Αρχική / Ψυχολογία (page 636)

Πώς ένας νάρκισσος γονιός καταστρέφει τον έφηβο;

Πώς ένας νάρκισσος γονιός καταστρέφει τον έφηβο; thumbnail

Ο Γρηγόρης Βασλαματζής καθηγητής Ψυχιατρικής του Παν. Αθηνών απαντά. Οι αυτοκτονίες στην εφηβική ηλικία πληθαίνουν αλλά είναι οι αυτοκτονίες η μοναδική πράξη αυτοκαταστροφής των νέων; Το τελευταίο αιματηρό επεισόδιο στο Κονέκτικατ έκανε όλο και περισσότερους γονείς να απορήσουν με τη νεανική βία… Γιατί οι έφηβοι οδηγούνται σε ακραίες συμπεριφορές; Τι συμβαίνει τελικά, στις τρυφερές ψυχές τους;-Έχουμε αύξηση των εφηβικών αυτοκτονιών στην Ελλάδα;Γενικά έχουμε αύξηση των αυτοκτονιών, ενώ  παρατηρούμε και πολλές παρα-αυτοκτονικές συμπεριφορές, που δεν είναι ακριβώς αυτοκτονίες, αλλά γίνονται δυνητικά καταστροφικά πράγματα. Παρά-αυτοκτονική συμπεριφορά σημαίνει «δε θέλω να πεθάνω αλλά μπαίνω σε μια κατάσταση επικίνδυνη».-Ποιες είναι οι παρά-αυτοκτονικές συμπεριφορές των εφήβων;Παρά-αυτοκτονική συμπεριφορά ενός νέου ενήλικα ή εφήβου μπορεί να είναι το να οδηγεί επικίνδυνα ή ας πούμε, να κάνει σεξ χωρίς προφύλαξη ή να κάνει σεξ με πολλούς συντρόφους ενώ είναι πληροφορημένος για τον κίνδυνο του aids. Στη σημερινή κοινωνία βρισκόμαστε επίσης αντιμέτωποι με νέους  πού έχουν καταστροφική συμπεριφορά πάνω στο ίδιο τους το σώμα, που είναι πολύ βίαιοι και δεν μπορούν να τιθασεύσουν τον θυμό τους και τον διοχετεύουν σε καταστροφικές πράξεις, χωρίς να μπορούν να βρουν ψυχική ισορροπία ή ένα νόημα στην ζωή. Ας μη μιλάμε λοιπόν, μόνο για αυτοκτονίες. Οι αυτοκτονίες είναι η κορυφή του παγόβουνου.-Υπάρχουν πρώιμα σημάδια στη συμπεριφορά των παιδιών που πρέπει να μας ανησυχήσουν;Ναι υπάρχουν ενδείξεις. Η αλλαγή στην διάθεση, η προοδευτική αλλαγή στον χαρακτήρα και οι πολύ δραματικές αλλαγές. Ένα παιδί που κλαίει,  που γράφει πολύ απαισιόδοξα ή για παράξενες εμπειρίες του στα ημερολόγιά του ή που αρνείται τις φιλίες, για παράδειγμα.-Πώς επηρέασε η οικονομική κρίση τη ψυχοσύνθεση των εφήβων και ποιοι έφηβοι είναι πιο ευάλωτοι;Η οικονομική κρίση, κυρίως όταν τούς αφορά άμεσα, βιώνεται σαν ένα τραύμα από τους νέους ανθρώπους.  Αυτό ευνοεί τις αυτοκαταστροφικές ή επιθετικές συμπεριφορές καί μπορεί να είναι μια εξήγηση για την αύξηση. Οι νέοι το ζούνε πιο έντονα αυτό το τραύμα. Όχι βέβαια όλοι οι νέοι, κυρίως, οι νέοι που είναι ήδη τραυματισμένοι, που έχουν ένα πιο προσωπικό τραύμα στο παρελθόν. Και είναι πολύ πιθανό ότι ο άνθρωπος αυτός, ο πιο ευάλωτος, δε θα μπορεσει να παλέψει, δε θα ψάξει να βρει κάποια δημιουργική λύση. . Οι πιο ευάλωτοι είναι αυτοί που  πληρώνουν το ψυχικό τίμημα.-Η απουσία της πατρικής φιγούρας οδηγεί στην αυτοκαταστροφή των νέων;Σωστό ερώτημα. Ένας παράγοντας που κατά την γνώμη μου παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στα προβλήματα πού προανέφερα και δεν είναι μόνο στη τωρινή οικονομική κρίση, είναι η απουσία του πατέρα, του ρόλου του μάλλον. Ή του πραγματικού πατέρα σε μια οικογένεια ή συμβολικά, δηλαδή οι θεσμοί, οι πατρικοί ρόλοι που υπάρχουν σε μία κοινωνία. Οι θεσμοί είναι υποτιμημένοι ή αυτό-υποτιμούνται.   Κι έτσι αντί να μειωθεί το τραύμα από την παρουσία ισχυρών θεσμών το άτομο αισθάνεται ότι είναι έρμαιο των καταστάσεων κι ότι δεν μπορεί να στηριχθεί σε μια δική του εσωτερική βάση.-Τι κάνουν λάθος οι γονείς σε περιπτώσεις αυτοκαταστροφικών, παρά-αυτοκτονικών συμπεριφορών των νέων;Είναι βέβαιο ότι στις περιπτώσεις αυτές έχουμε μια δυσκολία στη σχέση γονιών και εφήβων. Η εντύπωσή μου μέσα από την εμπειρία μου είναι ότι σε γενικές γραμμές ο γονιός σήμερα είναι πιο ναρκισσιστικός, κοιτάει περισσότερο να σώσει τον εαυτό του. Και δε μπορεί να καταλάβει τις ανάγκες του παιδιού, δεν τις αντέχει. Η αδυναμία του γονιού να δώσει χρόνο, να δείξει υπομονή, κατανόηση, να αφήσει λίγο κατά μέρος τον εαυτό του. Ακούς γονείς να λένε «θέλω να ζήσω κι εγώ» λες και κανείς τους λέει να μην ζήσουν. Αυτό δεν είναι το σύνηθες αλλά είναι αρκετά συχνό. Στο παρελθόν όμως αυτή η στάση ήταν αδιανόητη.-Τα προβλήματα της οικογένειας επιβαρύνουν την ψυχολογία του παιδιού; Πώς να μιλώ γι´ αυτά;Δεν υπάρχουν εύκολες απαντήσεις. Αλλά ας προσέχουμε  να μιλάμε με τέτοιο τρόπο ώστε να μην φορτώσουμε το πρόβλημα στο παιδί. Να μη γίνεται αυτό πού ακούμε συχνά, που γυρίζει ο γονιός από την δουλειά και πετάει όλα τα άγχη του μέσα στην οικογένεια. Είναι και αυτό ναρκισσιστικό. Είναι σαν να μην νοιάζεται ότι κάποιος γίνεται αποδέκτης αυτών των προβλημάτων. Οι έφηβοι δε θέλουν οι γονείς να τους κρύβουν πράγματα, αλλά  οι γονείς  θα σταθμίσουν τι μπορεί τα παιδιά τους να αντέξουν.

Διαβάστε Περισσότερα »

Πού οφείλεται η βουλιμία;

Πού οφείλεται η βουλιμία; thumbnail

H Δρ. Τζένη Σουμάκη, παιδοψυχίατρος – ψυχαναλύτρια, επιστημονικά υπεύθυνη του Κέντρου Ημέρας  «ΑΝΑΣΑ» αναλύει τη διατροφική διαταραχή της βουλιμίας και εξηγεί πως μπορεί να αντιμετωπιστεί.Τι είναι η Ψυχογενής Βουλιμία (bulimia nervosa);Πρόκειται για σοβαρή ασθένεια, που χαρακτηρίζεται από ένα κύκλο συμπεριφορών, oι οποίες συνήθως αρχίζουν  με επεισόδια ανεξέλεγκτης και υπερβολικής πρόσληψης τροφής. Παρατηρείται συχνότερα σε νεαρές γυναίκες φυσιολογικού βάρους ή ελαφρά υπέρβαρες και σε συχνότητα 2-4% στους εφήβους.Ποια είναι τα χαρακτηριστικά της;Οι ασθενείς με ψυχογενή βουλιμία διακρίνονται από είναι τα επανειλημμένα επεισόδια υπερφαγίας και την  απώλεια αυτοελέγχου κατά την κατανάλωση της τροφής. Τρώνε πολύ και γρήγορα ενώ παράλληλα αισθάνονται ότι δεν μπορούν να σταματήσει ούτε και να ελέγξουν  τι και πόσο τρώνε. Επειδή όμως καταδυναστεύονται από την μη αύξηση του βάρους τους, καταλήγουν πάντοτε  σε πρόκληση εμετού, λήψη καθαρτικών, διουρητικών ή άλλων φαρμακευτικών σκευασμάτων, νηστεία ή υπερβολική άσκηση.Η παγκόσμια βιβλιογραφία αναφέρει ότι στα άτομα με ψυχογενή βουλιμία υπάρχει αυξημένη συχνότητα καταθλιπτικών συμπτωμάτων.Τι επιπλοκές παρουσιάζουν οι ασθενείς με ψυχογενή βουλιμία;Τα άτομα με ψυχογενή βουλιμία δεν γευματίζουν όταν βρίσκονται ανάμεσα σε κόσμο, γεγονός που διαταράσσει βαθιά την κοινωνική τους ζωή. Το άτομο περιθωριοποιείται και, ακόμα και αν καταφέρει να φανεί φυσιολογικό, αισθάνεται βαθύτατα αφύσικο και διαφορετικό από τους άλλους.Με το πέρασμα του χρόνου, η πρόκληση εμετού, η κατάχρηση καθαρτικών και διουρητικών προξενούν διαταραχές του μεταβολισμού, με αποτέλεσμα αίσθημα  γενικής κόπωσης, εξασθένιση των νοητικών επιδόσεων, μυϊκές κράμπες, νευρικές κρίσεις. Υποφέρουν επίσης από φλεγμονές του στομάχου και του οισοφάγου, από εντερικές διαταραχές. Οι απότομες μεταβολές βάρους προκαλούν συχνά δερματικά προβλήματα (ραγάδες, τριχόπτωση) ενώ μια φλεγμονή των σιελογόνων αδένων  δίνει μερικές φορές μια ιδιαίτερη όψη. Η καταθλιπτική κατάσταση, που ούτως ή άλλως είναι συχνή στις ασθενείς με ψυχογενή βουλιμία, ευνοείται από τη σωματική εξασθένιση.Πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί η ασθένεια;Στο Κέντρο Ημέρας «ΑΝΑΣΑ» προτείνεται άτομα με διαγνωσμένη ψυχογενή βουλιμία να παρακολουθούνται από ιατρό, διατροφολόγο και ψυχολόγο. Οι ενδεδειγμένες ψυχοθεραπείες είναι η ψυχοδυναμική, οι γνωστικό - συμπεριφορικές και η οικογενειακή θεραπεία. Παράλληλα λειτουργούν και ομάδες θεραπευτικές, εργοθεραπεία και δραματοθεραπεία.

Διαβάστε Περισσότερα »

Γιατί δε μπορώ να ελέγξω τον θυμό μου;

Γιατί δε μπορώ να ελέγξω τον θυμό μου; thumbnail

Η κυρία Αναστασία Σοφιανοπούλου, κλινική ψυχολόγος και ψυχοθεραπεύτρια, εξηγεί τι συμβαίνει στον οργανισμό μας όταν θυμώνουμε αλλά και πώς μπορούμε να διαχειριστούμε τις μικρές ή μεγάλες εκρήξεις του θυμού μας. Τι είναι ο θυμός;Ο θυμός είναι ένα από τα πολλά συναισθήματα που καθημερινά βιώνουμε. Θεωρείται μία φυσιολογική αντίδραση του οργανισμού όταν ανακύπτουν καταστάσεις,όπου το άτομο συνήθως αισθάνεται είτε ότι απειλείται είτε ότι αδικείται. Ο θυμός εκτείνεται από τον ήπιο εκνευρισμό μέχρι την έντονη οργή.Πότε αποτελεί πρόβλημα –για μας και για τους άλλους;Όπως τα περισσότερα –αρνητικά κυρίως–συναισθήματα, ο θυμός δημιουργεί δυσκολίες και προβλήματα όταν βιώνεται σε έντονο βαθμό και για μεγάλο χρονικό διάστημα. Το αποτέλεσμα είναι η εμφάνιση επιθετικών συμπεριφορών αλλά και η παρατεταμένη σωματική και ψυχική ένταση. Ο θυμός συγχέεται συχνά με την επιθετικότητα. Η επιθετικότητα όμως είναι μία συμπεριφορά και μία αντίδραση όταν ο άνθρωπος είναι πολύ θυμωμένος. Ο θυμός αντίθετα είναι συναίσθημα, και δεν οδηγεί απαραίτητα σε επιθετικές συμπεριφορές.Ποιες είναι οι συνέπειες του θυμού;Ο έντονος θυμός έχει αρνητικές αλλά και θετικές συνέπειες στο άτομο και το περιβάλλον του. Ο άνθρωπος που θυμώνει συχνά βρίσκεται σε παρατεταμένη σωματική και ψυχική ένταση, με αποτέλεσμα η υγεία να επηρεάζεται έμμεσα. Συχνά μπορεί να δημιουργούνται προβλήματα στις σχέσεις με τους άλλους, πχ παρεξηγήσεις με φίλους, συγκρούσεις με οικεία πρόσωπα, δυσκολίες στον εργασιακό χώρο, ακόμη και εμπλοκή σε καβγάδες, με σωματικές και νομικές συνέπειες. Αρκετοί από τους ανθρώπους που δυσκολεύονται να ελέγξουν το θυμό τους, μετά την έκρηξη και την επιθετική συμπεριφορά, στεναχωριούνται όταν συνειδητοποιούν ότι έχουν πληγώσει, στεναχωρήσει ή απογοητεύσει τους άλλους.Τελικά αυτό έχει αρνητικό αντίκτυπο και στην αυτοεκτίμησή τους, ενώ είναι πολύ πιθανό, οι άλλοι σταδιακά να αρχίσουν να απομακρύνονται λόγω της συμπεριφοράς τους.Τι συμβαίνει, όμως, όταν θυμώνουμε;Όταν θυμώνουμε, καταλαβαίνουμε αρχικά το θυμό στο σώμα μας: συνήθως αισθανόμαστε ταχυπαλμία,δυσφορία στο θώρακα, αίσθημα ζέστης ή/ και κοκκίνισμα στο πρόσωπο. Στο γνωστικό επίπεδο κάνουμε μία σειρά αρνητικών –συνήθως απόλυτων, υπερβολικών ή υπεργενικευμένων– σκέψεων, φέρνουμε στο μυαλό μας σχετικές εικόνες  από το παρελθόν ή προηγούμενες αντίστοιχες καταστάσεις που μας είχαν θυμώσει, οι οποίες παίρνουν τη μορφή χιονοστιβάδας, ενώ χαρακτηριστικός είναι και ο επιθετικός εσωτερικός μονόλογος. Ταυτόχρονα, βιώνουμε και άλλα συναισθήματα, όπως απογοήτευση, ματαίωση, στεναχώρια,ενοχή ή φόβο, τα οποία εντοπίζουμε με δυσκολία, καθώς ο θυμός τείνει να επισκιάζει τα υπόλοιπα συναισθήματα που μπορεί εκείνη τη στιγμή να υπάρχουν.Τέλος, και οι άλλοι άνθρωποι μπορούν να καταλάβουν ότι έχουμε θυμώσει, από τις αντιδράσεις και τη συμπεριφορά μας, όπως νευρικότητα στις κινήσεις, υψηλός και κοφτός τόνος φωνής, αλλαγή στη στάση του σώματος.Όταν ο θυμός παραμένει και ο αρνητικός εσωτερικός μονόλογος συνεχίζεται φτάνουμε στην έκρηξη και την επιθετική συμπεριφορά,  λεκτική ή/ και σωματική.Πώς μπορούμε  να διαχειριστούμε το θυμό μας;Προφανώς, δε θυμώνουμε όλοι οι άνθρωποι το ίδιο συχνά, με την ίδια ένταση, για τους ίδιους λόγους, ούτε έχουμε και τις ίδιες αντιδράσεις. Το βέβαιο είναι ότι από τη στιγμή που θα θυμώσουμε μεσολαβεί κάποιο χρονικό διάστημα –το οποίο ποικίλει κάθε φορά– μέχρι να εκραγούμε και να αντιδράσουμε επιθετικά. Ο στόχος λοιπόν είναι να καταφέρουμε,αρχικά να αποφεύγουμε τις εκρήξεις του θυμού, δηλαδή την επιθετική συμπεριφορά,και στη συνέχεια να μάθουμε να διαχειριζόμαστε το θυμό μας, ώστε η ένταση του θυμού αλλά και η συχνότητα που εμφανίζεται σταδιακά να μειωθούν.Τι μπορούμε λοιπόν να κάνουμε;Ο καθένας μας διαθέτει ήδη ένα ατομικό σχέδιο διαχείρισης του θυμού.Αυτό το ανακαλύπτουμε, εάν σκεφτούμε γεγονότα του παρελθόντος, όπου είχαμε θυμώσει, αλλά τελικά καταφέραμε να ελέγξουμε το θυμό μας. Όταν σε μία συζήτηση καταλαβαίνουμε ότι θυμώνουμε, το καλύτερο είναι να τη διακόψουμε, να απομονωθούμε σε ένα χώρο και να σκεφτούμε πιο ψύχραιμα ή να κάνουμε μία δραστηριότητα, μέχρι να ηρεμήσουμε και να επιστρέψουμε στη συζήτηση.Είναι σημαντικό επίσης να βάζουμε ένα «stop» στον  εσωτερικό επιθετικό μονόλογο και να εστιαζόμαστε στο πρόβλημα που πρέπει εδώ και τώρα να επιλύσουμε, χωρίς να ανακαλούμε άλλα γεγονότα του παρελθόντος. Συχνά μία βόλτα, η γυμναστική, αλλά και η κουβέντα με ένα πρόσωπο που εμπιστευόμαστε μπορούν να βοηθήσουν. Τέλος είναι σημαντικό να αρχίσουμε να παρατηρούμε πότε θυμώνουμε και για ποιους λόγους. Συνήθως τότε χρειάζεται να μάθουμε να τροποποιούμε τις σκέψεις που συνδέονται με τα αρνητικά συναισθήματα και ενεργοποιούν το θυμό.Πότε χρειάζεται να συμβουλευτώ έναν ειδικό;Η επαφή με έναν ειδικό βοηθάει τους ανθρώπους που αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες στην καθημερινότητά τους και στη σχέση τους με τους άλλους εξαιτίας του θυμού. Επίσης από την επαφή με έναν ειδικό μπορεί να ωφεληθεί όποιος θέλει να μάθει να ελέγχει καλύτερα το θυμό του. Εκτός από την ατομική συνεργασία με έναν Ψυχολόγο, υπάρχει και η εναλλακτική επιλογή της συμμετοχής σε δομημένες ομαδικές παρεμβάσεις για τη διαχείριση του θυμού.

Διαβάστε Περισσότερα »

Είναι έτοιμο το παιδί μου να ξεκινήσει το Δημοτικό;

Είναι έτοιμο το παιδί μου να ξεκινήσει το Δημοτικό;  thumbnail

H κυρία Βασιλική Ρότσικα – Φραγκάκη, επίκουρη καθηγήτρια Κλινικής Ψυχολογίας Παιδιών και Εφήβων, εξηγεί υπό ποιες προϋποθέσεις τα παιδιά μπορούν να διαβούν το κατώφλι του Δημοτικού σχολείου και να ανταποκριθούν με επιτυχία στις μαθησιακές απαιτήσεις που αυτό συνεπάγεται.Από ποια ηλικία εγγράφεται το παιδί στο Δημοτικό σχολείο;Κάθε παιδί μπορεί να αρχίσει το Δημοτικό Σχολείο σε μια ορισμένη ηλικία, από 5 ετών και 9 μηνών έως 6 ετών και 9 μηνών. Ωστόσο δεν είναι όλα τα παιδιά έτοιμα να αρχίσουν τη σχολική μάθηση στην ίδια ηλικία.Προϋποθέτει κάποιες ικανότητες η φοίτηση στο Δημοτικό;Στη διάρκεια της προσχολικής ηλικίας, δηλαδή μεταξύ 3 και 5 ετών αναπτύσσονται πολλές ικανότητες τόσο κινητικές όσο γνωστικές και συναισθηματικές.Το παιδί που πρόκειται να φοιτήσει στην πρώτη τάξη πρέπει να έχει αναπτύξει τις κινητικές του ικανότητες, δηλαδή να μπορεί να πιάσει το μολύβι σωστά και να αντιγράψει απλά σχήματα όπως π.χ ένα τετράγωνο ή να ζωγραφίσει  ανθρώπους ή σπιτάκια. Αυτή η ικανότητα είναι πολύ σημαντική για να μπορεί να κατακτήσει τη γραφή.Ποια άλλη ικανότητα είναι απαραίτητη;Το παιδί που έχει κατακτήσει πλήρως την μητρική του γλώσσα, έχει πλούσιο λεξιλόγιο, που καταλαβαίνει πολύπλοκες οδηγίες, που μπορεί να διηγηθεί ένα παραμύθι ή ένα γεγονός που του συνέβη, είναι έτοιμο να φοιτήσει στην Α´ Δημοτικού.Τι άλλο χρειάζεται για να επιτύχει  στο σχολείο;Το παιδί είναι έτοιμο να πάει στο σχολείο όταν έχει καλή μνήμη, μπορεί να αναγνωρίσει τα ίδια σχήματα ή να βρει τις διαφορές μεταξύ δύο σχημάτων, καταλαβαίνει αντίθετες έννοιες όπως π.χ. μακρύ-κοντό , κάνει απλούς συλλογισμούς και μπορεί να μάθει καινούργιες έννοιες.Η δυνατότητα συγκέντρωσης για λίγο χρονικό διάστημα, η ικανότητα να ακολουθεί οδηγίες και να υπακούει σε κανόνες, να κάνει σχέσεις με συνομηλίκους και να μπορεί να ρυθμίσει την συμπεριφορά του όταν π.χ. θυμώνει είναι σημαντικά, για τη σχολική ένταξη.Κι αν το παιδί μου δεν είναι έτοιμο;Θα αναζητήσετε τη γνώμη ενός ειδικού (Ψυχολόγου, Λογοπεδικού, Εργοθεραπευτή) και αν το παιδί δεν είναι έτοιμο για το σχολείο, θα χρειαστεί  ίσως  να επαναλάβει το νηπιαγωγείο ή να κάνει κατάλληλη θεραπεία στον τομέα που έχει ελλείψεις.Η επανάληψη του νηπιαγωγείου είναι πολύ ωφέλιμη γιατί θα του δώσει την δυνατότητα να αναπτύξει τις ικανότητες του και να ωριμάσει συναισθηματικά και θα το ετοιμάσει ώστε να  φοιτήσει με επιτυχία στο σχολείο.

Διαβάστε Περισσότερα »

Γιατί ένα παιδί μπορεί να έχει άγχος;

Γιατί ένα παιδί μπορεί να έχει άγχος;  thumbnail

Ο κ Στέλιος Στυλιανίδης, καθηγητής Ψυχολογίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, επιστημονικός διευθυντής της ΕΠΑΨΥ, χαρτογραφεί το ευαίσθητο πεδίο του παιδικού  άγχους.-Που οφείλεται το παιδικό άγχος; Δεν υπάρχει κάτι συγκεκριμένο και μεμονωμένο που ευθύνεται για την εκδήλωση του άγχους, αλλά φαίνεται περισσότερο να οφείλεται σε έναν συγκερασμό συνθηκών. Έρευνες έχουν δείξει ότι κοινωνικοί και δημογραφικοί παράγοντες συμβάλλουν στο να εκδηλώσει το άτομο άγχος.Οι οικογενειακοί παράγοντες και κυρίως οι διαπροσωπικές σχέσεις παιδιού και γονέα, έχουν και αυτοί θέση  στην εκδήλωση άγχους. Έχει παρατηρηθεί ότι η υπερπροστασία (οι γονείς προφυλάσσουν τα παιδιά,   αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες παραγνωρίζοντας τις δυνατότητες των παιδιών τους), ο υπερβολικός έλεγχος (παρεμβαίνουν στις δραστηριότητες τους, περιορίζουν την ατομικότητα των παιδιών, τους παραχωρούν ελάχιστη αυτονομία), η αποφυγή (αποφεύγουν συγκεκριμένες συνθήκες, καθώς τις αναγνωρίζουν ως επικίνδυνες,  εκδηλώνοντας σημαντικό άγχος,ενισχύουν την αποφυγή ως στρατηγική και καθοδηγούν τα παιδιά να φοβούνται), οι αρνητικές προσδοκίες (διατηρούν αρνητικές πεποιθήσεις και συμβάλλουν ώστε τα παιδιά να εκφράζουν ανησυχία σχετικά με το αν μπορούν να τα καταφέρουν), η απόρριψη, οι συγκρούσεις και οι διαφωνίες, σχετίζονται με την εμφάνιση προβλημάτων άγχους.Τέλος υπάρχουν και οι ατομικοί παράγοντες που παίζουν σημαντικό ρόλο, όπως η ιδιοσυγκρασία του παιδιού, η εσωστρέφεια, η εξάρτηση από ενηλίκους κα-Το άγχος αφορά παιδιά όλων των ηλικιών;Ναι, παιδιά κάθε ηλικίας είναι δυνατόν να βιώσουν στρες, καθώς δεν μπορούν να μείνουν ανεπηρέαστα από τις αλλαγές που συμβαίνουν στο οικογενειακό-κοινωνικό-οικονομικό περιβάλλον το οποίο τα αφορά άμεσα. Τα μικρά παιδιά μπορεί να εμφανίσουν άγχος λόγω της μετάβασης τους στο επόμενο στάδιο ανάπτυξής τους (π.χ. το βάδισμα, η χρήση τουαλέτας, η κοινωνικοποίηση με τη μεταφορά σε σχολείο). Θεωρείται όμως είναι παραγωγικό και  στο πλαίσιο της αυτονομίας τους.Υπάρχουν περιπτώσεις όπου το άγχος προκαλείται από διάφορα γεγονότα ζωής, τα οποία ενδέχεται να  αποσυντονίσουν  τα παιδιά.  Όλοι μας μπορεί να έχουμε βιώσει τέτοιες καταστάσεις, αλλά να μην είχαμε δώσει την πρέπουσα σημασία. Το διαζύγιο των γονιών ή οι καθημερινές διαμάχες ανάμεσα στο ζευγάρι, μπορεί να δημιουργήσουν σε ένα παιδί το αίσθημα της μοναξιάς  και της ανασφάλειας. Η μετακόμιση είναι σημαντική αιτία άγχους, γιατί τα παιδιά πρέπει να αλλάξουν σχολείο, να αποχωριστούν τους φίλους τους, τη γειτονιά τους, πράγματα που τους προκαλούν σύγχυση και φόβο μπροστά στο νέο και άγνωστο που τους περιμένει. Η απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου, ακόμη και κατοικίδιου ζώου, είναι αιτία που συμβάλλει στην εμφάνιση έντονου στρες.Το πρόγραμμα των δραστηριοτήτων τους παίζει σημαντικό ρόλο, διότι αν είναι αρκετά πιεσμένο και τα παιδιά δεν έχουν χρόνο για παιχνίδι και ξεκούραση, τότε πιθανόν να κάνουν την εμφάνισή τους συναισθήματα άγχους και υπερέντασης. Επίσης τα συμπτώματα άγχους μπορούν να εμφανιστούν όταν οι ίδιοι οι γονείς θέτουν υπερβολικούς στόχους στα παιδιά, τα οποία στην προσπάθειά τους να αποφύγουν μια πιθανή απόρριψη, κάνουν τα πάντα για να τα καταφέρουν, με αποτέλεσμα να κορυφώνεται η αγωνία τους και η πίεση για την επιτυχία.-Πώς το αντιμετωπίζουμε; Οι τρόποι αντιμετώπισης του άγχους δεν εφαρμόζονται το ίδιο όλοι και σε όλους, καθώς δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η προσωπικότητα του καθενός είναι διαφορετική. Το άγχος επιβαρύνει σημαντικά τον οργανισμό, γι’ αυτό αρχικά θα πρέπει να φροντίζουμε τα παιδιά να τρέφονται σωστά, να ξεκουράζονται  επαρκώς και να κοιμούνται τις απαραίτητες ώρες. Να τα παροτρύνουμε σε σωματικές  δραστηριότητες (π.χ. κολύμπι, ποδόσφαιρο, χορός) για εκτόνωση και χαλάρωση. Να τονώνουμε την αυτοεκτίμησή τους, την αυτοπεποίθησή τους και να αποφεύγουμε τη σύγκριση με άλλους. Να τους αφιερώνουμε την προσοχή  που τους αξίζει και χρόνο (παιχνίδι, συζήτηση) για να νιώθουν ότι είμαστε δίπλα τους. Επίσης, καλό είναι να τα βοηθάμε να οργανώσουν το χρόνο τους, γιατί   τα παιδιά δεν έχουν τόσο καλή αίσθηση του χρόνου όσο οι ενήλικες και δεν μπορούν να χειριστούν από μόνα τους την συσσώρευση πολλών δραστηριοτήτων.  Ενισχύουμε τις φιλίες και με άλλα άτομα, ώστε να μπορεί να συζητάει και με κάποιον τρίτο. Μεγάλη σημασία έχει η σωματική επαφή. Αγκαλιάζουμε και αγγίζουμε τα παιδιά συχνά, προκειμένου να τα καθησυχάσουμε. Να τους αναφέρουμε ότι κι εσείς κάναμε λάθη ή αντιμετωπίσαμε αντίστοιχες δυσκολίες στην ηλικία τους και ότι τα ξεπεράσαμε. Τα μαθαίνουμε να χειρίζονται το θυμό τους. Η κριτική των άλλων, των δασκάλων, των συγγενών, των φίλων αποτελεί πηγή άγχους, ειδικά αν το παιδί δεν ξέρει πώς να την αντιμετωπίσει. Το δικαίωμα να λέει «όχι» όταν κάτι δεν του αρέσει, αλλά και το δικαίωμα να υπερασπίζεται τον εαυτό του, μειώνουν προβλήματα συμπεριφοράς και εκδήλωσης άγχους.

Διαβάστε Περισσότερα »

Πώς μπορώ να προστατέψω το παιδί μου από τους εκβιασμούς μέσω Διαδικτύου;

Πώς μπορώ να προστατέψω το παιδί μου από τους εκβιασμούς μέσω Διαδικτύου;  thumbnail

Ο κ. Γεώργιος Φλώρος, Ψυχίατρος Ενηλίκων, M.Sc, υποψήφιος διδάκτωρ του Αριστοτέλειου εξηγεί πως τα παιδιά μας μπορούν να πέσουν θύματα εκφοβισμού μέσω του Διαδικτύου και με ποιο τρόπο μπορούμε να τα προστατέψουμε.Πώς γίνεται ο εκφοβισμός μέσω του Διαδικτύου (Cyber Bullying);Ο εκφοβισμός μέσω του Διαδικτύου είναι οποιαδήποτε πράξη εκφοβισμού, επιθετικότητας, παρενόχλησης, τρομοκρατικής ή αυταρχικής συμπεριφοράς που πραγματοποιείται μέσω της χρήσης των ψηφιακών συσκευών επικοινωνίας, συγκεκριμένα  του Διαδικτύου και των κινητών τηλεφώνων και η οποία επαναλαμβάνεται ανά τακτά ή άτακτα χρονικά διαστήματα.Ενδεικτικά, μπορεί να περιλαμβάνει πειράγματα με στόχο τη διασκέδαση, τη διάδοση άσχημων ή προσβλητικών  φημών on-line, την αποστολή ανεπιθύμητων μηνυμάτων (υβριστικά-προσβλητικά), την παρενόχληση, τη δυσφήμηση σε τρίτους (άλλους πλέον του θύματος). Τα μέσα που χρησιμοποιούνται για τον εκφοβισμό μέσω του Διαδικτύου είναι το Ηλεκτρονικό Ταχυδρομείο (Electronic Mail), τα Γραπτά Μηνύματα (Text Messaging), οι Ιστότοποι Κοινωνικού Δικτύου (Social Networking Sites), τα Μέρη Συζητήσεως στο Διαδίκτυο (Chat Rooms), τα Blogs, τα Web Sites, ακόμα και τα διαδικτυακά παιχνίδια (Internet Gaming).Εμφανίζεται το φαινόμενο αυτό στην Ελλάδα;Σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουμε στη διάθεσή μας (όπως αυτά προέκυψαν από απογραφική έρευνα στην Κω), ποσοστό 14,7% των εφήβων ανέφεραν παρενόχληση μέσω του Διαδικτύου. Εξ αυτών,  το 15,2% ήταν αγόρια και το 19,5% κορίτσια. Σε ό,τι αφορά την ηλικία, αριθμητικά συχνότερη ήταν η αναφορά από 17χρονους, όμως εξίσου πιθανό ήταν να το αναφέρουν και 14χρονοι που πλοηγούνται στο Διαδίκτυο.Ποια στοιχεία θα πρέπει να ανησυχούν τους γονείς;Δεν υπάρχουν κάποια «συμπτώματα» για την περίπτωση εκφοβισμού από το Διαδίκτυο. Ο ρόλος του γονιού δεν είναι να παρακολουθεί ως «ντεντέκτιβ» τη συμπεριφορά του παιδιού του αλλά να είναι διαθέσιμος για τα προβλήματα του. To πιο πιθανό είναι ο γονιός  να μην έχει το επίπεδο τεχνολογικής επάρκειας και δεξιότητας του παιδιού του. Αρκεί όμως να μπορεί να αντιληφθεί ότι υπάρχει ένα πρόβλημα με επίπτωση στα συναισθήματα του (άγχος, θλίψη, φόβος) και να το πλησιάσει ώστε να μάθει τι συμβαίνει.Η επικοινωνία με το παιδί είναι το κλειδί. Είναι σημαντικό οι γονείς να ακούσουν προσεχτικά τι λέει το παιδί για τις online εμπειρίες του και να εξοικειωθούν και οι ίδιοι με το διαδίκτυο, καθώς αποτελεί αναπόσπαστο πλέον κομμάτι της ζωής μας, αλλά και να επισκεφτούν τα site που το παιδί τους επισκέπτεται. Η δαιμονοποίηση του διαδικτύου σίγουρα δεν ωφελεί κανέναν και ας μην ξεχνάμε ότι είναι ένα πολύ σημαντικό εργαλείο της τεχνολογίας που ήρθε και θα μείνει στη ζωή μας.Πώς πρέπει να κινηθούν οι γονείς  εάν διαπιστώσουν ότι το παιδί πέσει θύμα εκφοβισμού μέσω του διαδικτύου;Εν αρχή ην η πρόληψη! Είναι πολύ σημαντικό οι γονείς να έχουν ενημερώσει τα παιδιά εκ των προτέρων ότι εάν δεχτούν απειλητικά ή προσβλητικά μηνύματα να τα αποθηκεύσουν και όχι να τα διαγράψουν, να κρατήσουν δηλαδή όλα τα αποδειχτικά στοιχεία. Επιπλέον μπορούν οι γονείς να μάθουν στα παιδιά ότι πρέπει ακόμα και να εκτυπώσουν τα απειλητικά μηνύματα που ενδεχομένως λάβουν και βεβαίως να τους τα δείξουν.Σε περιπτώσεις όπου τα μηνύματα επιμένουν και προέρχονται από άγνωστο αποστολέα, οι γονείς μπορούν να ζητήσουν βοήθεια από τη Δίωξη Ηλεκτρονικού Εγκλήματος και να πάρουν πληροφορίες από την Ασφαλή Πλοήγηση στο Διαδίκτυο.Πολύ συχνά αρκετοί γονείς ως απάντηση σε ένα περιστατικό εκφοβισμού απαγορεύουν στα παιδιά τους να επισκέπτονται διάφορα sites. Αποβλέπουν στο να τα προφυλάξουν, ωστόσο τα κρατούν μακριά από την εξέλιξη της τεχνολογίας και την προσωπική τους ανάπτυξη.Σε περιπτώσεις που ένας «διαδικτυακός φίλος» του παιδιού στέλνει μηνύματα προσβλητικά ή με βρισιές μπορεί εύκολα να «αποκλειστεί» από το mail του παιδιού.Συχνά επίσης, ενδέχεται ο θύτης να είναι κάποιος γνωστός του θύματος, σε αυτή την περίπτωση είναι σημαντικό να ενημερωθούν οι γονείς του παιδιού για την συμπεριφορά του ή ακόμα και το σχολείο του εάν πηγαίνουν τα παιδιά στο ίδιο σχολείο. Με βασικό σκοπό να νιώσει μεγαλύτερη ασφάλεια το θύμα και να ελεγχθεί και να περιοριστεί ο θύτης.Εάν το παιδί συνεχίζει να εμφανίζεται αγχωμένο, αποσυρμένο, φοβισμένο είναι σημαντικό οι γονείς να ζητήσουν βοήθεια από ψυχολόγο ειδικό σε τέτοιου είδους θέματα.

Διαβάστε Περισσότερα »

Ξεπερνιέται η απώλεια ενός αγαπημένου ανθρώπου;

Ξεπερνιέται η απώλεια ενός αγαπημένου ανθρώπου;  thumbnail

O κ. Γρηγόρης Βασλαματζής, αναπληρωτής καθηγητής Ψυχιατρικής, πρόεδρος της Ελληνικής Εταιρείας Ψυχαναλυτικής Ψυχοθεραπείας, περιγράφει πως εξελίσσεται και πόσο διαρκεί η επώδυνη ψυχική διαδικασία του πένθους λόγω της απώλειας ενός αγαπημένου προσώπου.Πώς ορίζεται το πένθος;Το πένθος είναι μια φυσιολογική ψυχική διαδικασία μέσω της οποίας ο ψυχισμός του ατόμου αντιδρά στην απώλεια, όπως στην περίπτωση του θανάτου αγαπημένου προσώπου. Όταν το άτομο βρεθεί αντιμέτωπο με το οδυνηρό γεγονός, αφενός εκφράζει τον ψυχικό πόνο που του προκαλεί η απώλεια, αφετέρου βρίσκει μηχανισμούς προσαρμογής στην πραγματικότητα.Τι συνέπειες έχει η απώλεια ενός αγαπημένου προσώπου;Πρόκειται για μια απώλεια που πυροδοτεί τη διαδικασία του πένθους στο μέγιστο βαθμό. Το άτομο που πενθεί βρίσκεται σε μια κατάσταση «φυσιολογικής κατάθλιψης» η οποία θα περάσει, σε γενικές γραμμές, μέσα από τρεις φάσεις. Στην πρώτη φάση, την αμέσως μετά την απώλεια, είναι έντονη η επιθυμία του ατόμου  να επανακτήσει  το αγαπημένο πρόσωπο πού έχασε. Συναισθήματα όπως έντονη αμηχανία, οργή και επικρίσεις προς άλλους ή τον εαυτό του το κατακλύζουν. Το εγώ του βρίσκεται υπό την επήρεια του «σοκ» πού έχει υποστεί, το οποίο μάλιστα είναι πολύ έντονο όταν το συμβάν της απώλειας είναι απρόσμενο (π.χ δυστύχημα).Στη δεύτερη φάση εκδηλώνονται τα βασικά καταθλιπτικά συναισθήματα, όπως η  έντονη θλίψη, η απογοήτευση ή η απελπισία, ενώ κυριαρχεί η αίσθηση του ατόμου ότι δυσκολεύεται να διατηρήσει την ίδια την συγκρότησή του. Στην τρίτη φάση γίνεται η επεξεργασία των καταθλιπτικών βιωμάτων, με την έννοια ότι αυτά είναι καλύτερα ανεκτά. Στη φάση αυτή αρχίζει και η επανατοποθέτηση των συναισθημάτων σε νέα ενδιαφέροντα και σε νέα πρόσωπα.Τι διαφέρει το πένθος  από τη μελαγχολία;Ο Φρόιντ ήταν ο πρώτος (από το 1917) πού είχε διαχωρίσει το φυσιολογικό πένθος από το παθολογικό πένθος, που είναι η μελαγχολία. Στη δεύτερη περίπτωση έχουμε ένα διαφορετικό νόημα. Η απώλεια βιώνεται ως εσωτερική απώλεια, οπότε το εγώ συρρικνώνεται και φτωχαίνει. Το άτομο αδυνατεί να ξεπεράσει το πένθος του. Η πρότασή του αυτή έχει αξία και σήμερα, καθώς εκατοντάδες έρευνες έχουν προσφέρει σαφείς ενδείξεις πού την υποστηρίζουν.  Το άτομο πού έχει χάσει ένα δικό του  βρίσκεται σε πένθος, χρειάζεται την διαθεσιμότητα και στήριξη του περιβάλλοντος και τη βοήθεια του ειδικού.Έχει συμπτώματα το πένθος;Στο επίπεδο των «συμπτωμάτων» , τα πιο συχνά είναι το  κλάμα, τα αισθήματα λύπης, η διαταραχή του ύπνου, η κούραση, η αίσθηση κακής μνήμης και η μείωση της όρεξης.  Βέβαια, κάποιο ποσοστό ανθρώπων σε πένθος παρουσιάζει σαφέστερα συμπτώματα καταθλιπτικού τύπου, όπως   έντονη απώλεια της όρεξης και απώλεια βάρους, δυσκολία στη συγκέντρωση , αισθήματα ενοχής ή ακόμα και ευχές θανάτου. Στην περίπτωση που η κατάσταση πένθους συνυπάρχουν τα πιο σοβαρά συμπτώματα ή επιμηκύνεται, πρέπει να υπάρξει ψυχιατρική και/ή ψυχοθεραπευτική εκτίμηση.Μια ειδική περίπτωση είναι τα άτομα πού έχουν, πριν συμβεί η απώλεια, μια «καταθλιπτική προδιάθεση». Αυτοί κινδυνεύουν περισσότερο να βιώσουν παθολογικό πένθος, δηλαδή να εμφανίσουν μελαγχολία.Πότε το πένθος γίνεται ψυχική διαταραχή;Η φυσιολογική ψυχική διαδικασία επεξεργασίας του γεγονότος της απώλειας εκφράζεται με θλίψη, οδύνη και θρήνο. Η περιγραφή αυτή αφορά στο φυσιολογικό πένθος το οποίο πρέπει να το θεωρήσουμε σαν μια «παροδική διαταραχή». Όλα αυτά παρέρχονται  σε σημαντικό βαθμό με την πάροδο του χρόνου. Οι πρώτοι 12 μήνες  είναι ένα όριο. Συνήθως η ύφεση των συμπτωμάτων γίνεται πιο νωρίς και χωρίς καμιά θεραπεία.Ωριμάζει το άτομο το πένθος;Το παράδοξο είναι ότι η λειτουργία του πένθους κάνει το άτομο να περάσει μεν  μέσα από (ψυχολογικές) συμπληγάδες, αλλά αυτός είναι ο δρόμος πού οδηγεί στο φυσιολογικό ξεπέρασμα του πένθους. Το άτομο θα βγει πιο ώριμο και ψυχικά λειτουργικό.Από την άλλη τα  παρηγορητικά λόγια όπως, «είναι φυσικό να νοιώθεις έτσι» ή «τα χουμε περάσει όλοι», δεν ανακουφίζουν ιδιαίτερα γιατί το άτομο υποφέρει και συχνά δεν μπορεί να δει την κατάσταση του σαν φυσιολογική.Πρέπει τελικά να πενθεί κάποιος ή όχι;Στο σύγχρονο κόσμο υπάρχει και ένας τρόπος σκέψης στον οποίο επικρατεί η πεποίθηση ότι το να πενθείς -  και μάλιστα αυτό να φαίνεται -  δεν είναι σωστό. Ο πενθών πρέπει να ελέγχει τα συναισθήματα του και «να δείχνει ψύχραιμος», δηλαδή να καταπιέζει τον ψυχικό του κόσμο. Αυτή όμως η προσπάθεια εμποδίζει τη διαδικασία του πένθους και γι’ αυτό μακροπρόθεσμα αποτελεί παράγοντα ψυχικής ευαλωτότητας. 

Διαβάστε Περισσότερα »

Πόσες κρίσεις πανικού μπορώ να αντέξω;

Πόσες κρίσεις πανικού μπορώ να αντέξω;   thumbnail

H κυρία Λητώ Κατάκη, ψυχολόγος - οικογενειακή θεραπεύτρια, διευθύντρια Εργαστηρίου Διερεύνησης Ανθρωπίνων Σχέσεων, αναλύει τη διαταραχή της κρίσης πανικού που πλήττει τους σύγχρονους ανθρώπους και επισημαίνει ότι οι κρίσεις πανικού δεν τελειώνουν όσο (ανα)τροφοδοτούνται από τα αρνητικά συναισθήματα.Όλο και περισσότεροι άνθρωποι αντιμετωπίζουν τα πολύ τρομακτικά συμπτώματα μιας κρίσης πανικού, και αφού επισκεφτούν ουκ ολίγους γιατρούς και νοσοκομεία λαμβάνουν τη διάγνωση ότι «δεν έχεις τίποτα». Πόσο ανακουφιστικό ακούγεται από τη μία πλευρά αυτό, αλλά και πόσο απογοητευτικό όταν σου λένε ότι δεν έχεις τίποτα ενώ, μόλις πριν από λίγο ένιωθες ότι πεθαίνεις!Τι σημαίνει «κρίση πανικού»;Σημαίνει να βιώνει κανείς έντονο φόβο ή δυσφορία που κορυφώνεται ξαφνικά, χωρίς να υπάρχει ικανοποιητική «λογική» εξήγηση, γι’ αυτό και συνοδεύεται από σωματικά συμπτώματα. Στις περισσότερες περιπτώσεις αυτό συμβαίνει σε καταστάσεις όπου η διαφυγή είναι δύσκολη (μέσα μεταφοράς, πλήθος κλπ), ή/και δεν υπάρχει δυνατότητα βοήθειας (είμαστε σπίτι μόνοι, δεν έχουμε κάποιο γνωστό πρόσωπο εμπιστοσύνης κοντά μας κλπ). Η ένταση των συμπτωμάτων είναι τέτοια που πολλοί άνθρωποι περιγράφουν την εμπειρία τους λέγοντας ότι εκείνη τη στιγμή νόμιζαν ότι πέθαιναν.Γιατί επανέρχονται οι κρίσεις πανικού;Αφού πάθει κανείς μία πρώτη κρίση πανικού, μπορεί να καθορίζεται ή και να παθαίνει νέες κρίσεις από το φόβο του βιώματός της και μόνον. Είναι τόσο τρομακτικό το βίωμά της που κάποιοι άνθρωποι δυσκολεύονται να βγουν από το σπίτι ή να μείνουν μόνοι έστω και για λίγο.Με ποια συμπτώματα εκδηλώνονται;Συνήθως εμφανίζονται ταχυπαλμία ή αίσθηση αύξησης παλμών, ότι η καρδιά πάει να σπάσει, εφίδρωση, τρέμουλο, δύσπνοια, πλάκωμα στο στήθος, αίσθημα πνιγμού, πόνος ή δυσφορία στο στήθος, ναυτία ή πόνος στο στομάχι ή στην κοιλιά, αίσθημα ζάλης ή αστάθειας ή λιποθυμία, αίσθηση ότι χάνεις τον έλεγχο, ότι τρελαίνεσαι, φόβος θανάτου, παραισθήσεις, μουδιάσματα, μυρμηγκιάσματα, ρίγη ή ξαφνικές εξάψεις.Τι προκαλεί τις κρίσεις πανικού;Παρόλο που υπάρχει μεγάλη ποικιλία στη συχνότητα, την ένταση και τη σοβαρότητα των επιπτώσεων στην καθημερινότητα, ένας κοινός παράγοντας φαίνεται να είναι η μη επεξεργασία των συναισθημάτων. Είναι χαρακτηριστικό ότι τα ίδια σωματικά συμπτώματα που εμφανίζονται σε μια κρίση πανικού, αν εμφανίζονταν σε μια στιγμή όπου άμεσα εξηγούνταν από ένα συναίσθημα, δε θα ήταν αυτά καθαυτά τρομακτικά.Όταν όμως δεν διαχειριζόμαστε και απωθούμε από το συνειδητό σκέψεις και συναισθήματα που συνοδεύονται από σωματικά συμπτώματα, τα «συμπιέζουμε» στο ασυνείδητο με αποτέλεσμα να εμφανίζονται κάποια στιγμή ξαφνικά και συσσωρευμένα σωματικά συμπτώματα των οποίων η προέλευση έχει απωθηθεί.Μια συχνή παρεξήγηση είναι ότι οι κρίσεις πανικού αφορούν μόνο σκέψεις και συναισθήματα φόβου, και είναι συχνά έτσι όταν εμφανίζονται μετά από κάποιο σημαντικό τρομακτικό γεγονός. Δουλεύοντας, όμως, με ανθρώπους που παθαίνουν συχνές κρίσεις πανικού, βλέπει κανείς ότι πολλές φορές εμπλέκονται και άλλα συναισθήματα (πολύ συχνά θυμός και ενοχές),  πολλές φορές και εσωτερικές συγκρούσεις που δεν συνειδητοποιούνται και δεν επεξεργάζονται.Τι μπορεί να κάνει κανείς;Να ψάξει με επιμονή να συνδέσει  την εμφάνιση σωματικών συμπτωμάτων με σκέψεις, αντιλήψεις και συναισθήματα  που μπορεί να δημιουργούν αίσθηση εγκλωβισμού, αδιέξοδου, φόβου, θυμού, ενοχών κλπ. Αυτό μπορεί, φυσικά, να γίνει με τη βοήθεια ειδικού.

Διαβάστε Περισσότερα »

Ποια είναι τα σημάδια της ψυχογενούς ανορεξίας;

Ποια είναι τα σημάδια της ψυχογενούς ανορεξίας;  thumbnail

Η κυρία Τζένη Σουμάκη, παιδοψυχίατρος – ψυχαναλύτρια, επιστημονικά υπεύθυνη του Κέντρου Ημέρας «ΑΝΑΣΑ» αναλύει τη συγκεκριμένη διαταραχή και δίνει τις κατευθυντήριες γραμμές για την αντιμετώπισή της.Η ψυχογενής ανορεξία είναι μία από τις πιο απειλητικές διαταραχές διατροφής που καταγράφονται πλέον και στην Ελλάδα. Δεν πρόκειται για μια κατάσταση στην οποία το άτομο δεν έχει όρεξη για φαγητό, αλλά είναι μια πολύπλοκη ασθένεια ψυχολογικής φύσης που πλήττει τις γυναίκες της εφηβικής και της μετεφηβικής ηλικίας.Τι είναι η ψυχογενής ανορεξία;Πρόκειται για το τρίτο συχνότερο χρόνιο νόσημα της εφηβικής ηλικίας στις γυναίκες, με την  πρώτη κορύφωση να καταγράφεται στην ηλικία των 14,5 ετών και τη δεύτερη στα 18 χρόνια. Τις τελευταίες πέντε δεκαετίες έχει διαπιστωθεί σημαντική αύξηση της νόσου στις γυναίκες ηλικίας 15 – 24 ετών, και η αναλογία εμφάνισης της στις γυναίκες είναι επταπλάσια σε σύγκριση με την αντίστοιχη στους άνδρες.Πώς εξηγείται η εμφάνιση στις συγκεκριμένες ηλικίες;Η κορύφωση της συχνότητας εμφάνισης της ανορεξίας στην ηλικία των 15 – 24 ετών αντικατοπτρίζει την προβολή από τα μέσα μαζικής επικοινωνίας ιδιαίτερα λεπτόσωμων γυναικών ως προτύπων μίμησης για νέες κοπέλες. Η λεπτή σιλουέτα έχει μια απόλυτη αξία που πλησιάζει σε μια «ηθική» τελειότητα και αποτελεί απόδειξη παντοδυναμίας.Ποια είναι τα αΙτιά της;Ατομικοί, ψυχολογικοί αλλά και οργανικοί παράγοντες συμμετέχουν στη γένεσή της.  Η οικογένεια και το περιβάλλον παίζουν σημαντικό ρόλο στην εμφάνιση της διαταραχής. Πρόκειται για οικογένειες που χαρακτηρίζονται από μια κυρίαρχη φροντίδα να δοθεί μια καλή εικόνα προς τα έξω σε βάρος των προσωπικών συναισθημάτων. Κυρίαρχο πρόσωπο αποτελεί η κυριαρχική – ελεγκτική μητέρα. Με τη διαταραχή η ανορεκτική έφηβη αφενός προβάλλει το αίτημά της για αγάπη με τη σωματική της αδυναμία, απ’ την άλλη αρνείται κάθε βοήθεια που της προσφέρεται.Τι πρέπει να κινητοποιήσει τους γονείς;Έναρξη δίαιτας με σκοπό την απώλεια βάρους χωρίς «ιδιαίτερο» λόγο. Ή ακόμα και αν συντρέχει λόγος, συνέχιση της δίαιτας σε ακραία επίπεδα. Σοβαρή και απότομη απώλεια βάρους, η οποία μπορεί να συνοδεύεται και από διαστρεβλωμένη αντίληψη/ «προσωπική αίσθηση» για τη σωματική διάπλαση. Στην περίπτωση της ανορεξίας, το βάρος φτάνει και κατά 15% κάτω του κατώτατου φυσιολογικού. Εμμονή γύρω από το σωματικό βάρος, έντονη ανησυχία κι ενασχόληση με την εικόνα σώματος. Αποκλεισμός, εκλεκτικότητα ή περιορισμός τροφών, συχνό ζύγισμα, μέτρηση θερμίδων. «Εξαφάνιση» στην τουαλέτα αμέσως μετά το γεύμα (για την αποβολή του φαγητού). Διαταραχές της περιόδου (αναστάτωση της εμμηνορρυσίας ή διακοπή της για 3 συνεχείς κύκλους ) έως αμηνόρροια.Πώς πρέπει να αντιδράσει η οικογένεια του ατόμου με ανορεξία;Οι γονείς συνήθως αποδυναμώνονται με την εμφάνιση στο παιδί τους μιας διατροφικής διαταραχής και συχνά ενοχοποιούνται κατηγορώντας τους εαυτούς τους για την ασθένεια. Άλλες φορές βέβαια, αρνούνται το ότι υπάρχει πραγματικό πρόβλημα το οποίο χρήζει άμεσης αντιμετώπισης. Έτσι πολύ συχνά τα παιδιά φτάνουν σε ακραία σημεία, όπου η νοσηλεία μπορεί να κριθεί αναγκαία. Συχνά επίσης, χρησιμοποιούν λογικά επιχειρήματα για να εξηγήσουν αυτό που συμβαίνει, κάτι που οδηγεί αναπόφευκτα σε ένταση και μεγαλύτερη απογοήτευση των παιδιών με ενίσχυση των συμπτωμάτων της ασθένειας.Σε ποιον πρέπει να απευθυνθεί κάποιος, εφόσον εντοπίσει το πρόβλημα;Η θεραπεία αφορά τόσο στο σωματικό όσο και στον ψυχικό τομέα. Συχνά έχει χαρακτήρα επείγουσας σωματικής (εντονότατη καχεξία, ηλεκτρολυτικές και ορμονικές διαταραχές) ή ψυχικής αιτιολογίας (απόπειρα αυτοκτονίας, εντονότατη έκρηξη άγχους, ιδίως μετά από βουλιμική κρίση). Το Κέντρο Ημέρας «ΑΝΑΣΑ» παρέχει εντελώς δωρεάν , υπηρεσίες διάγνωσης, θεραπείας και συμβουλευτικής υποστήριξης των πασχόντων και των οικογενειών τους, μέσω μιας πολυκλαδικής ομάδας επαγγελματιών υγείας η οποία αποτελείται από ψυχίατρο, παιδοψυχίατρο, ψυχολόγους, γενικό ιατρό, διατροφολόγο, εργοθεραπευτή.

Διαβάστε Περισσότερα »

Πώς σχετίζεται το πένθος με την πτώχευση;

Πώς σχετίζεται το πένθος με την πτώχευση; thumbnail

Ο κ. Κωνσταντίνος Γεμενετζής, ψυχαναλυτής, εξηγεί τις υπόγειες διαδρομές που συνδέουν το πένθος της απώλειας με την πρωτόγνωρη εμπειρία της πτώχευσης που βιώνουμε ως λαός και ως χώρα. Τι συνδέει το πένθος της απώλειας με την πτώχευση; Η λέξη "πτωχός" συγγενεύει με το "πίπτω". Η εμπειρία της πτώχευσης είναι εμπειρία μιας πτώσης. Αυτή μπορεί να φτάνει από τον ξεπεσμό στα μάτια του κόσμου, της οικογένειας, του ίδιου του εαυτού, μέχρι το πέσιμο από το μπαλκόνι, ή στη θηλιά γύρω από τον λαιμό. Η πτώχευση έρχεται μετά από μια απώλεια. Η απώλεια μπορεί να αφορά πράγματα του παρόντος: Δεν μπορώ να αγοράζω στο σούπερ μάρκετ αυτά που αγόραζα, δεν μπορώ να προσφέρω στα παιδιά μου το ιδιωτικό σχολείο που πρόσφερα, δεν μπορώ να πληρώσω το δάνειο για το σπίτι ή το αυτοκίνητο, δεν μπορώ να κάνω τα ταξίδια που έκανα κ.ο.κ. Η απώλεια μπορεί όμως να αφορά και μελλοντικά πράγματα: Γίνονται ανέφικτα τα σχέδια και τα όνειρα που είχα για μια καλύτερη ζωή, τη δική μου, της οικογένειας, των παιδιών μου, για τις προοπτικές μιας γενικότερης ευημερίας, στην οποία θα συμμετείχα μαζί με τους περισσότερους. Απώλειες τέτοιου είδους δεν οδηγούν αναγκαστικά στην πτώση της πτώχευσης. Στην απώλεια κάτι δικό μου, κάτι που βρίσκονταν στην περιοχή του δικού μου μικρόκοσμου, απομακρύνεται και χάνεται. Εγώ στέκω εκεί, το χάνω από τα μάτια μου, βλέπω τον ορίζοντα του κόσμου μου να στενεύει, πενθώ. Πενθώ θα πει: ό,τι χάθηκε εξακολουθεί να είναι παρόν, δια της απουσίας του όμως. Και γι' αυτό πονάει, όπως το ακρωτηριασμένο "μέλος φάντασμα". Το πένθος είναι η σύγκρουση ανάμεσα στο αυγό του "Κι άλλο!" με την πέτρα του "Όχι πια!". Εκεί που την απώλεια ακολουθεί η πτώση του ξεπεσμού, της κατάπτωσης και της βουτιάς στο κενό, δεν στέκω πλέον. Πέφτω ο ίδιος. Πότε συμβαίνει τούτο; Πότε μια απώλεια με "ρίχνει"; Όταν τα πράγματα που χάνονται αποτελούν συνέχεια του εαυτού μου. Όταν ένας τρόπος ζωής, τα όνειρά μου για μένα και για τα παιδιά μου έχουν γίνει αναπόσπαστο μέρος της εικόνας που έχω για τον εαυτό μου. Τότε δεν χάνεται απλά το ένα και το άλλο. Χάνεται το ίδιο το έδαφος κάτω από τα πόδια μου. Όσο ριζικότερα αυτή η εικόνα με καθορίζει, τόσο εμφατικότερα η συντριβή της ισοδυναμεί με πτώση, με μια λιγότερο ή περισσότερο ελεύθερη πτώση στο κενό. Στην εμπειρία της πτώχευσης, ό,τι με στήριζε χάνεται. Η εικόνα του εαυτού μου γίνεται συντρίμμια. Χάνομαι ο ίδιος, χάνομαι μέσα σε μια βουβαμάρα, γίνομαι βουβαμάρα ο ίδιος. Δεν υπάρχει καν πένθος, καθώς το πένθος προϋποθέτει ένα Εγώ που στέκει, ίσταται και υφ-ίσταται την απώλεια. Τώρα έχει σιγάσει όπως ένα τοπίο που το σκέπασε χιόνι.

Διαβάστε Περισσότερα »
X

Αγαπητοί αναγνώστες,

Σας ενημερώνουμε ότι το boro.gr προσφέρει καθημερινά (Δευτέρα-Παρασκευή) δωρεάν ψυχολογική υποστήριξη με επαγγελματίες ψυχολόγους.

Κάντε κλίκ εδώ για να συνδεθείτε και να ενημερωθείτε για τις ώρες λειτουργίας.
X