είναι μια στάση που βοηθά πολύ την αυτοεκτίμησή μας. Νιώθουμε τους άλλους κοντά μας, κι εκείνοι μας εκτιμούν. Μας επιτρέπει, επίσης, να εκφραζόμαστε ελεύθερα. Οι άλλοι ακούν ευκολότερα τις απόψεις μας, εφόσον κι εμείς ακούμε τις δικές τους.
Συχνά τα άτομα με χαμηλή αυτοεκτίμηση δίνουν πέραν του δέοντος προσοχή σ’αυτά που λένε οι άλλοι, σε σημείο να ξεχνούν τις δικές τους ανάγκες και το συμφέρον τους. Προσπαθούν, ασυνείδητα, να “εξαγοράσουν” την αποδοχή των άλλων, με το να τους δίνουν ιδιαίτερη προσοχή.

Κλειδί 9: Να στηρίζεσαι στους άλλους

Όταν μιλάμε για στήριξη εκ μέρους των άλλων, εννοούμε τις σχέσεις μας με τους άλλους και τη βοήθεια που μας δίνουν. Είναι σημαντικός παράγοντας για την αυτοεκτίμησή μας. Τέσσερις είναι οι βασικοί τρόποι στήριξης που παρέχουν οι άλλοι, όπως λέει η ψυχολογία : στήριξη με την εκτίμησή τους, συναισθηματική στήριξη, έμπρακτη στήριξη, στήριξη με πληροφόρηση. “Τρέφει” την αυτοεκτίμηση μας με δύο τρόπους : νιώθουμε πως μας αγαπούν, νιώθουμε πως μας βοηθούν.

Παρακάτω σας δίνουμε μερικές συμβουλές για να κερδίσετε τη στήριξη των άλλων:

Να ζητάτε τη στήριξή τους, χωρίς να διστάζετε. Να αποδέχεστε, όμως, ότι μπορεί να μην είναι σε θέση να σας τη δώσουν αμέσως. Δεν πρέπει να χρησιμοποιούμε τη στήριξή τους σαν βοηθητική “πατερίτσα” για μας.

Να συντηρείτε τις σχέσεις σας με τους άλλους. Να μην καταφεύγετε σε εκείνους μόνο για να πείτε τα παράπονά σας, ή όποτε σας συμβαίνει κάτι σοβαρό.

Δε μας δίνουν στήριξη μόνο οι δικοί μας άνθρωποι. Οι σχέσεις μας με τους άλλους σχηματίζουν τρεις ομόκεντρους κύκλους : οι δικοί μας άνθρωποι, οι συνάδελφοι και οι φίλοι, οι γνωστοί μας. Κάθε κύκλος έχει τη σημασία του και μπορεί να αποδειχτεί χρήσιμος σε διαφορετικές στιγμές της ζωής μας.

Χώρισα, πώς θα βρω ξανά αυτοπεποίθηση; thumbnail

Χώρισα, πώς θα βρω ξανά αυτοπεποίθηση;

"Μετά από δυο αποτυχημένος γάμους παρόλο ότι έχω καινούργια σχέση αισθάνομαι ότι δεν είμαι τίποτα κάθε φορά που λίγο ζορίζομαι. Τι πρέπει να κάνω; " 
Αναγνώστρια του boro.gr
Aπευθύναμε το ερώτημά σας στη συνεργάτιδά μας, ψυχολόγο κυρία Μαρία Λέλα.
"Όταν πιέζεται αισθάνεται ότι είναι ένα τίποτα". Μήπως αισθάνεται ότι είναι ένα τίποτα γενικά και όχι μόνο όταν πιέζεται; Τι εννοεί λέγοντας ότι πιέζεται; Πιέζεται ως προς τι; Όταν έχει προκλήσεις ας πούμε στη ζωή της; Η λέξη πιέζομαι μπορεί να ερμηνευτεί με διάφορους τρόπους.
Ας το εκλάβουμε ως  μια κατάσταση δύσκολη, όταν κάτι την προκαλεί, όταν κάτι απαιτεί τις δυνάμεις της, όταν κάπου δυσκολεύεται η αναγνώστριά μας. Το πιο πιθανό από όσα μπορούμε να καταλάβουμε μέσα από το ερώτημά της είναι το ότι της έχει μειωθεί η  αυτοπεποίθηση.Το  "δεν αξίζω τίποτα" είναι μείωση αυτοπεποίθησης.
Το γιατί η αυτοπεποίθησή της έχει πέσει μετά από δύο αποτυχημένους γάμους, είναι εύλογο.
Διότι η κοινωνία αυτή απαιτεί από τη γυναίκα περισσότερο από ότι από τον άνδρα, να είναι σταθερή και να δίνει συνέχεια και συνέπεια στη σχέση της. Όταν λοιπόν η γυναίκα δεν μπορεί να κρατήσει αυτή τη σχέση την πολύτιμη που την έχουνε γεννήσει, μεγαλώσει και καλλιεργήσει σαν το πιο πολύτιμο αγαθό στη ζωή και πιθανόν και να είναι αν η σχέση είναι επιτυχημένη, αισθάνεται ότι έχει αποτύχει.
Αν έχεις παιδιά ή αν δεν έχεις, εδώ παίζουν μια μεγάλη διαφορά. Γιατί αν έχεις παιδιά ακόμα και αν ο γάμος σου έχει αποτύχει, σου έχει μείνει κάτι από τη σχέση σου αυτή την προηγούμενη που το συντηρείς ακόμα κι έτσι οι ρυθμοί σου με τον πατέρα του παιδιού υπάρχουν και άρα δεν έχεις μια αποτυχημένη σχέση απαραιτήτως. Αν δεν έχει παιδιά και στους δύο γάμους, δεν της έχει μείνει τίποτα  από τις σχέσεις της. Είναι πιθανό να αισθάνεται ότι δεν πάλεψε αρκετά γι' αυτό και τελείωσε, έφυγε.
Το αν θα μείνουμε σε μια σχέση, πρέπει να είναι δική μας, υποκειμενική απόφαση και καμία κοινωνία δεν πρέπει να μας καθοδηγεί. Η αυτοπεποίθηση  απαιτεί δύο πράγματα, το να ακολουθείς τα δικά σου πιστεύω και να μην ασπάζεσαι τις  απόψεις του κόσμου, του όχλου, της μάζας. Και κατά δεύτερον δεν ξέρω πόσο χαρούμενη θα ήταν η κοινωνία αν αυτή η γυναίκα έμενε σε μία συμβατική σχέση που δεν απέδιδε ως προς την ποιότητα της ζωής της, που την έκανε δυστυχισμένη. Δηλαδή και πάλι θα έπεφτε η αυτοπεποίθησή της.
Η αυτοπεποίθησή της θα αυξηθεί όταν θα έχει δικά της πιστεύω και δεν υιοθετεί δανεικές απόψεις, τις απόψεις του κόσμου. Αυτός είναι ο βασικός τρόπος να μειωθούν οι βλάβες της αυτοπεποίθησης, η οποία έχει πληγεί. Το να χωρίσει μια γυναίκα από την στιγμή που είναι δυστυχισμένη, δεν πρόκειται να  μειώσει την αυτοπεποίθησή της από τη στιγμή που αυτό την κάνει ευτυχισμένη. Αλλά αν πιστεύει όπως η γιαγιά της ας πούμε, ότι ο γάμος είναι το απόλυτο αγαθό στη ζωή, ανεξάρτητα από την ποιότητά του, τότε πραγματικά θα υποφέρει όταν χωρίσει.
Πολλές φορές αυτά που πιστεύουμε τα έχουμε ενδοβάλλει, τα έχουμε εισπνεύσει, δεν τα έχουμε διαλέξει. Αλλά η ωρίμανση του ατόμου έχει να κάνει ακριβώς με το να αρχίσει να ξεδιαλέγει από αυτά που έχει μάθει άλλα να κρατά και άλλα να τα πετάει…Και έτσι, γίνομαι ένα ώριμο άτομο που σαφώς ανήκω σε μια κοινωνία, αλλά δεν είμαι η κοινωνία. Είμαι ένα κομμάτι της μικρό. Εσύ θες να γίνεις γιάπης, εγώ θέλω να γίνω επαναστάτης βρε αδερφέ! Τι να κάνουμε τώρα; Δεν μπορούμε να είμαστε όλοι ίδιοι. Ξεκαθαρίζουμε λοιπόν τις ιδέες που έχουμε ενδοβληθεί, που έχουμε εισπνεύσει από τους γύρω μας και τις ξεδιαλέγουμε με τέτοιο τρόπο ώστε να είμαστε κάτι που να μας αρέσει.
Τώρα, αν η καινούργια σχέση έχει γίνει πολύ νωρίς, μετά το χωρισμό της, ίσως να δυσκολευτεί. Γιατί αναφέρεται όμως η φίλη μας στην καινούργια σχέση της;  Θα έπρεπε δηλαδή να λάμπει επειδή έκανε μια σχέση; Ίσως, η αξία μιας σχέσης να είναι πολύ σημαντική για εκείνη. Αλλά πάντα πρέπει να γνωρίζουμε ότι είναι σημαντικό να μπορούμε να ζούμε και μόνοι μας και αυτός είναι επίσης ένας τρόπος για να αποκτούμε αυτοπεποίθηση όταν μια σχέση τελειώνει.
Πρέπει να αναρωτηθεί λοιπόν, έμεινε αρκετό καιρό μόνη της ώστε η επόμενη σχέση να την εξυπηρετήσει; Ή μήπως μόλις έφυγε η μία σχέση καταπιάστηκε με μια άλλη γιατί αυτό της έχει μάθει η κοινωνία, ότι δηλαδή, δεν πρέπει ποτέ να είναι μια γυναίκα μόνη της; Ίσως, χωρίς να είμαστε βέβαιοι, αυτά είναι ζητήματα προς επεξεργασία από την αναγνώστριά μας. 

Συμφιλιώσου με την θλίψη σου. Μια ιστορία. thumbnail

Συμφιλιώσου με την θλίψη σου. Μια ιστορία.

Ο Ακάλυπτος.

Το παράθυρο του ιατρείου μου στην Αθήνα βλέπει στον ακάλυπτο της πολυκατοικίας, έναν χώρο έκτασης 5 Χ 5, στο μέσο των γύρω οικοδομών. Μια συκιά καταλαμβάνει τη μεγαλύτερη έκταση και απλώνει τα κλαδιά της ακριβώς εμπρός από το παράθυρο. Εδώ και 3-4 χρόνια τα κλαδιά της μένουν γυμνά, έξω από λίγες διάσπαρτες τούφες φύλλα εδώ κι εκεί. Υποθέτω δεν άντεξε τα απόνερα με τις χλωρίνες που πετά από ψηλά η γειτόνισσα όταν καθαρίζει το μπαλκόνι τηςΓράφει ο ψυχαναλυτής, Κωνσταντίνος Γεμενετζής.

Ομολογώ, και με απορία, ότι, έξω από τέτοια ζητήματα οικολογίας και αισθητικής, ο ακάλυπτος ποτέ δεν με είχε απασχολήσει ως αυτός τούτος. Έμενε αφανής. Και τώρα σκέφτομαι πως η αφάνεια συνιστά ακριβώς ένα χαρακτηριστικό του. Ο ακάλυπτος δεν αφορά κανέναν. Δεν είναι χώρος κατοίκησης. Η συκιά του διαφέρει από μια συκιά του κήπου, όπως εκείνη που στον ίσκιο της κάποτε ολοκλήρωσα ένα βιβλίο, ή η άλλη που μελετάς τα σύκα της πως ωριμάζουν, παίρνεις τα έτοιμα για συντροφιά στο πρωινό σου και για γλυκό και για μαρμελάδα τις χειμωνιάτικες μέρες.

 Η συκιά του ακάλυπτου, η μοίρα της, μου θυμίζει έναν χαρακτηρισμό του ρωμαϊκου δικαίου για εκείνον τον άνθρωπο ο οποίος, λόγω μιας παράβασης, έχει αποκλειστεί από την κοινωνία, και κανείς μπορεί να τον σκοτώσει χωρίς να τιμωρηθεί: homo sacer. Ο homo sacer, ο καταραμένος άνθρωπος, συμβολίζει την απόλυτα φονεύσιμη ζωή. "Homines sacri" θα μπορούσαν να αποκληθούν και οι Εβραίοι στα στρατόπεδα συγκεντρώσεως, οι κρατούμενοι στο Guantanamo, αυτοί που δεν έχουν χαρτιά, αυτοί που ζητούν άσυλο, οι οποίοι, σε έναν χώρο εκτός νόμου, περιμένουν την απέλαση τους στα λεγόμενα "κέντρα φιλοξενίας".

Η συκιά μου, τα περιστέρια, και ότι άλλο μπορεί να ζει και να κινείται στον ακάλυπτο, θα ήταν τέτοια πράγματα – ressacrae. Απόκληρα και απόβλητα. Ο ακάλυπτος είναι ένα είδος no man's land. Άνετα τον περιδιαβάζουν τα αδέσποτα και οι κλέφτες.Ο ακάλυπτος είναι συνάμα ένας ενδιάμεσος χώρος ο οποίος, ακριβώς επειδή είναι ακατοίκητος, είναι διαπερατός και αφήνει να κυκλοφορούν ελεύθερα τα σημάδια της παρουσίας των γύρω κατοίκων: μουσική και τηλεφωνήματα, τηγανίσματα και ψησίματα, καυγάδες κι ερωτικοί στεναγμοί, ντυσίματα και γδυσίματα, ρούχα που στεγνώνουν στα μανταλάκια, όλα εκτεθειμένα σε κοινή θέα, σε κοινή όσφρηση, σε κοινό άκουσμα.

Όμως πως κι από που προκύπτει καν ένας ακάλυπτος; Σκέφτομαι λοιπόν ότι ο ακάλυπτος προκύπτει αναγκαστικά από τη δόμηση σε τετράγωνα. Και χρειάζεται, για να μπορεί στις οικοδομές που τον περιβάλλουν να κυκλοφορεί κάποιος αέρας, να μπαίνει κάποιο φως. Και τα τετράγωνα, πως προκύπτουν; Από τους ευθείς δρόμους που διασταυρώνονται, και τα σχηματίζουν. Και τι εξυπηρετούν οι ευθείς δρόμοι; Σε αντίθεση με τα σοκάκια και τα καλντερίμια; Την ταχύτερη δυνατή μετακίνηση και την ευκολότερη απόληξη στον προορισμό. Εξυπηρετούν τη ζωή που κυριαρχείται από την σκοπιμότητα, την ενεργητικότητα. Την vita activa.

Χέρι-χέρι με τη νεκρίλα του ακάλυπτου πηγαίνει η πλευρά της οικοδομής που εφάπτεται του δρόμου, που διαποτίζεται απο τη δράση, τη ζωηράδα, το αεικίνητο, που δεν κοιμάται ποτέ. Και καθώς από εδώ εννοούμε το νόημα της ζωής, η πλευρά που εφάπτεται των δρόμων είναι η πρόσοψη, αυτό που δείχνουμε, η βιτρίνα.

Το ότι μιλάμε για βιτρίνα τόσο εννοώντας την πρόσοψη των σπιτιών όσο και την εικόνα μας που προβάλλουμε στους άλλους, δεν είναι τυχαίο. Όπως κατοικούμε σπίτια, έτσι κατοικούμε τον εαυτό μας. Στον βαθμό λοιπόν που είμαστε προσηλωμένοι σε μια ζωή που ορίζεται από την σκοπιμότητα, την χρηστικότητα, την ενεργητικότητα, το σπίτι του εαυτού μας θα έμοιαζε με τα σπίτια που αναφέρθηκαν προηγουμένως. Θα είχαμε δύο τρόπους επαφής με τους άλλους. Μία βιτρίνα, μία εικόνα του εαυτού μας με την οποία θα επικοινωνούσαμε, και μία πίσω πλευρά, μία νεκρίλα, η οποία θα γειτόνευε με τους άλλους μέσω κάποιου ακάλυπτου.

Ποια θα ήταν τότε αυτή η μορφή μας; Η μορφή της νεκρίλας, της ακινησίας, της αχρηστίας; Της μοναχικότητας;  Όπου τα πράγματα δεν μας αφορούν και η παρουσία τους γίνεται ενόχληση και βάρος;  Όμως τώρα δεν περιγράφω σημάδια της πλήξης; Θα μπορούσε η πλήξη να εννοηθεί ως η πλευρά του εντός μας ακάλυπτου, η πίσω πλευρά των φρέσκων, των δραστήριων, των χαμογελαστών μορφών με τις οποίες μας βομβαρδίζουν οι διαφημίσεις και μας καλούνε να τις υιοθετήσουμε; Και θα μπορούσε ακόμη κάποτε να οξύνεται μεταλλασσόμενη σε κατάθλιψη; Μήπως η vita activa είναι συνάμα και vita sacra; Μήπως η ενεργητική ζωή κουβαλάει αναγκαστικά τη σκιά της; Την καταραμένη ζωή;

Η σκιά της vita sacra δεν χρειάζεται πρώτα να μας πλακώσει για να κάνει εμφανή την παρουσία της. Προβάλλει καθημερινά, στις παρυφές του οπτικού μας πεδίου. Θυμάμαι εδώ στίχους του T. S. Eliot:

 "Όπως, σ' ένα θέατρο,

Σβήνουν τα φώτα για ν' αλλάξει το σκηνικό

Μ' ένα κούφιο πλατάγισμα φτερών, με μια κίνηση σκότους στο σκότος,

Και ξέρουμε πως οι λόφοι και τα δέντρα, το μακρινό πανόραμα

Κι η έντονη, εντυπωσιακή πρόσοψη, όλα μαζεύονται –

Ή όπως, όταν ένας υπόγειος σιδηρόδρομος, στη σήραγγα, μεταξύ δύο σταθμών, σταματά για πολλή ώρα

Κι η κουβέντα ανάβει και σιγά-σιγά σβήνει σε σιωπή

Και πίσω από κάθε πρόσωπο βλέπεις το πνευματικό κενό να βαθαίνει

Αφήνοντας μόνο τον επιτεινόμενο τρόμο να μην έχεις τίποτα να σκεφτείς·

Ή όταν, σε νάρκωση με αιθέρα, ο νους έχει συνείδηση, όμως συνείδηση από τίποτα."

"Συνείδηση, όμως συνείδηση από τίποτα"… Το ξέρουμε από τη συνύπαρξη στο ασανσέρ, τις ουρές στην τράπεζα και στις δημόσιες υπηρεσίες, την αναμονή στα φανάρια. Είναι ακόμα η αμηχανία ανάμεσα σε ανθρώπους που έξαφνα δεν έχουν να πουν τίποτα.  Η ανεργία, η αχρηστία, η αρρώστια. Κάποιες φορές η εικονική πραγματικότητα των κοινωνικών δικτύων.

Η άλλη πλευρά, αυτή της πρόσοψης, της βιτρίνας, θέλει μια ζωή γεμάτη εμπειρίες, εμπειρίες όπως αυτές που υπόσχεται η διαφήμιση. Εδώ ανήκουν ακόμα η αναγόρευση κάποιων καταστάσεων σε αλάτι της κατά τα άλλα άνοστης ζωής, όπως η επιτυχία, η αναγνώριση, ο έρωτας, τα παιδιά, αλλά και το shopping therapy, τα ναρκωτικά, το γήπεδο. Η πλευρά της πρόσοψης είναι ένα σαφάρι μικρών και μεγάλων εμπειριών.

Όταν λείπουν, όταν δηλαδή παίρνει κεφάλι η άλλη πλευρά, κανείς λέει πως τότε "δεν ζει". Η μη ζωή θα ήταν η παράδοση στο κενό που είναι ακάλυπτο, που δεν καλύπτεται από την δράση. Θα ήταν το κενό ανάμεσα σε ανθρώπους που έχουν εξατομικευτεί σε μεγάλο βαθμό. Τότε ο άλλος, ο γείτονας, ο διπλανός στον υπόγειο σιδηρόδρομο, στο ασανσέρ, στις ουρές  είναι παντελώς ξένος, τόσο ξένος που ούτε ξενίζει πια, είναι απλά ενόχληση. Τότε η πλήξη και η κατάθλιψη θα ήταν μορφές ενός αδιέξοδου εγκλεισμού στην ατομικότητα, η οποία εκδηλώνεται πλέον ως βάρος και μοναχικότητα και καταραμένη ζωή.

Ενδεχομένως ο κόσμος της δράσης και το σκορποχώρι της ατομικότητας καθορίζουν τελικά και τον τρόπο που συνήθως χτίζουμε τα σπίτια μας. Ενδεχομένως οι οικοδομές μας είναι μία εικόνα του εαυτού μας. Γι' αυτό και συχνά, στην πρόοδο μιας ψυχοθεραπείας, οι άνθρωποι, αλλάζοντας οι ίδιοι, μετακομίζοντας σε μιαν άλλη μορφή του εαυτού τους, μετακομίζουν και σε άλλο σπίτι.

Ο Freud παρομοίαζε το ασυνείδητο με το σκοτεινό, αραχνιασμένο υπόγειο, στο οποίο κατέβαινε με τους ασθενείς του και το περιεργάζονταν. Σήμερα τα υπόγεια είναι φωτεινά. Ίσως, σήμερα, ένα ζητούμενο της ψυχοθεραπείας, αν όχι και της κοινωνίας μας γενικότερα, θα ήταν να προσέξουμε τον ακάλυπτο και την πλευρά μας που ανήκει σ' αυτόν. Να την δεχτούμε όπως είναι, ακαλλώπιστα και απερίφραστα. Να πάψουμε να την κλωτσάμε, όταν μας συμβαίνει, στον υπόγειο και στις ουρές και στα φανάρια και στην πλήξη και στην κατάθλιψη. Να την κάνουμε φίλη μας κι αυτήν, όσο παράδοξο και ν' ακούγεται. Ίσως έτσι τα σπίτια μας, και ο εαυτός μας, να γίνονταν περισσότερο φιλόξενα.

Είναι δυνατός άραγε ένας άλλος, λιγότερο διχασμένος, λιγότερο βεβαρυμένος τύπος ανθρώπου; Που θα κατοικούσε αλλιώτικα σπίτια; Γράφει ο νεαρός Hölderlin σ' ένα γράμμα: "Πιστεύω σε μια επανάσταση των νοοτροπιών και των τρόπων σκέψης, η οποία θα κάνει όσα προηγήθηκαν να κοκκινίζουν από ντροπή". Και γι' αυτούς τους τρόπους σκέψης διαβάζουμε στον "Ζαρατούστρα" του Nietsche: "Είναι οι σιγαλινότερες λέξεις που φέρνουν την καταιγίδα. Σκέψεις που έρχονται πάνω σε πόδια περιστεριών, κατευθύνουν τον κόσμο."

X

Αγαπητοί αναγνώστες,

Σας ενημερώνουμε ότι το boro.gr προσφέρει καθημερινά (Δευτέρα-Παρασκευή) δωρεάν ψυχολογική υποστήριξη με επαγγελματίες ψυχολόγους.

Κάντε κλίκ εδώ για να συνδεθείτε και να ενημερωθείτε για τις ώρες λειτουργίας.
X