Ψυχολογία

H διαίσθηση είναι γυναικείο προνόμιο;

Η διαίσθηση πολλές φορές  μας καθοδήγει όταν πρέπει να πάρουμε γρήγορες αποφάσεις που σε πολλές περιπτώσεις μπορούν να μας αλλάξουν τη ζωή. Είναι αλήθεια ότι η διαίσθηση αφορά περισσότερο τις γυναίκες;

Γράφει ο Θ.Παλλαντζάς, Ανδρολόγος, συνεργάτης του Ανδρολογικού Ινστιτούτου Αθηνών.

Τι είναι η διαίσθηση; 
Σύμφωνα με μια μελέτη που δημοσιεύτηκε το 2008  σε έγκυρο επιστημονικό περιοδικό, η διαίσθηση ορίζεται ως αυτό που λαμβάνει χώρα όταν ο εγκέφαλος ανασύρει προηγούμενες εμπειρίες και τις συνδυάζει με εξωτερικά στοιχεία, έτσι ώστε να ληφθεί μια απόφαση. Η εγκεφαλική αυτή λειτουργία όμως είναι τόσο γρήγορη  που παραμένει σε ένα ασυνείδητο επίπεδο.
Οι ειδικοί μάλιστα συμπληρώνουν ότι εκτός από τον εγκέφαλο και τα άλλα όργανα μπορούν με τη βοήθεια νευροδιαβιβαστών να απαντήσουν σε περιβαλλοντικά ερεθίσματα και συγκινήσεις του παρόντος. Φαίνεται λοιπόν ότι διάφορες αισθήσεις από τα όργανα μας, όπως είναι ένα φτερούγισμα, ή ένα σφίξιμο για παράδειγμα στο στομάχι, στέλνουν μηνύματα στον εγκέφαλο που έχουν σημαντικό ρόλο σε αυτό που ονομάζουμε διαίσθηση.
Ενώ αποτελεί κοινή πεποίθηση ότι οι γυναίκες είναι αυτές που διαθέτουν και χρησιμοποιούν κατά κύριο λόγο τη διαίσθηση,  οι ειδικοί τονίζουν ότι οι άνδρες μπορούν να έχουν πολύ ισχυρή διαίσθηση επίσης.
Η δυτική κουλτούρα ωστόσο  αποδίδει στη διαίσθηση περισσότερο θηλυκά παρά αρρενωπά στερεοτυπικά χαρακτηριστικά και κατά συνέπεια, οι άνδρες συχνά χάνουν την επίγνωση αυτής της αίσθησης, ενώ οι γυναίκες ενθαρρύνονται να επενδύουν πιο συχνά στην εσωτερικότητα τους. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε, ότι η ευαισθησία και η συναισθηματική νοημοσύνη καλλιεργούνται από μικρή ηλικία στα κορίτσια, ενώ στην περίπτωση των αγοριών  προάγεται η ορθολογική σκέψη.
Πώς μπορεί όμως κανείς να αποκτήσει επίγνωση της λειτουργίας της διαίσθησης;
Σε μια πρώτη φάση είναι σημαντικό να αρχίσει να προσέχει τις φυσιολογικές του αποκρίσεις. Για παράδειγμα, κάποιος δέχεται μια πρόταση για δουλεία με διπλάσιο μισθό από αυτόν που λαμβάνει τώρα. Η λογική του απαντά άμεσα ναι, άλλα το άτομο νιώθει παράλληλα ένα σφίξιμο στο στομάχι. Αυτό μπορεί να είναι ένα διαισθητικό στοιχείο που οδηγεί στην επανεξέταση της προσφοράς.
Οι ειδικοί παράλληλα επισημαίνουν, ότι είναι πολύ σημαντικό να μη συγχέουμε τα δυνατά συναισθήματα όπως είναι ο πανικός με τη διαίσθηση. Είναι σημαντικό να επιτευχθεί η επικέντρωση σε πιο εσωτερικά ερεθίσματα.

Γιατί οι γυναίκες δυσκολεύονται στα μαθηματικά;

Οι γυναίκες έχουν διπλάσια πιθανότητα από τους άνδρες να εμφανίσουν μια αγχώδη διαταραχή κατά τη διάρκεια της ζωής τους. Μια ερευνητική ομάδα προσπάθησε να αποκαλύψει το λόγο της παραπάνω διαφοράς ανάμεσα στα δύο φύλα, εξετάζοντας με τη βοήθεια ηλεκτροδίων την εγκεφαλική τους δραστηριότητα. Τι ανακάλυψε; ότι οι γυναίκες όταν έρχονται αντιμέτωπες με δοκιμασίες και είναι ανήσυχες δυσκολεύονται.Μάλλον αυτή είναι και η εξήγηση για το ότι πολλές γυναίκες απεχθάνονται τα μαθηματικά.
Γράφει ο Π. Δρέττας Ανδρολόγος, Δ/ντής του Ανδρολογικού Ινστιτούτου Αθηνών.

Οι γυναίκες έχουν περισσότερο άγχος από τους άνδρες;
Στη μελέτη συμμετείχαν 79 φοιτήτριες και 70 φοιτητές στους οποίους δόθηκε να ολοκληρώσουν μια απλή δοκιμασία, ενώ παράλληλα καταγραφόταν η εγκεφαλική τους δραστηριότητα. Πιο συγκεκριμένα τους ζητήθηκε να αναγνωρίσουν από μια σειρά γραμμάτων το μεσαίο. Στην εύκολη εκδοχή της δοκιμασίας όλα τα γράμματα ήταν ίδια , ενώ στη δύσκολη το μεσαίο γράμμα διέφερε. Στη συνέχεια τους ζητήθηκε να συμπληρώσουν ερωτηματολόγια, σχετικά με το πόσο άγχος ένιωσαν κατά τη διαδικασία.
Το άγχος και η εγκεφαλική δραστηριότητα στο γυναικείο μυαλό.
Σύμφωνα με τα ευρήματα οι γυναίκες που δήλωσαν αυξημένο άγχος είχαν επίσης αυξημένη εγκεφαλική δραστηριότητα, ενώ στους αγχωμένους άνδρες δεν παρατηρήθηκε αύξηση στη δραστηριότητα. Στις εύκολες εκδοχές της μελέτες οι άνδρες και οι γυναίκες είχαν παρόμοια επίδοση, ενώ όσο η δοκιμασία γινόταν πιο δύσκολη, οι γυναίκες που είχαν αυξημένο άγχος,  είχαν  χειρότερη επίδοση, το οποίο σημαίνει ότι η ανησυχία τους σχετικά με την επίδοση ήταν αυτή που τελικά την επιδείνωσε. Όταν οι άνδρες δήλωναν αυξημένο άγχος, αυτό σε καμία περίπτωση δε σχετιζόταν με αυξημένη εγκεφαλική δραστηριότητα.
Γιατί οι γυναίκες συνήθως δεν τα καταφέρνουν  με τα μαθηματικά; 
Οι αγχωμένες γυναίκες λοιπόν, φαίνεται να χρειάζονται επιπλέον προσπάθεια για να ολοκληρώσουν δοκιμασίες, από τη στιγμή που έχουν διασπαστικές σκέψεις και ανησυχίες. Αυτή η αυξημένη δραστηριότητα του εγκεφάλου μπορεί, σύμφωνα με τους ειδικούς, να δημιουργήσει κάποια προβλήματα στην ακαδημαϊκή τους πορεία. Είναι γνωστή για παράδειγμα η δυσκολία που αντιμετωπίζουν τα νεαρά κορίτσια με συγκεκριμένα μαθήματα, όπως είναι για παράδειγμα τα μαθηματικά. Οι ερευνητές τώρα εξετάζουν εάν τα οιστρογόνα των γυναικών φταίνε για την υπερδραστήρια αυτή απόκριση του εγκεφάλου τους.
Πώς μπορούμε να καταπολεμήσουμε το άγχος και να βελτιώσουμε την απόδοσή μας στις δραστηριότητές μας;
Η αργή αναπνοή ίσως είναι μια πολύ καλή λύση. Μια νέα συσκευή βιοανάδρασης έρχεται να βοηθήσει προάγοντας την αργή αναπνοή. Η συσκευή αυτή έχει μια οθόνη καταγραφής της καρδιακής συχνότητας που συνδέεται με ένα ηλεκτρόδιο που προσάπτεται στο αυτί και ανιχνεύει τον ιδανικό αναπνευστικό ρυθμό για κάθε άτομο. Ο ιδανικός αυτός αναπνευστικός ρυθμός ρυθμίζει επίσης τον καρδιακό ρυθμό, με τέτοιο τρόπο, ώστε να μειώνονται τα επίπεδα του στρες.
Οι κατασκευαστές της συσκευής τονίζουν ότι πολύ συχνά οι άνθρωποι δε συνειδητοποιούν την προφανή επίδραση που μπορεί να έχει η αργή αναπνοή, μέχρι να την επιχειρήσουν για 10 περίπου λεπτά, μετά τα οποία αισθάνονται τελείως διαφορετικά. Αφού εντοπιστεί ο ιδανικός αναπνευστικός ρυθμός, το άτομο εκπαιδεύεται σε ασκήσεις που βοηθούν στην επίτευξη και τη διατήρηση του, ενώ παράλληλα καταγράφονται στην ειδική οθόνη οι μεταβολές που συμβαίνουν στον καρδιακό ρυθμό.
Ποιος είναι ο ιδανικός καρδιακός ρυθμός; Πόσες αναπνοές πρέπει να παίρνουμε ανά λεπτό; 
Σε γενικές γραμμές θεωρείται ότι ένας καλός καρδιακός ρυθμός σε κατάσταση ηρεμίας είναι οι 65 σφίξεις ανά λεπτό. Οι ειδικοί ωστόσο επισημαίνουν ότι δεν εξετάζουν τόσο τον καρδιακό ρυθμό, όσο τις μεταβολές που υπάρχουν στα μεσοδιαστήματα ανάμεσα  στους καρδιακούς χτύπους.
Όταν ένας άνθρωπος είναι σε κατάσταση στρες ο καρδιακός του ρυθμός δεν παρουσιάζει εναλλαγές, ενώ όταν βρίσκεται σε κατάσταση ηρεμίας, ο ρυθμός του παρουσιάζει τη μεγαλύτερη μεταβλητότητα, καθώς επιβραδύνεται κατά την εκπνοή και επιταχύνεται κατά την εισπνοή.  Ο αριθμός των αναπνοών για τους περισσότερους ανθρώπους είναι 7.5-4.5 ανά λεπτό. Το λογισμικό πρόγραμμα της συσκευής χαρτογραφεί τη μεταβλητότητα του καρδιακού ρυθμού, έτσι ώστε να εντοπίσει τον αναπνευστικό ρυθμό όταν η μεταβλητότητα μεγιστοποιείται. Η ιδανική αυτή συχνότητα των αναπνοών παραμένει σταθερή κατά τη διάρκεια της ενήλικης ζωής, ενώ συνήθως διαφέρει μόνο στην παιδική ηλικία και κατά την περίοδο της κύησης.
 Οι ειδικοί αναφέρουν επίσης ότι τα άτομα που διαλογίζονται για ώρες καταφέρνουν να αυξήσουν τη μεταβλητότητα του καρδιακού τους ρυθμού και βρίσκουν την ιδανική συχνότητα αναπνοών γι αυτούς μέσω της δοκιμής και της πλάνης. 

Το παιδί μoυ δεν τρώει το φαγητό του. Τι φταίει;

Αναγνώστριά μας αναρωτιέται:
Έχω μητέρα δυο αγοριών, το ένα είναι 3 ετών και το άλλο 5. Ο μεγάλος έχει γίνει πολύ  δύσκολος στο φαγητό. Όχι μόνο δεν τρώει όλα τα φαγητά που του δίνω και είναι πολύ επιλεκτικός αλλά και πολλές φορές δε θέλει να φάει πεισμώνει και μένει όλη την ημέρα νηστικός. Θα αποφασίσει να φάει μόνο όταν δει τον μικρό του αδερφό να τρώει κάτι γευστικό. Τότε σταματάει την "απεργία πείνας" του ορμάει και θέλει οπωσδήποτε να φάει όχι αυτό που εγώ του δίνω αλλά το πιάτο του αδερφού του! Τι μπορεί να συμβαίνει; Κάνω κάτι λάθος;
Δήμητρα, 39 ετών Θεσσαλονίκη
Αγαπητή αναγνώστρια. Διαβάσαμε μια πολύ ενδιαφέρουσα ερμηνεία για τα παιδιά που δε θέλουν να φάνε το φαγητό τους στο βιβλίο του συνεργάτη μας, ψυχιάτρου, ψυχοθεραπευτή κυρίου Ματθαίου Γιοσαφάτ, «Μεγαλώνοντας στην Ελληνική Οικογένεια» που ίσως σας ενδιαφέρει. Ρίξτε και εσείς μια ματιά.

Με ρωτούν πολλές φορές αν η άρνηση ενός παιδιού να φάει, δηλώνει δυσαρμονία με τη  μητέρα. Αυτό στην ψυχιατρική το λέμε pica. Κατά κανόνα είναι 90% διαταραχή στη σχέση με τη μητέρα.
Όχι ότι η μητέρα είναι κανένα "κάθαρμα". Μερικά παιδιά όμως είναι πιο ευαίσθητα. Για να μάθετε την τραγική ιστορία της ζωής μου, θυμάμαι ακόμα τι έκανα στην μητέρα μου όταν ήμουν δυο ετών και μόλις είχε γεννηθεί ο αδερφός μου. Ζητούσα να μου καθαρίσει ένα μήλο, μετά που το καθάριζε το ήθελα πάλι με τη φλούδα. Η μάνα μου του έβαλε γύρω γύρω τη φλούδα αλλά όχι. Το ήθελα κολλημένο όπως πριν. Και όταν έλεγε να μου φέρει άλλο με τη φλούδα κολλημένη, όχι το ήθελα το ίδιο με τη φλούδα κολλημένη. Έπρεπε να μου δώσει καμιά σφαλιάρα να ησυχάσω αλλά ήθελα να τη βασανίσω για το κακό που μου έκανε να είμαι ο πασάς της για δυο χρόνια, ο μόνος άνδρας της ζωής της – έτσι νόμιζα!- και ξαφνικά να φέρει νέο παιδί και να είναι όλο αγκαλίτσες.
Στα γενέθλια της κόρης μου, τότε που έγινε δυο ετών είχαμε βάλει ένα μικρό στο δωμάτιο με τα παιδάκια. Παρών και ο μεγάλος του αδερφός που ήταν και αυτός δυο. Άκουσα ησυχία και πήγα στο δωμάτιο. Αυτά τα χαριτωμένα πλασματάκια είχαν βάλει κάτω τον μικρό και του πάταγαν το καρύδι «για να δουν τη γλώσσα του» γιατί όσο τον πάταγαν ο μικρός μελάνιαζε και του είχε βγει η γλώσσα έξω. Μπορεί και να τον σκότωναν χωρίς καμία τύψη! Τα παιδιά μπορούν να γίνουν πολύ σκληρά!
Όλα τα παιδιά κυρίως τα πρώτα, έχουν προβλήματα με τη γέννηση του δευτέρου παιδιού. Στατιστικά περίπου το 80% παρουσιάζουν προβλήματα. Συνήθως βελτιώνονται σιγά σιγά ανάλογα και με τη συμπεριφορά των γονιών. Αλλά αρκετά παραμένουν ή ενσωματώνονται στον χαρακτήρα του παιδιού πχ. Έντονη ζηλοτυπία. Αυτή μπορεί να εκδηλωθεί αργότερα στη σχέση με τη γυναίκα μας ή με τη γέννηση του παιδιού μας.
Το παιδί είναι θυμωμένο επιθετικό ή απογοητευμένο από τη μητέρα του και το εκδηλώνει συνήθως με διαταραχές συμπεριφοράς. Δεν τρώει, εμφανίζει ενούρηση ή εγκόπριση, πόνους στην κοιλιά, αυπνίες, άρνηση να πάει στον παιδικό σταθμό, προσκόλληση ή αποφυγή της μητέρας, βασανίζει τον αδερφό του. Συχνά όμως, η επιθετικότητα εκδηλώνεται και ως ένα είδος «υπεραγάπης» για τον αδερφό. Αυτό γίνεται από αισθήματα ενοχής ή επειδή οι γονείς του λένε συνέχεια ότι είναι ο αδερφός σου και πρέπει να τον αγαπάς».

Επανάσταση στη θεραπεία ψυχικών ασθενειών!

Χάρη σε ειδική χημική τεχνική
Η νέα εποχή του διάφανου εγκεφάλου, χωρίς την παραμικρή ανατομική επέμβαση, έφθασε. Αμερικανοί νευροεπιστήμονες κατόρθωσαν για πρώτη φορά να κάνουν «see-through» τον εγκέφαλο, με μια ειδική χημική τεχνική που καθιστά διάφανους τους ιστούς και επιτρέπει στους ερευνητές να έχουν πλέον μια τρισδιάστατη και έγχρωμη άποψη των νευρωνικών δικτύων, τα οποία λαμβάνουν και στέλνουν τις πληροφορίες.

Νέοι δρόμοι για τη θεραπεία ψυχικών ασθενειών.
Οι επιστήμονες θα μπορούν πλέον να βλέπουν με ενιαίο τρόπο τα μεγάλα δίκτυα των εγκεφαλικών κυττάρων, με μεγαλύτερη ευκολία και λεπτομέρεια από ποτέ. Έως τώρα αναγκάζονταν να κόβουν τον εγκέφαλο σε μικρές φέτες για να τον μελετήσουν, χάνοντας όμως έτσι την πλήρη εικόνα και κατ’ ανάγκη κάνοντας καταστροφές στους νευρικούς ιστούς.
Το επίτευγμα, που χαρακτηρίζεται «μια από τις σημαντικότερες προόδους στη νευροανατομία εδώ και δεκαετίες», αναμένεται να διευκολύνει το έργο των επιστημόνων που μελετούν τις πολύπλοκες διασυνδέσεις στο εσωτερικό του εγκεφάλου και έτσι θα δημιουργήσουν πιο αναλυτικούς και χρήσιμους «χάρτες» για τις νευρωνικές «καλωδιώσεις».
Το τελικό αποτέλεσμα θα είναι να ανοίξουν νέοι δρόμοι για τη θεραπεία των νευρολογικών και άλλων παθήσεων (σχιζοφρένεια, αυτισμός, Αλτσχάιμερ, κατάθλιψη, διπολική διαταραχή).
Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον βιοτεχνολόγο και ψυχίατρο Καρλ Ντάισεροθ του πανεπιστημίου Στάνφορντ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό «Nature», σύμφωνα με τους «Τάιμς της Νέας Υόρκης» και το «New Scientist», έδωσαν στη νέα τεχνική τους την εύγλωττη ονομασία «Clarity» (Διαύγεια) και ανακοίνωσαν ότι ήδη εργάζονται για να καταστήσουν διάφανο όλο τον ανθρώπινο εγκέφαλο και όχι απλώς μεγάλα τμήματά του.
Η μέθοδος, που ήδη δοκιμάστηκε με επιτυχία σε εγκεφάλους ποντικιών και σε τμήματα ανθρώπινων εγκεφάλων, βασίζεται στη χρήση μιας ουσίας (SDS) και μιας υδρογέλης, που απομακρύνουν τα εγκεφαλικά λιπίδια, τα οποία εμποδίζουν τη διέλευση του φωτός. Χάρη στη νέα μέθοδο, οι επιστήμονες μπορούν να δουν καθαρά από τα εξωτερικά στρώματα του εγκεφαλικού φλοιού έως τις βαθύτερες δομές, όπως ο θάλαμος.
Κατά την όλη διαδικασία, διατηρείται γενικά άθικτη η βιοχημεία του εγκεφάλου, αν και υπάρχει μια περιορισμένη απώλεια εγκεφαλικών πρωτεϊνών της τάξης του 8% (έναντι 41% με προηγούμενες τεχνικές). Μερικοί άλλοι επιστήμονες δήλωσαν πάντως ότι προτού η μέθοδος εφαρμοστεί σε έναν ολόκληρο ανθρώπινο εγκέφαλο, θα πρέπει να γίνουν περισσότερα τεστ για να φανεί αν προκαλούνται αλλοιώσεις ή βλάβες στους εγκεφαλικούς ιστούς.

Η ίδια τεχνική και στην έρευνα του καρκίνου αλλά και για τη μελέτη των εμβρύων.
Η τεχνική «δουλεύει» και με εγκεφάλους που έχουν διατηρηθεί σε φορμαλδεϋδη επί χρόνια, ενώ μελλοντικά θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί και σε άλλα όργανα του σώματος πέρα από τον εγκέφαλο, καθώς επίσης για τη μελέτη των εμβρύων στη μήτρα ή των καρκινικών όγκων.
Η ερευνητική ομάδα υπό τον Καρλ Ντάισεροθ έχει επίσης γίνει γνωστή για την ανάπτυξη της πρωτοποριακής μεθόδου της οπτογενετικής, που επιτρέπει τη χρήση του φωτός για την ενεργοποίηση και απενεργοποίηση γονιδίων στον εγκέφαλο.
Πηγή: Καθημερινή 

Η κόρη μου πήρε κακούς βαθμούς και κλαίει. Τι να κάνω;

Aμηχανία γονέων…
Όταν βλέπεις την κόρη σου να στεναχωριέται γιατί πήρε κακούς βαθμούς τι κάνεις;  Αυτό αναρωτιέται και η αναγνώστριά μας Αντωνία:
"Γύρισα σπίτι και βρήκα την κόρη μου απογοητευμένη από το βαθμό που πήρε στο σχολείο. Τι να της πω; Πώς να το αντιμετωπίσω;" 
Στείλαμε το ερώτημά στη συνεργάτιδά μας, παιδοψυχίατρο Μερσύνη Αρμενάκα. 

Το σχολείο στην Ελλάδα είναι βαθμοθηρικό.
Όλα γυρνάνε γύρω απο τις επιδόσεις και τις επιτυχίες.Τα παιδιά δεν επιβραβεύονται για τις προσπάθειες τους εκτός και αν πάρουν 20 ή άριστα. Αλλιώς  αυτό που ακούνε είναι ότι "μπορείς περισσότερο" ή"υποχρέωση σου είναι να τα πας καλά,αυτή είναι η δουλειά σου". Πόσοι γονείς λένε μπράβο για την μελέτη τους και την συμπεριφορά τους όταν δεν συνδέεται με έναν αποδεκτό βαθμό αλλά αυτό δεν γίνεται πάντα.
Ποια λάθη κάνουν οι γονείς;
Οι γονείς πολλές φορές βλέπουν τις προσδοκίες τους και όχι τις δυνατότητες του παιδιού τους. Ιδίως γονείς που έχουν δυσκολευθεί στην ζωή τους επενδύουν τα πάντα στην επιτυχία των παιδιών τους μέσω φοίτησης σε πανεπιστημιακή σχολή.
Ορισμένες φορές ως ειδικοί ψυχικής υγείας αντιμετωπίζουμε ακραίες συμπεριφορές γονιών ως προς την σχολική επίδοση των παιδιών τους. Σωματικές τιμωρίες,φωνές ,υποτιμητικά σχόλια,εντάσεις που γενικεύονται σε όλη την οικογένεια είναι μερικά από τις αντιδράσεις στις οικογένειες.
Δεν είναι τυχαίο ότι ο κυριότερος και συχνότερος λόγος παραπομπής ενός παιδιού σε παιδοψυχιατρικό πλαίσιο είναι "οι μαθησιακές δυσκολίες " ή "η πτώση των επιδόσεων".
Προσοχή στο ενδεχόμενο μαθησιακών δυσκολιών!
Όταν βλέπουμε ότι ένα παιδί δυσκολεύεται ή δεν κάθεται να διαβάσει πρέπει να διερευνούμε μέσω ειδικών παιδαγωγών  αν υπάρχει κάποια μαθησιακή δυσκολία. Πολλοί γονείς από άγνοια δεν το κάνουν. Επίσης, χρειάζεται Παιδοψυχιατρική εκτίμηση αν υπάρχει κάποια άλλη διαταραχή όπως Διαταραχή Ελλειμματικής προσοχής και Υπερκινητικότητα ,κάποια Συναισθηματική Διαταραχή,αν υπάρχει Ιδεοψυχαναγκαστική Διαταραχή που είναι αρκετά συχνή στα παιδιά ή αν υπάρχει Σχολικός Εκφοβισμός. Επίσης τα προβλήματα που αντιμετωπίζει μια οικογένεια όπως ανεργία, οικονομικά προβλήματα ,θέματα υγείας ή ασυμφωνίες στο ζευγάρι επηρεάζουν άμεσα την συγκέντρωση και τις επιδόσεις των παιδιών. Κάποιες φορές κρίνεται αναγκαίο να γίνει εκτίμηση του νοητικού δυναμικού από εξειδικευμένο ψυχολόγο.Κάνοντας μια ολοκληρωμένη διαγνωστική διαδικασία μπορούμε να καταλάβουμε τις δυνατότητες και τις  αδυναμίες ενός παιδιού ώστε να μην το πιέζουμε πέρα από τις δυνατότητες του.
Μήπως φταίει το συγκεκριμένο σχολείο φοίτησης; 
Πέρα από τους γονείς πολλές φορές κάποια  σχολεία  είναι πολύ ανταγωνιστικά και πιεστικά για τα παιδιά. Ο ανταγωνισμός που κυριαρχεί στον επαγγελματικό στίβο μεταφέρεται λανθασμένα και στο σχολικό περιβάλλον. Αντί να κρίνεται κάποιος για την προσπάθεια του βάση των δυνατοτήτων του υπάρχουν σχολεία που προωθούν τις υψηλές επιδόσεις και προβαίνουν ακόμα και σε απομάκρυνση παιδιών που τους "μειώνουν  τον μέσο όρο ".
Η αυτοπεποίθηση των παιδιών δέχεται μεγάλο πλήγμα όταν βλέπουν ότι υστερούν σε σχέση με κάποιους συμμαθητές τους. 
Είναι σταθερό  συμπέρασμα από μελέτες ότι η αυτοεκτίμηση των παιδιών είναι χαμηλή ακόμα και στην ενήλικη ζωή όταν βιώνουν απογοήτευση   από τις  σχολικές τους επιδόσεις. Οι γονείς που ξέρουν ότι το παιδί τους είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο στην κριτική ,αγχώδες ,με στοιχεία τελειομανίας και θέλει να το θεωρούν καλό παιδί και να μη  στεναχωρεί  τους γονείς του θα πρέπει να προσέχουν ιδιαίτερα.
Το μπράβο για την προσπάθεια.
Στα παιδιά μας πρέπει να ακούγεται συχνά το μπράβο για την προσπάθεια .Να εμφυσούμε την αγάπη για την μελέτη μέσω βιβλίων ώστε να μην βιώνεται ως αγγαρεία. Να καταλαβαίνουμε ότι δεν καταστρέφεται ο κόσμος αν πάρει ένα παιδι κακό βαθμό.
Χρησιμοποιήστε χιούμορ!
Όπως εμείς οι ενήλικες δεν είμαστε το ίδιο καλοί και αποδοτικοί στην δουλειά κάθε μέρα να καταλάβουμε ότι το ίδιο δικαίωμα έχουν και τα παιδιά σε κάποια αποτυχία. Παλαιές απόψεις ότι με την αυστηρή κριτική τα παιδιά πεισμώνουν και βελτιώνονται,δεν έχουν εφαρμογή στις μέρες μας. Καλό είναι με το χιούμορ να χαλαρώσουμε το παιδί μας αν το  βλέπουμε επηρεασμένο από ένα κακό βαθμό.
Ρωτήστε το. Τι έχει συμβεί; Μιλήστε με τον εκπαιδευτικό!
Επίσης πρέπει να δίνεται το δικαίωμα στο παιδί να εξηγεί τι έχει συμβεί και μπορεί όσα ακούσουμε να μας εκπλήξουν. Όταν βλέπουμε ότι πιέζεται το παιδί από το σχολείο καλό είναι να ερχόμαστε σε επαφή με το σχολείο και τον υπεύθυνο εκπαιδευτικό. Με καλή συνεργασία μπορούμε να ωφεληθούμε εμείς και το παιδί ώστε και το σχολείο να πλησιάσει το παιδί  Ορισμένες φορές όταν οι πεποιθήσεις των γονιών έρχονται σε κόντρα με το κλίμα ενός σχολείου και το παιδί καταπιέζεται είναι καλύτερη η αλλαγή σχολικού περιβάλλοντος.Τα οφέλη από μια αλλαγή είναι πολλά και τα παιδιά αναπτερώνονται συνήθως.
Δώστε έμφαση σε όλα τα ταλέντα του παιδιού!
Η ζωή δεν αρχίζει και δεν τελειώνει με το σχολείο. Τα παιδιά πρέπει να το καταλάβουν και οι γονείς τους να το εξηγήσουν.Η αξία ενός ανθρώπου δεν εξαρτάται και δεν μετράται με βαθμούς. Εκτός του σχολείου τα παιδιά πρέπει να λαμβάνουν ευχαρίστηση και από άλλους τομείς. Ως γονείς πρέπει να καθοδηγήσουμε τα παιδιά μας σε ασχολίες που τους ταιριάζουν και πιθανά έχουν ταλέντο ώστε να ικανοποιούνται από τις επιτυχίες τους σε αθλήματα,μουσικά όργανα ή χόμπι .
Πότε πρέπει να επισκεφτούμε κάποιον ειδικό; 
Στις περιπτώσεις όπου τα παιδιά δεν μπορούν να καθησυχασθούν και αγχώνονται ή τους γίνεται εμμονή ο βαθμός στο σχολείο καλό είναι να γίνεται παραπομπή σε παιδοψυχίατρο ή ψυχολόγο ώστε να εκτιμηθεί και αν χρήζει να ξεκινήσει υποστηρικτική- ψυχοθεραπευτική διαδικασία.

Γιατί όλα τα άσχημα συμβαίνουν σε μένα;

ΑΛΗΘΙΝΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ 

Κατερίνα. "Είμαι θύμα της ζωής μου" 
Γεννήθηκα και μεγάλωσα σε ένα μικρό απομακρυσμένο νησί πριν από 38 χρόνια. Τα παιδικά μου χρόνια ήταν αρκετά δύσκολα. ήμουν αναγκασμένη από πολύ μικρή παράλληλα με το σχολείο να δουλεύω για να βοηθήσω την οικογένειά μου που  αντιμετώπιζε οικονομικά προβλήματα. ήμουν η μικρότερη της οικογένειας, είχα δυο μεγαλύτερες αδερφές και έναν αδερφό. Οι γονείς μου δεν είχαν καλές σχέσεις μεταξύ τους και τους θυμάμαι να τσακώνονται και να βρίζουν ο ένας τον άλλο. Εγώ σε αντίθεση με τα αδέρφια μου ήμουν συνεσταλμένο παιδί, μάλλον δειλό που ζούσα στη σκιά τους. Αυτό που έκανα συνήθως ήταν να βοηθάω και να στηρίζω αυτό που έκαναν οι άλλοι. Ένιωθα ότι δεν είχα δυνατότητες για κάτι περισσότερο. Δεν ήμουν ιδιαίτερα όμορφη όπως οι αδερφές μου, δεν ήμουν δυναμική όπως ο αδερφός μου και δεν είχα το χιούμορ τους ούτε την εξυπνάδα τους. Κανείς δεν ήθελε να κάνει παρέα μαζί μου. Δεν ένιωθα ενδιαφέρουσα.
Ο αδερφός μου πολύ γρήγορα σταμάτησε το σχολείο με δική του επιθυμία και ασχολήθηκε με διάφορες ευκαιριακές δουλειές. Οι αδερφές μου το σταμάτησαν και εκείνες παντρεύτηκαν πολύ γρήγορα και έκαναν οικογένεια. Εγώ όμως ήθελα να συνεχίσω παρά τις πιέσεις του πατέρα μου ο οποίος έφτασε στο σημείο να με χτυπάει ή ακόμα και να μου απαγορεύει να φάω προκειμένου να συνεχίσω. Σε όλη τη διάρκεια των σπουδών μου δεν είχα καμία οικονομική στήριξη από την οικογένειά μου, δούλευα σκληρά για να μπορέσω να καλύπτω τα έξοδά μου ένιωθα μόνη και φοβισμένη όταν έφτασα σε μια μεγάλη πόλη, μακριά από το νησί μου.Μου έλειπαν τα αδέρφια μου αλλά δεν έκανα πίσω.
Δυο χρόνια μετά και ενώ είχα αρίσει να κάνω φίλους και να συνηθίζω την καινούργια μου ζωή, μια ξαφνική αποκάλυψη με έκανε να καταρρεύσω. Με έναν πολύ σκληρό τρόπο η αδερφή του πατέρα μου που ποτέ δεν με συμπάθησε, μου αποκάλυψε ότι ο πατέρας μου δεν ήταν ο πραγματικός μου πατέρας ήμουν το νόθο παιδί ενός μακρινού του εξαδέλφου. Το σοκ ήταν τρομερό. Δεν μπορώ καν να θυμηθώ πώς έφυγα πώς έφτασα στο σπίτι μου, πόσες μέρες πέρασαν χωρίς να φάω χωρίς να κοιμηθώ ή να μιλήσω σε άνθρωπο. Σταμάτησα τη σχολή και έχασα ένα έτος. Όταν με επισκέφτηκε ο αδερφός μου τρόμαξε. Είχα χάσει τόσο πολύ βάρος…Δεν του είπα τίποτα. Για έναν ολόκληρο χρόνο απέφευγα να κατέβω στο νησί. Αναρωτιόμουν αν ο πατέρας μου που με μεγάλωσε ήξερε την αλήθεια. Αλλά και μέχρι σήμερα, δεν το έχω μάθει. Όλο αυτό το χρονικό διάστημα που πέρασε προσπάθησα να βρω ελαφρυντικά στην μητέρα μου. Η κακή σχέση με τον πατέρα μου, η φτώχεια.
Τελείωσα τη σχολή, μου πρότειναν μια δουλειά στη Γερμανία. Δέχτηκα χωρίς δεύτερη σκέψη ήθελα να φύγω όσο πιο μακριά γινόταν. Έμεινα έξι χρόνια στη Γερμανία. Δύσκολα χρόνια, μοναξιά, απομόνωση. Γνώρισα έναν Έλληνα. Τον ερωτεύτηκα με την πρώτη ματιά εκείνος όμως δεν μου έδινε καμία σημασία. Προσπάθησα πολύ και τελικά ξεκινήσαμε μια σχέση που κράτησε έναν χρόνο περίπου. Αλλά και μέσα στη σχέση μας, μόνο εγώ πάλευα. Τους τελευταίους μήνες του ζητούσα να βρεθούμε και εκείνος αρνιόταν. Οι επαφές μας αραίωσαν. Έμαθα πως ήθελε να παντρευτεί κάποια άλλη…
Γύρισα στην Ελλάδα διαλυμένη. Νοίκιασα ένα σπίτι και προσπάθησα να γιατρέψω τις πληγές μου. Εξακολουθούσα να είμαι το ίδιο δειλή και φοβισμένη. Σε όλη τη διάρκεια της ζωής μου υπήρξαν πολλοί φίλοι, συγγενείς που με εκμεταλλεύτηκαν που μου ζήτησαν οικονομική βοήθεια ηθική στήριξη και όταν δεν είχαν πια ανάγκη μου γυρνούσαν την πλάτη. Για πολύ καιρό κρατούσα τη στάση του θύματος. 
Όσπου έφτασε η στιγμή που δεν άντεξα. Η στιγμή που τα τίναξα όλα στον αέρα. Η Κατερίνα που όλοι ήξεραν πέθανε. Και αυτή η αλλαγή ίσως ήταν η πιο οδυνηρή. Ο μοναδικός άνθρωπος που στάθηκε δίπλα μου ήταν μια παιδική φίλη που με αγαπούσε πραγματικά και με στήριξε. Ήταν η μόνη που με πίεσε να συνεχίσω να διεκδικώ. Να μην αφήνω τους άλλους να με εκμεταλλεύονται. Πέρασα ένα διάστημα που φερόμουν σαν οδοστρωτήρας. Αδίκησα κάποιους προκειμένου να ισορροπήσω.  Κάποιοι στην αρχή με αντιμετώπισαν με ειρωνικά σχόλια, κακίες και κατηγορίες. Πολλές φορές μπήκα στον πειρασμό να ξαναγίνω η Κατερίνα που ήθελαν αλλά η φίλη μου υπενθύμιζε συνέχεια τι ήθελα εγώ… Συνειδητοποιούσα ότι όσο έκανα πράγματα για τους άλλους μόνο αγάπη δεν έπαιρνα, θύμωσα πιο πολύ. Και ο θυμός αυτός με δυνάμωνε. Ζω ακόμα αυτή τη μεταβατική περίοδο. Δε ξέρω τι θα καταφέρω. Ελπίζω να καταφέρω να κερδίσω λίγο από τον σεβασμό των άλλων. Έχω ήδη αρχίσει να κερδίζω τον δικό μου σεβασμό και αυτό είναι το πιο σημαντικό.
Γιατί εγώ; Γιατί σε μένα; Αναρωτιόμαστε όταν στην πορεία της ζωής μας αλλεπάλληλες δυσκολίες και προβλήματα δεν μας αφήνουν να απολαύσουμε τις χαρές της και να μας κάνουν να πιστεύουμε ότι σε κάθε βήμα μας θα συναντήσουμε και ένα εμπόδιο. Νιώθουμε το βάρος των υποχρεώσεων και των ευθυνών δυσβάσταχτο στους ώμους μας και τα συναισθήματα που μας κατακλύζουν είναι συγκρουόμενα. Συχνά νιώθουμε ότι η ευτυχία είναι μόνο για τους άλλους. Και αναρωτιόμαστε μήπως τελικά οι άλλοι είναι σε καλύτερη μοίρα από εμάς; 
Γράφει η ψυχοθεραπεύτρια, M.S Ψυχολογίας από το Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια με ειδικότητα στην οικογενειακή θεραπεία κυρία Πέγκυ Πελώνη- Πινήρου. 

Από τη μια επιδιώκουμε με κάθε τρόπο να κρύψουμε τα προβλήματά μας και από την άλλη όταν τα πράγματα πάνε καλά αποφεύγουμε να δείξουμε τη χαρά μας για να μη μας ζηλέψουν, να μη μας κακολογήσουν, μη μας ματιάσουν. Καθώς η ζωή μοιάζει να είναι ένας συνεχής αγώνας καλούμαστε να αντιμετωπίζουμε δυσκολίες και προβλήματα που συχνά το ένα διαδέχεται το άλλο εμποδίζοντάς μας να απολαύσουμε τις χαρές της. Νιώθουμε ότι δεν προλαβαίνουμε να πάρουμε ανάσα, ότι ένα μαύρο σύννεφο μας σκιάζει και μας διακατέχει μια κακή διάθεση χωρίς εμφανή αίτια.
Εάν και μόνο εάν.
Πόσες φορές, όταν γελάμε με την καρδιά μας και μετά ευχόμαστε, να μας βγει σε καλό; Ο φόβος ότι μπορεί κάποια καταιγίδα που θα ξεσπάσει να μας βρει απροετοίμαστους μας βάζει σε έναν αγώνα να αποκτήσουμε αυτό που πιστεύουμε πώς θα μας θωρακίσει απέναντι σε ενδεχόμενες δυσκολίες. Για κάποιους μπορεί να είναι το χρήμα, για κάποιους μπορεί να είναι η δόξα ή η εξουσία. Ο εσωτερικός διάλογος με τον εαυτό μας έχει συνήθως ως εξής: Εάν και μόνο εάν αποκτήσω καλή μόρφωση, χρήματα εάν βρω κατάλληλη σχέση ή αποκτήσω παιδιά θα νιώθω γεμάτος, θα νιώθω γεμάτη. Εάν καταφέρω να χάσω κιλά θα νιώθω αυτοπεποίθηση. 
Πέφτουμε λοιπόν στην παγίδα και ζούμε το σήμερα μέσα στο άγχος και στην αγωνία ενώ το αύριο είναι αβέβαιο και η ζωή βρίσκεται σε μια διαρκή ετοιμότητα. "Όταν θα… θα είμαι καλά".  Ακόμα όμως και όταν πραγματοποιούμε τον στόχο μας αυτό το τότε δεν έρχεται γιατί κάποιος άλλος καινούργιος στόχος το αντικαθιστά. Και βέβαια, οι μικροχαρές της ζωής περνούν χωρίς να μπορούμε να τις απολαύσουμε. 
Μα δε βλέπουμε τι συμβαίνει γύρω μας; 
Παντού κυριαρχεί αβεβαιότητα. Σοβαρές ασθένειες ταλαιπωρούν τους ανθρώπου, τα διαζύγια βρίσκονται σε μεγάλη άνθηση, η ανθρώπινη εκμετάλλευση έχει αυξηθεί δραματικά δεν ξέρουμε ποιον μπορούμε να εμπιστευθούμε και πώς να προστατευθούμε . Ακόμα και η ατμόσφαιρα είναι νοσηρή. Πώς λοιπόν να είμαστε αισιόδοξοι; Που θα βρούμε νόημα; Σε ποιον και σε τι να πιστέψουμε; 
Δεν ισχυρίζομαι ότι έχω τις απαντήσεις σε όσα μας προβληματίζουν. Και εγώ προβληματίζομαι. Η καθημερινή μου επαφή με τον ανθρώπινο πόνο, δεν μου επιτρέπει να ξεχαστώ ούτε λεπτό. Και εγώ απαντήσεις ψάχνω. Γνωρίζω όμως ότι αυτές οι απαντήσεις υπάρχουν μόνο μέσα μας. Εκεί θα τις βρούμε, ανακαλύπτοντας  τον τρόπο. Τα παραμύθια με τα οποία μεγαλώσαμε και μας παρότρυναν να προσδοκούμε το άπιαστο δε μας βοηθούν πια. Καθώς ενηλικιωνόμαστε η πραγματικότητα μας προσγειώνει άκομψα και το πριγκιπόπουλο που περιμέναμε να μας κάνει ευτυχισμένους  μπορεί και εκείνο να ψάχνει κάπου για να ακουμπήσει, να ανακουφιστεί.  Μήπως οι προσδοκίες που έχουμε για τους άλλους είναι άπιαστες με αποτέλεσμα να νιώθουμε θυμό απογοήτευση ακόμα και προδοσία;
Και αν είναι έτσι ποια είναι τελικά η λύση; Να ζήσουμε μόνοι, να μην προσδοκούμε; Να πάρουμε απόφαση ότι η πορεία μας θα είναι μοναχική; 
Προσωπικά προτείνω μια άλλη πιο αισιόδοξη οπτική των πραγμάτων.
 Γιατί μπορεί αυτά που έχουμε τη δυνατότητα να ελέγξουμε να είναι λίγα ανάμεσα σε αυτά όμως είναι και το πώς αντιλαμβανόμαστε τα πράγματα και πώς τα αξιοποιούμε. Εάν η ζωή είναι σχολείο εάν από τη στιγμή που γεννηθήκαμε το μόνο βέβαιο είναι ο θάνατος το ενδιάμεσο, η πορεία τι νόημα έχει;  Βαδίζοντας σε αυτό τον δρόμο με τα ατελείωτα εμπόδια και τις δυσκολίες, τις προκλήσεις, τις επιτυχίες και τις αποτυχίες, τις χαρούμενες και τις δυσάρεστες στιγμές, βιώνουμε σίγουρα πολλές απώλειες αλλά κερδίζουμε και πολλές εμπειρίες.  Εάν τελικά υπάρχει κάτι άλλο σίγουρο στη ζωή εκτός από τον θάνατο; Αν αυτό το ταξίδι είναι γεμάτο αλλαγές; Τι εφόδια έχουμε να αντιμετωπίσουμε; Να αντιμετωπίσουμε αυτό που επιδιώκουμε αλλά και συγχρόνως φοβόμαστε; Αυτό το οποίο προσδοκούμε αλλά και στο οποίο αντιστεκόμαστε;
Γι αυτό σκέφτομαι. Μήπως τελικά η πρώτη και πιο ουσιαστική γνώση είναι η γνώση του εαυτού μας είναι η γνώση του εαυτού μας; Μήπως τελικά σε αυτό το σχολείο που λέγεται ζωή εμείς αποφασίζουμε; Μήπως ουσιαστικά ψάχνουμε το κουράγιο να προχωρήσουμε, τη δύναμη να σηκωθούμε αφού πέσουμε, το δικαίωμα να χαρούμε τελικά; Και μήπως ο καθένας όλα αυτά τα βρίσκει μέσα του; 
Σε αυτό τον δρόμο της ζωής όπου όλα είναι για τους ανθρώπους και πολλά δημιουργούνται από τον ίδιο τον άνθρωπο ίσως τελικά το ερώτημα δεν είναι "γιατί εγώ", "γιατί σε μένα" αλλά "γιατί όχι εγώ".
Απόσπασμα από το βιβλίο της κυρίας Πελώνη, ΥΠΑΡΧΩ-ΑΛΛΑΖΩ που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΙΣΟΡΡΟΠΟΝ.

Ποια είναι τα συμπτώματα της διπολικής διαταραχής;

Τι είναι η διπολική διαταραχή (ή μανιοκατάθλιψη); Πώς την αναγνωρίζουμε, την κατανοούμε και την αντιμετωπίζουμε;

Απαντά  ο Στέλιος Στυλιανίδης, Ψυχίατρος-Ψυχαναλυτής και καθηγητής Κοινωνικής Ψυχιατρικής, στο Πάντειο Πανεπιστήμιο.

Όπως είναι ευρύτατα γνωστό, οι παθολογίες της μανίας και της μελαγχολίας ήταν γνωστές από την κλασική αρχαιότητα και περιγράφονταν με την ίδια περίπου κλινική εικόνα που της περιγράφει η σύγχρονη ψυχιατρική στις μέρες μας. Αυτή η ψυχιατρική παθολογία εμφανίζεται σε εκατομμύρια άτομα. Σε πρόσφατες επιδημιολογικές έρευνες πάνω από το 12% του πληθυσμού παγκοσμίως παρουσιάζει κάποια κλινική εκδήλωση ή μορφή της διπολικής διαταραχής, όπως θα εξετάσουμε παρακάτω.
-Σε ποιες ηλικίες εμφανίζεται; 
Η διπολική διαταραχή παρουσιάζεται σπανιότερα στις νεαρές ηλικίες (εφηβεία, νέοι ενήλικες) και συχνά επικρατεί μια σύγχυση μεταξύ κυκλοθυμικής προσωπικότητας και «ρευστής» συμπτωματολογίας του εφήβου (καταθλιπτική διάθεση, υπερκινητικότητα, ευφορία, γενικότερη δυσφορία, κοινωνική δυσκολία στις επαφές με τους άλλους, πτώση στη σχολική απόδοση). Υπάρχει λοιπόν δυσκολία να διαγνωσθεί έγκαιρα η διπολική διαταραχή στους προεφήβους, στους εφήβους και νέους ενήλικες.
Η ηλικία έναρξης αυτής της διαταραχής είναι 35-40 ετών.
Η διπολική διαταραχή είναι λοιπόν μια ψυχιατρική διάγνωση που περιγράφει μια κατηγορία των διαταραχών της διάθεσης που χαρακτηρίζεται από την ακανόνιστη και παθολογική διακύμανση της διάθεσης: Αυτή κυμαίνεται από περιόδους έντονης διέγερσης (μανία ή υπομανία) και από περιόδους μελαγχολίας (κατάθλιψης).
-Πότε οι διακυμάνσεις της διάθεσης πρέπει να μας ανησυχούν; 
Οι διακυμάνσεις της διάθεσης, σε συνάρτηση με διάφορα γεγονότα ζωής (ψυχοπιεστικές συνθήκες, stress, απώλειες, χωρισμοί, απόλυση, κρίσεις ενδο-οικογενειακές) είναι φυσιολογικές για κάθε άνθρωπο. Η διάθεσή μας μπορεί να κυμαίνεται από ψηλά στα χαμηλά και αντίστροφα, στο βαθμό που επηρεάζεται από την αλληλεπίδραση «εσωτερικών» και εξωτερικών παραγόντων, αλλά αυτές οι διακυμάνσεις είναι περιορισμένες τόσο σε ένταση, όσο σε και σε διάρκεια. Είναι σημαντικό να υπογραμμίσουμε ότι αυτές οι «φυσιολογικές» διακυμάνσεις της διάθεσης δεν εμποδίζουν ένα άτομο να λειτουργεί ικανοποιητικά κοινωνικά, επαγγελματικά και στη συναισθηματική-ψυχική συναλλαγή με τους άλλους ανθρώπους.
Όταν όμως αυτές οι διακυμάνσεις υπερβαίνουν σε ένταση και διάρκεια τη φυσιολογική διάθεση, προκαλούν σοβαρές δυσλειτουργίες και οδύνη στο πάσχον άτομο σε όλα τα επίπεδα της ζωής του. Συχνά δεν υπάρχει κάποιος εξωτερικός εκλυτικός παράγοντας που να προκαλέσει αυτή την έντονη διακύμανση και όταν υπάρχει, το περιβάλλον του πάσχοντος ατόμου βιώνει μια δυσανάλογη αντίδρασή του σε σχέση με τη σοβαρότητα του εξωτερικού συμβάντος.
Ο όρος «διπολική» διαταραχή αναφέρεται στους δύο ακραίους πόλους (μανία/κατάθλιψη) που κυμαίνεται η διάθεση. Αν δεν υπάρχει άμεση ψυχιατρική φροντίδα, φαρμακοθεραπεία και υποστήριξη του οικογενειακού περιβάλλοντος, η συχνότητα και η ένταση αυτών των επεισοδίων μπορεί να αυξηθεί και να εξελιχθεί σε μια χρόνια σοβαρή ψυχική διαταραχή, που αναπηροποιεί τη ζωή του ατόμου.
-Υπάρχει κίνδυνος αυτοκτονίας; 
Η διπολική διαταραχή είναι η ψυχιατρική διαταραχή με το μεγαλύτερο κίνδυνο αυτοκτονίας: έχει εκτιμηθεί ότι 15% των ατόμων που πάσχουν από διπολική διαταραχή αυτοκτονούν, δηλ. 30-60 φορές περισσότερο από τις αυτοκτονίες στο γενικό πληθυσμό.
Τα μανιακά επεισόδια: Η έναρξη της διαταραχής εμφανίζεται σε ποσοστό μέχρι 74% των περιπτώσεων με ένα μανιακό επεισόδιο ή με ένα οξύ παραληρητικό επεισόδιο , που έχει μια έντονη συναισθηματική συνιστώσα.
Αρχικά μπορεί να επικρατεί μια φάση υπομανίας, όπου το άτομο παρουσιάζει λογόρροια, αύξηση της ταχύτητας παραγωγής σκέψεων και ιδεών, δεν αισθάνεται καμία κόπωση ούτε έχει διάθεση να κοιμηθεί, έχει τη τάση να είναι ευφορικός, να κάνει διαρκώς νέα σχέδια, συχνά πολύ φιλόδοξα και απραγματοποίητα. Αυτές οι φάσεις μπορεί να κυμαίνονται μεταξύ κάποιων ωρών μέχρι μερικών ημερών με συνεχή ένταση της συμπτωματολογίας. Συχνά το άτομο παρουσιάζει μεγαλομανιακές ιδέες και μια άρση κοινωνικών αναστολών, ιδιαίτερα στην έκφραση των σεξουαλικών επιθυμιών του.
Η φάση της μανίας χαρακτηρίζεται από την απώλεια της επαφής του πάσχοντος με την πραγματικότητα. Υπάρχουν συχνά περιπτώσεις εμφάνισης παραληρήματος με θέματα καταδιωκτικά, συνομωσίας ή θρησκευτικά-μυστικιστικά. Στη μανιακή φάση, το άτομο μπορεί να κάνει επικίνδυνες πράξεις στον εαυτό του ή σε τρίτους ,για παράδειγμα να πηδήξει να πηδήξει απρόβλεπτα από ένα αυτοκίνητο σε κίνηση ή να χειροδικήσει με κάποιον άγνωστο, που του έφερε μια αντίρρηση για τη συμπεριφορά του.
-Πώς αντιμετωπίζονται τα συμπτώματα; 
Μια τέτοια κλινική εικόνα αποτελεί μια επείγουσα ψυχιατρική κατάσταση και πρέπει να αντιμετωπιστεί άμεσα από το οικογενειακό και κοινωνικό περιβάλλον του πάσχοντος. Η χρήση νευροληπτικών φαρμάκων για την καταστολή της έντασης των συμπτωμάτων είναι επιβεβλημένη όπως και η νοσηλεία του ατόμου σε νοσοκομειακό περιβάλλον, μέσα από μια προσπάθεια διαπραγμάτευσης μαζί του για να αποφευχθεί ο εγκλεισμός με εισαγγελική εντολή. Μετά την παρέλευση της οξείας φάσης του μανιακού επεισοδίου (μερικές μέρες ή ακόμα και εβδομάδες), το άτομο μπορεί να παρουσιάσει ένα σοβαρό καταθλιπτικό επεισόδιο, ιδιαίτερα όταν αρχίζει να αποκτά προοδευτικά συναίσθηση (επίγνωση, συνειδητοποίηση) της συμπεριφοράς του κατά την προηγούμενη περίοδο.
Η καταθλιπτική φάση περιλαμβάνει επίμονα συναισθήματα λύπης, άγχους, ενοχής, θυμού, απομόνωσης και απελπισίας. Οι διαταραχές του ύπνου, της όρεξης, η μόνιμη κόπωση, η απώλεια κάθε ενδιαφέροντος για προηγούμενες δραστηριότητες, τα προβλήματα συγκέντρωσης, η μοναξιά, το μίσος απέναντι στον εαυτό του, η απάθεια ή η αδιαφορία μπορεί να συνοδεύουν αυτή την κλινική εικόνα. Επίσης η έκφραση αυτοκτονικών ιδεών ή ιδεών αυτό-μομφής μπορεί να είναι συχνή και επίμονη.
Ποιες είναι οι κλινικές μορφές της διπολικής διαταραχής;
Α) Η διπολική διαταραχή τύπου Ι, που χαρακτηρίζεται από ένα ή διάφορα επεισόδια μανιακά ή μεικτά ή καταθλιπτικά επεισόδια με διαφορετική ένταση.
Β) Η διπολική διαταραχή τύπου ΙΙ χαρακτηρίζεται από ένα ή περισσότερα επεισόδια υπομανίας ή περισσότερα σοβαρά καταθλιπτικά επεισόδια.
Στην κυκλοθυμία, που εμφανίζεται συχνά κατά την περίοδο της εφηβείας, υπάρχουν περίοδοι ήπιας κατάθλιψης ή υπομανίας, σε διάστημα ημερών μέχρι μερικών εβδομάδων. Η κυκλοθυμία αποτελεί μια ήπια μορφή της διπολικής διαταραχής.
Η εξέλιξη της νόσου τείνει να επιδεινώνεται μέσα στο χρόνο, αν δεν υπάρχει κατάλληλη θεραπευτική αγωγή με σταθεροποιητικά φάρμακα της διάθεσης (όπως λίθιο, νέα γενιά αντι-επιληπτικών όπως valproate, carbamazepine, lamotrigine) και οργανωμένο, εξατομικευμένο σχέδιο ψυχιατρικής φροντίδας. Η εναλλαγή της ταχύτητας των κύκλων της διπολικής διαταραχής συνδέεται με πρώιμη έναρξη (20-25 ετών) και με τη συνύπαρξη μιας γενικευμένης αγχώδους διαταραχής ή και με τη χρήση ουσιών ή αλκοόλ.
Πώς αιτιολογείται η διπολική διαταραχή; 
Η αιτιολογία της διαταραχής είναι πολυπαραγοντική. Η ύπαρξη μιας γενετικής ευαλωτότητας, σε συνδυασμό με ψυχολογικούς και περιβαλλοντικούς παράγοντες αποτελούν την πολύπλοκη βάση της παθογένειας αυτής της διαταραχής. Αξίζει να σημειωθεί ότι ο κίνδυνος εμφάνισης διπολικής διαταραχής αν ένας από τους γονείς πρώτου βαθμού πάσχει από τη νόσο, είναι της τάξεως του 10% σε σύγκριση με το ποσοστό του 2% στο γενικό πληθυσμό.
Μια κλινική ιστορία: Μια υπομανία που αποδιοργανώνεται και αποκαλύπτει μια διπολική διαταραχή
Ο κος Λ., ηλικίας 50 ετών, είναι διευθυντής μιας μεγάλης επιχείρησης. Έχοντας επενδύσει υπερβολικά την περίοπτη επαγγελματική αυτή θέση, λέει στην πρώτη μας συνάντηση, ότι αυτή του “στοίχισε το γάμο του”, αφού δεν ήταν σχεδόν ποτέ διαθέσιμος για την οικογένειά του. Παράλληλα, λέει ότι διαθέτει μια “αστείρευτη ενέργεια” για να διαχειρίζεται αποτελεσματικά όλα τα προβλήματα της δουλειάς του. Έχοντας ελάχιστη ανάγκη από ύπνο, αισθάνεται σε μια διαρκή διέγερση και ετοιμότητα στη ζωή του, γεμάτη “από δραστηριότητες και ερεθίσματα κάθε τύπου”. Ωστόσο, τις 5 τελευταίες εβδομάδες παρατηρεί στον εαυτό του κάποιες συμπεριφορές που τον ανησυχούν: Περιγράφει ότι κυριαρχείται “από ακόρεστες σεξουαλικές ορμές που τον οδηγούν να ξεπερνά τα όρια”. Πράγματι, διατηρεί εδώ και 3 εβδομάδες μια ερωτική σχέση με μια υπάλληλο του γραφείου του, κάτι που τον φέρνει σε αντίθεση με τη συνήθη οριοθέτηση του στο επαγγελματικό πλαίσιο. Στενοί συνεργάτες του τού εκφράζουν τη δυσαρέσκειά τους για συμπεριφορές ευέξαπτες και απότομες απέναντί τους. Ο ίδιος αισθάνεται μια δυσφορία εξαιρετικά δυσάρεστη και μια ευερεθιστότητα όταν έχει μια στενή συνεργασία με κάποιον συνεργάτη του, κάτι που τον οδηγεί να παίρνει κρίσιμες αποφάσεις για την εργασία τελείως μόνος του. Η πρώην σύζυγός του και η 17χρονη κόρη του τον περιγράφουν σαν έναν άνθρωπο πολύ ενεργητικό και χαρούμενο, που ασχολείται με τα πάντα αποτελεσματικά αλλά που παρέμενε σε μια “συναισθηματική απόσταση” από  τους άλλους.
Ο κος Λ. μου ζητάει ο ίδιος να βρω μια λύση, πιθανά μια νοσηλεία, για να γίνει μια “εκτίμηση σοβαρή για αυτά που συμβαίνουν τελευταία στη ζωή του”, έχοντας συνειδητοποιήσει τους κινδύνους που διατρέχει ο ίδιος και το περιβάλλον του. Μετά από ένα λεπτομερές και σαφές θεραπευτικό συμβόλαιο μεταξύ μας, στο οποίο περιγράφεται η αναγκαία φαρμακευτική αγωγή (σταθεροποιητές της διάθεσης), η ψυχοθεραπευτική στήριξη και η διάρκεια της νοσηλείας, ο κος Λ. δέχεται τελικά να νοσηλευθεί με τη θέλησή του.
Σε μερικές μέρες κατά τη διάρκεια της νοσηλείας ξαναβρίσκει την ηρεμία και την ικανότητα να σκέπτεται και να συνθέσει αυτά που έχουν συμβεί στη ζωή του. Από το ιστορικό, γίνεται εμφανές ότι ο κος Λ. παρουσίασε στο παρελθόν πολλά καταθλιπτικά επεισόδια, τα οποία έκρυβε επιμελώς από το περιβάλλον του. Η υπομανιακή συμπεριφορά εκδηλωνόταν συχνά σαν άμυνα απέναντι στην κατάθλιψη, αλλά και σα μέσο αποτελεσματικής επαγγελματικής και κοινωνικής επιβίωσης.
Αποκαλύπτει ότι σε 4 περιόδους της ζωής του, είχε καταληφθεί από ένα αίσθημα τεράστιας κόπωσης και ένα βαθύ αίσθημα λύπης που τον οδηγούσαν σε ένα σύνδρομο επαγγελματικής εξουθένωσης. Σε αυτές τις περιόδους “εφεύρισκε ένα μακρύ επαγγελματικό ταξίδι και αναπαυόταν για μερικές εβδομάδες”. Στο τέλος μιας συνεδρίας, εκφράζει ένα αίσθημα ντροπής για την εικόνα που άφηνε να φαίνεται στους οικείους του για τον εαυτό του. Η ψυχιατρική φροντίδα έδωσε τη θέση της σε μια ψυχαναλυτική ψυχοθεραπεία, για 2 χρόνια, σε συνδυασμό με τη συνέχεια της αγωγής, κάτι που επέτρεψε στον κο Λ. να επεξεργαστεί το καταθλιπτικό του βίωμα και να διαχειρίζεται καλύτερα τις μανιακκού τύπου άμυνές του απέναντι στην κατάθλιψη.
Χωρίς να επεκταθούμε στην ψυχαναλυτική κατανόηση της διπολικής διαταραχής, θα θέλαμε να σημειώσουμε ότι κλινικά, οι ασθενείς μπορεί να εκφράσουν αυτές τις μανιακές άμυνες και συμπεριφορές αρνούμενοι την ύπαρξη οποιασδήποτε επιθετικότητας και καταστροφικότητας απέναντι στους άλλους, παρουσιάζοντας μια αντίθετη με την τρέχουσα βιωματική τους κατάσταση ευφορική διάθεση, εξιδανικεύοντας τους άλλους ή υιοθετώντας μια περιφρονητική στάση απέναντί τους, στάσεις που εξυπηρετούν την αποποίηση της ανάγκης τους για σχέσεις.
Μια πιο συνολική πλευρά της διπολικής διαταραχής συνίσταται σε μια επιθυμία να θριαμβεύσουν πάνω στους γονείς και να αντιστρέψουν έτσι τη σχέση παιδιού-γονέα. Αυτή η επιθυμία για θρίαμβο μπορεί να οδηγήσει σε ενοχή και κατάθλιψη. Επίσης, συχνά παρατηρούμε ότι οποιοδήποτε ναρκισσιστικό πλήγμα ή ματαίωση που μειώνει την αυτοεκτίμηση και την εξωτερική εικόνα αυτών των ασθενών, μπορεί να οδηγήσει σε κατάθλιψη.
Η θεραπεία της διπολικής διαταραχής πρέπει να λάβει υπ’ όψιν τις δύο φάσεις: αφ’ ενός τη θεραπεία της οξείας φάσης και την πρόληψη των υποτροπών. Αυτή η ψυχιατρική φροντίδα πρέπει να είναι εξατομικευμένη, να συνδυάζει την κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή (σταθεροποιητές της διάθεσης, αντικαταθλιπτικά), ψυχοθεραπευτική στήριξη και ψυχοεκπαίδευση τόσο του ασθενούς όσο και του οικογενειακού περιβάλλοντος για την έγκαιρη αναγνώριση των πρόδρομων σημείων (συμπτωμάτων αλλαγής συμπεριφοράς) και τη διαχείριση των υποτροπών. Η εξειδικευμένη και αξιόπιστη ψυχιατρική φροντίδα και οδηγίες δεν μπορούν να υποκαταστήσουν βεβαίως την οικογενειακή και κοινωνική υποστήριξη του ατόμου που πάσχει από διπολική διαταραχή.

Πώς αντιμετωπίζουμε τον ψυχικό πόνο;

Παρακολουθήσαμε την ενδιαφέρουσα ομιλία "Μαθήματα ζωής μέσα από τις κρίσεις", της καθηγήτριας Ψυχολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου, κυρία Φωτεινή Τσαλίκογλου.Mε παραδείγματα μέσα από τη ζωή, την ψυχολογία και τη λογοτεχνία, η διακεκριμένη καθηγήτρια και καταξιωμένη συγγραφέας μίλησε για την κρίση ως τραύμα και ως δυνατότητα υπέρβασης. Καταγράψαμε ένα απόσπασμα και θελήσαμε να το μοιραστούμε μαζί σας. 

Η ζωή μας είναι μια ύστατη μορφή τέχνης. Γι’ αυτό και στον τίτλο μου στην αρχή της ομιλίας σήμερα είχα βάλει η ζωή δεν είναι ποτέ τόσο όμορφη, ούτε τόσο άσχημη όσο την φανταζόμαστε. Είναι όμως το μόνο που έχουμε. Κάποτε έλεγα, ότι οι ιστορίες των ανθρώπων είναι οι ιστορίες των ερώτων τους. Σήμερα θα πω ότι οι ιστορίες των ανθρώπων είναι οι ιστορίες των τραυμάτων τους.
Και στην δύση υπολογίζεται ότι ένα παιδί στα 4 θα έχει ζήσει πριν τα 10 του χρόνια ένα τραυματισμό. Πόλεμο, βιασμό, θάνατο ενός αγαπημένου προσώπου και ένας ενήλικας στους δύο θα έχει υποστεί ένα τραύμα προτού πεθάνει. Ας δεχτούμε λοιπόν ότι και το τραύμα αλλά και η ανθεκτικότητα αποτελούν και τα 2 ανοιχτά για τον καθένα μας ενδεχόμενα. Καθώς όμως κάθε τραύμα είναι πριν από όλα και ένα ψυχικό γεγονός έχει σημασία να πούμε πως καταγράφεται μέσα μας αυτό το τραύμα. Ποια είναι η ψυχική του αναπαράσταση. Όμως εδώ, έχει σημασία και ο κοινωνικός λόγος που αρθρώνεται. Ο τρόπος με τον οποίο η κοινωνία μας αντιμετωπίζει το τραύμα. Το βλέμμα του άλλου μπορεί να βοηθά στο να επουλώνει αυτό το τραύμα ή να το αφήνει ανοιχτό και σε αιμορραγία. Το βλέμμα αυτό συχνά είναι ένας παραμορφωτικός καθρέφτης. Υπάρχει μια ύπουλη πολιτισμική θυματοποίηση. Σαν να εμποδίζει ένα κοινωνικό βλέμμα το θύμα να μετατεθεί, να αλλάξει θέση. Είναι σαν το θύμα να είναι προορισμένο να παραμένει στην θέση του θύματος. Ένα κακοποιημένο για παράδειγμα παιδί, προβλέπουμε ότι θα ακολουθήσει μια πορεία θύματος, παραμένοντας για πάντα ένα εν δυνάμει κακοποιημένο παιδί.
Η κοινωνία μας έχει επενδύσει την πλασματική της ισορροπία στην άρνηση του πένθους.
Βολεύει τόσο πολύ να είναι ο καθένας στην θέση του τακτοποιημένος… Δίνει μια ανακούφιση. Από τη μια μεριά να είναι εκείνοι με τις πληγές και τα τραύματα και από την άλλη εμείς, χωρίς πληγές. Αν αυτοί αλλάξουν θέση, ίσως ασυνείδητα εμείς που λογαριάζουμε τον εαυτό μας ως αψεγάδιαστους, θα κινδυνεύσουμε και εμείς να αλλάξουμε θέση και να περάσουμε από την άλλη μεριά. Μίλησα για μαχητικότητα, για σθένος, για ανθεκτικότητα, για δύναμη που μας σώζει από τις δύσκολες στιγμές κι όμως, επιστρέφω στον πόνο. Στον πόνο, στο ράγισμα, στην ρωγμή. Ο πόνος ο ψυχικός πόνος είναι μια γέφυρα που μας ενώνει με κοιτάσματα αλήθειας μέσα μας.
Γι’ αυτό και ο Ντοστογιέφσκι παρακαλούσε. Τι έλεγε; «Μονάχα ένα φοβάμαι. Να είμαι ανάξιος της οδύνης μου, των μαρτυρίων μου» όμως, σε αυτό δεν έχουμε συμμάχους. Η κοινωνία μας αρέσκεται στο όχι του πένθους. Στην άρνηση, στην συγκάλυψη ή και στην ιατρικοποίηση του πόνου. Ο ψυχικός πόνος γίνεται αντιληπτός διαρκώς σαν ένα έλλειμμα. Η κυρίαρχη επιταγή πρέπει να προχωράμε μπροστά και να μην κοιτάμε πίσω καθιστά το στοχασμό πάνω στο τραύμα, μια ενοχλητική παραφωνία. Παράδοξα όμως, έτσι καθιστούμε και την ελπίδα ένα άδειο ρητορικό σχήμα. Ίσως, η μεγαλύτερη απειλή μέσα σε αυτή τη κρίση είναι το πάγωμα της σκέψης. Η αδυναμία να στοχαστούμε πάνω στις πραγματικές διαστάσεις της απώλειας. Τι σημαίνει αυτό που χάσαμε; Πώς να διασώσουμε αυτό που μέχρι τώρα θεωρούσαμε σαν πυρήνα της ανθρώπινης ιδιότητάς μας. Σε ακραίες συνθήκες είδαμε τον άνθρωπο να υπερβαίνει την μοίρα του. Δεν υπάρχουν συρματοπλέγματα σήμερα. Όμως, το να κρατηθούμε στη ζωή είναι και σήμερα το ίδιο επιτακτικό αίτημα.
Η κρίση νομίζω μας παροτρύνει να επαναπροσδιορίσουμε μέσα από τα συντρίμμια της σχέσης μας και την απώλεια και τον θάνατο και άλλα με τα δεδομένα της ύπαρξής μας. Αν δεν καταθέσουμε τα όπλα, εάν δεν θεωρήσουμε φυσικό, το αφύσικο που μας κυκλώνει, τότε όλα μπορεί να είναι ανοιχτά. Θα τελειώσω με ένα σύνθημα που φωτογράφισα σε έναν  τοίχο του Παντείου: «Σε έναν κόσμο για λίγους, δεν χωράει κανείς». Σε έναν κόσμο για λίγους, δεν έχει θέση κανείς. Μια συλλογικότητα, ένα μαζί διαγράφεται στον ορίζοντα. Ένα μαζί που δεν γίνεται πια να αγνοούμαι γιατί η ζωή μας θα είναι πάντα στενά συνδεδεμένη με το θάνατο. Ο έρωτας με την απώλεια, η ελευθερία με τον φόβο και το μεγάλωμά μας με τον αποχωρισμό και είμαστε όλοι μαζί σε αυτό.
Φωτεινή Τσαλίκογλου

Ο εθισμός στα μέντιουμ και τις ροζ γραμμές

Έκπληκτοι έμειναν οι υπεύθυνοι του νοσοκομείου του Ρίου, έξω από την Πάτρα όταν έμαθαν ότι υπάλληλος καλούσε σε τηλεφωνικές γραμμές για μέντιουμ χρεώνοντας έτσι το νοσοκομείο με το υπέρογκο ποσό των 67.000 ευρώ την ώρα που στα ελληνικά νοσοκομεία δεν υπάρχουν καν τα βασικά υλικά για την κάλυψη των αναγκών των ασθενών και όλοι μιλούν για κατάρρευση του συστήματος υγείας.
Ο υπάλληλος ζητούσε να μάθει το μέλλον του και ο λογαριασμός όλο και φούσκωνε. Το περιστατικό αποκαλύφθηκε όταν ο διοικητής του νοσοκομείου
Απόστολος Λέτσιος, ζήτησε να ελέγξει τους τηλεφωνικούς λογαριασμούς των τελευταίων μηνών. Υπο κανονικές συνθήκες το νοσοκομείο δεν πλήρωνε πάνω από 10.000 ευρώ, έτσι, όταν ήρθε αντιμέτωπος με το αστρονομικό ποσό διέταξε κατεπείγουσα έρευνα.
Υπολογίστηκε ότι ο υπάλληλος είχε μιλήσει συνολικά γύρω στις τριακόσιες εξήντα ώρες σε διάστημα εξήντα ημερών! Μπορούμε να μιλήσουμε για ένα είδος εθισμού; Ίσως. Όπως τονίζει ο καθηγητής ψυχολογίας στην Άννα Δρούζα, οι τηλεφωνικές επικοινωνίες σε γραμμές μέντιουμ, ή σε ροζ γραμμές ή σε διαδικτυακούς συνδέσμους παροχής πορνογραφικού υλικού είναι συμπεριφορές που αναφέρονται και ως μορφές εξάρτησης.
Με αφορμή το πρόσφατο περιστατικό υπάρχει τι συμβαίνει στην περίπτωση του εθισμού στις ροζ γραμμές, στο σεξ στο διαδίκτυο, στη χαρτοπαιξία;
Δύο διαφορετικά πράγματα που προκαλούν αυτού του είδους την εξάρτηση. Το ένα είναι ότι όταν είμαστε σε δύσκολη κατάσταση, κάτι μας αγχώνει κάτι μας ζορίζει, δε βρίσκουμε λύση, θέλουμε να ξεφύγουμε. Το άτομο σκέφτεται: Πώς θα ξεφύγω; Ή θα πίνω, η θα πάρω ναρκωτικά, ή θα κολλήσω στο τζόγο ή στα τυχερά παιχνίδια, ή στο οτιδήποτε θα πάει το μυαλό μου μακριά από το πρόβλημα που με απασχολεί. Οπότε, στην ουσία έχουμε μια προσπάθεια να μπούμε σε μία φάση αποφυγής. Να μην πονάω, να μην ζορίζομαι, γιατί όσο παίζω το παιχνίδι ή είμαι στο διαδίκτυο είμαι ok, δεν σκέφτομαι. Και είναι ο τρόπος να σταματήσω να πονάω, να σκέφτομαι, να ξεφύγω από την πραγματικότητα. Το μέντιουμ και όλα τα υπόλοιπα είναι ότι όσο χάνω την εμπιστοσύνη μου και έχω μία αγωνία για το τι πρόκειται να μου φέρει το μέλλον, τόσο αρχίζω και ψάχνω να βρω βεβαιότητα. Είτε λέγεται μέντιουμ, είτε χαρτορίχτρα, είτε λέγεται “καφέ”, από όπου μπορεί κάποιος να μου δώσει στοιχεία για να έχω μία αισιοδοξία.
 Έχουν εθιστεί λοιπόν και δεν μπορούν να σταματήσουν.
 Σωστά. Και υπάρχει και μία αυξητική τάση σε αυτά τα περιστατικά. Απευθύνομαι σε  μέντιουμ, αστρολόγους… θέλω κάποιος να μου πει την αλήθεια ρε παιδί μου.
 Δέχονται αυτοί οι άνθρωποι την ψυχοθεραπεία;
Συνήθως την αρνούνται γιατί η ψυχοθεραπεία είναι ακριβή, γιατί στην ψυχοθεραπεία πρέπει να παραδεχτώ ότι έχω πρόβλημα και αυτό είναι το σημαντικότερο όσον αφορά την άρνησή τους. Συνήθως αρνούνται σκεπτόμενοι, «τι να κάνω στην ψυχοθεραπεία,  δεν έχω λεφτά, δεν έχω δουλειά, δεν έχω να πληρώσω».
Έχουν, όμως, λεφτά για να συντηρούν τον εθισμό;
Ναι και τα διαθέτουν εκεί για να ξεχάσουν το πρόβλημά τους. Η ψυχοθεραπεία τους το θυμίζει. Εκεί ξεχνιέται. Να τονίσουμε πώς σε αυτή τη φάση του εθισμού και της απόγνωσης υπάρχει και ο φόβος της ψυχοθεραπείας, το άτομο συνήθως σκέφτεται  ότι δεν θα τον βοηθήσει. Στην ουσία φοβάται να αντιμετωπίσει το πρόβλημα. Γιατί η ψυχοθεραπεία σημαίνει ότι θέλω να το αντιμετωπίσω, αν δεν θέλω να το αντιμετωπίσω, αν πιστεύω ότι δεν έχω λύση, θέλω μόνο να ξεχαστώ και τότε ο εθισμός μια χαρά μου ταιριάζει.

H πίστη μπορεί να κάνει ακόμα και θαύματα ιατρικά;

"Αν πιστέψεις μπορείς να σωθείς;" 
Και εγώ ρώταγα τότε νέος και μου λέει δεν υπάρχει απάντηση σε αυτό. Αν πιστέψεις θα σωθείς. Σε βολεύει. Εγώ δεν μπορούσα να πιστέψω έτσι. Και ο Καζαντζάκης προχώρησε αν διαβάσετε τα βιβλία του, όλη του τη ζωή έψαχνε. Από τον Βούδα, τον Χριστό, τον κομμουνισμό ήταν πολύ θρησκευτικός άνθρωπος αλλά δεν τον βόλεψε τίποτα, έγραψε και την Οδύσσεια με 333 στίχους, ήταν η Οδύσσεια του ανθρώπου να βγάλει μια άκρη με την ζωή του, ένα νόημα. Τελικά κατέληξε… «Δεν πιστεύω τίποτα, δεν ελπίζω τίποτα, είμαι ελεύθερος».
Από τον ψυχίατρο, ψυχοθεραπευτή Ματθαίο Γιωσαφάτ. 

Τι σημαίνει είμαι πιστός; 
Τώρα, ποιος είναι ο πιστός… είναι καλός ο άλλος που ανάβει το κεράκι του από το πρωί μέχρι το βράδυ;
Παλιότερα, ήμουν ολίγον αριστερός όπως όλοι οι νέοι. Μια φορά με πιάσανε κάποιοι αστυνομικοί γιατί είχα παρεβρεθεί σε μια συναυλία του Θεοδωράκη. Μου λένε, "Γιατί πας στα κομμούνια αντί να ακούς Χατζηδάκη. Ακούω και Χατζηδάκη του λέω αλλά μ’αρέσει και ο Θεοδωράκης. Ευτυχώς ο πατέρας μου που τον θεωρούσαν εθνικόφρονα κατάφερε να τους πείσει. Αλλά την άλλη μέρα όταν γύρισα στην Αθήνα είχαν ψάξει όλα τα σπίτια που είχα μείνει και είχαν ρωτήσει για το ποιόν μου. Ήρθαν και στο σπίτι που μέναμε. Στο ίδιο κτίριο έμεναν και  2 στελέχη κομμουνιστικά, φίλοι. Ρώτησαν και τον ιδιοκτήτη που έμενε από πάνω να δουν τι συμβαίνει.
Ήταν ένας γεράκος, γαλανομάτης, γλυκύτατος και όλη την ώρα ήταν με κεράκια που άναβε, έψελνε. Πήγαν εκεί και λέει αυτός, καλά παιδιά, χριστιανικά. Μας έσωσε. Κάποτε έμαθα ότι αυτός ο ιδιοκτήτης ήταν ένας περίφημος στρατηγός, αρχηγός των ταγμάτων ασφαλείας στην κατοχή των Ελλήνων. Είχε μείνει στην ιστορία της σύγκρουσης  ανταρκτών και τσολιάδων…  Είχε σκοτώσει κόσμο και κοσμάκι. Μετά στα γεράματα άλλαξε συμπεριφορά. Σου λέει ποιος ξέρει τι γίνεται… Εγώ δεν το πίστευα αυτό που άκουσα γιατί ήταν γλυκύτατος πραγματικά. Τι να του πεις μετά, δεν είσαι πιστός, έσφαξες κόσμο;
Έχει παρατηρηθεί μερικές φορές ότι η πίστη μπορεί να παίξει και θεραπευτικό ρόλο εκπλήσσοντας την επιστήμη. Ισχύει τελικά; Η ψυχοθεραπεία το έχει μελετήσει το φαινόμενο;
Και στην ιατρική ότι άμα πιστεύεις κάτι γίνεται η πίστη πολλές φορές είναι ένα φάρμακο κανονικό.  Όταν ήμουν παθολόγος, όταν άρχισα την ειδικότητα μου, έδινα χαπάκια από αλεύρι σε ασθενείς που δεν μπορούσαν να κοιμηθούνε. Τους έλεγα είναι πάρα πολύ δυνατά, να τα πάρετε μόνο εάν έχετε μεγάλο πρόβλημα. Την άλλη μέρα μου φιλούσαν το χέρι και μου έλεγαν με σώσατε! Άρα η πίστη  βοηθά, δεν υπάρχει αμφιβολία γι αυτό. Και μιλάμε για την πίστη με κάθε της μορφή. 
Άλλοι πιστεύουν στο Στάλιν, άλλοι στον Θεό. Η πίστη βοηθάει το ανοσοποιητικό σύστημα το οποίο είναι η άμυνα του οργανισμού. Έχει βρεθεί ότι πολλοί άνθρωποι που πιστεύουν στην ιατρική που πιστεύουν στον γιατρό τους παρουσιάζουν βελτίωση. Οι περισσότεροι άρρωστοι όταν βρίσκονται στην αρχή της θεραπείας, βελτιώνονται πάρα πολύ αλλά αυτό δε διαρκεί πολύ. Λένε θα με σώσει, και παροδικά γίνονται καλά. Μετά όμως,  κυλούν πάλι και η ίαση γίνεται δύσκολη. Εάν μπορεί να πιστέψει κανένας, τυχερός είναι.

Οι ερωτήσεις τέθηκαν στον κύριο Γιωσαφάτ στα πλαίσια των σεμιναρίων του στο Ίδρυμα Θεοχαράκη.

X

Αγαπητοί αναγνώστες,

Σας ενημερώνουμε ότι το boro.gr προσφέρει καθημερινά (Δευτέρα-Παρασκευή) δωρεάν ψυχολογική υποστήριξη με επαγγελματίες ψυχολόγους.

Κάντε κλίκ εδώ για να συνδεθείτε και να ενημερωθείτε για τις ώρες λειτουργίας.
X