Ψυχιατρική

Αληθινή Ιστορία: Πώς κατάλαβα ότι έχω διπολική διαταραχή και τι έκανα

Καλημέρα σας είμαι 47 ετών γυναίκα από πάντα ήμουν καταπληκτικό άτομο μέχρι που πέρασαν πολλά χρόνια φαρμακοθεραπείας χωρίς αποτέλεσμα και τελικά έφτασαν οι τελευταίοι γιατροί που επισκέφτηκα να συμπεράνουν ότι πιθανή διάγνωση είναι η διπολική διαταραχή τύπου 2. Είναι πολύ άσχημο κανείς δε μου λέει με σιγουριά τίποτα κατανοώ ότι είναι δύσκολη η διάγνωση εν πάση περιπτώσει φορτώθηκα και άλλα φάρμακα τίποτα πάλιέφτασα να παίρνω 12 φάρμακα τίποτα δεν άλλαζε όσπου πήρα τη μεγάλη απόφαση να τα κόψω.

gunaika-thlipsi

Διπολική διαταραχή και κληρονομικότητα: Υπάρχει σύνδεση;

Η διπολική διαταραχή είναι δυνατό να εκδηλωθεί κατά τη διάρκεια της εφηβικής ή ακόμα και της παιδικής ηλικίας. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος για τα παιδιά των οποίων οι γονείς έχουν διπολική διαταραχή.
Από το Ερευνητικό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο Ψυχικής Υγιεινής και το Πρόγραμμα κατά του Στίγματος των Ψυχικών Διαταραχών,  “ΑΝΤΙ-ΣΤΙΓΜΑ”. Mε την επιστημονική ευθύνη της Mαρίνας Οικονόµου-Λαλιώτη. Επικ. Καθηγήτρια Ψυχιατρικής.

Πώς εκδηλώνεται η διπολική διαταραχή σε παιδιά και εφήβους; 
Σε αντίθεση με τους ενήλικες, οι οποίοι εκδηλώνουν διακριτές περιόδους μανίας ή κατάθλιψης, τα παιδιά και οι νεαροί έφηβοι παρουσιάζουν συνήθως ταχείες εναλλαγές της διάθεσης, ακόμα και στο διάστημα μιας ημέρας. Στα παιδιά η μανία εκδηλώνεται περισσότερο με ευερεθιστότητα και ξεσπάσματα παρά με ευφορική διάθεση. Στους εφήβους η νόσος εκδηλώνεται συνήθως με μεικτή συμπτωματολογία, ενώ οι μεγαλύτερης ηλικίας έφηβοι εκδηλώνουν περισσότερο την τυπική μορφή της νόσου, όπως αυτή απαντάται στους ενήλικες.
 Πώς γίνεται η διάγνωση; 
Η διάγνωση της διπολικής διαταραχής σε παιδιά και εφήβους ενέχει ορισμένες δυσκολίες και γι’ αυτό χρειάζεται προσεκτική εκτίμηση από παιδοψυχίατρο, καθώς η συμπτωματολογία που παρουσιάζεται  μπορεί να «μιμείται» αυτή  άλλων διαταραχών, που εκδηλώνονται στο ίδιο ηλικιακό φάσμα (πχ. διαταραχή της ελλειμματικής προσοχής / υπερκινητικότητας). Επίσης, στην περίπτωση που ένα παιδί ή έφηβος εκφράζει αυτοκτονικό ιδεασμό ή αυτοκαταστροφική συμπεριφορά, αυτό θα πρέπει να ληφθεί σοβαρά υπόψη και να ζητηθεί άμεσα η βοήθεια ενός ειδικού.
Αν έχω διπολική διαταραχή θα εμφανίσουν και τα παιδιά μου;

Η εμφάνιση της διπολικής διαταραχής είναι εν μέρει μόνο γενετικά προκαθορισμένη. Για κάποιον που δεν έχει μέλος στην οικογένειά του με διπολική διαταραχή, οι πιθανότητες εμφάνισης της νόσου είναι 1%. Αν όμως έχεις διπολική διαταραχή, τα παιδιά σου έχουν περισσότερες πιθανότητες να εμφανίσουν και αυτά την ασθένεια.

Αν έχει την ασθένεια κάποιο από τα αδέλφια σου, οι πιθανότητες να την εμφανίσεις κι εσύ είναι περίπου 5-10%. Το ίδιο συμβαίνει και στην περίπτωση που πάσχει ένας από τους δυο γονείς σου. Σε ένα ζευγάρι διδύμων από το ίδιο ωάριο, αν ο ένας πάσχει από διπολική διαταραχή, ο κίνδυνος να εμφανίσει και ο άλλος την ασθένεια είναι της τάξης του 40-70%. Συνεπώς, όσα περισσότερα μέλη της οικογένειάς σου έχουν τη διαταραχή και όσο πιο κοντινός είναι ο βαθμός συγγένειάς σου με αυτά, τόσο μεγαλύτερες πιθανότητες υπάρχουν να εμφανιστεί σε σένα η διαταραχή αυτή.

 

Παράνοια και έμμονες ιδέες: Ποια είναι η διαφορά τους;

Γράφει ο  Λάμπρος Γιώτης, Ψυχίατρος – Δραματοθεραπευτής, ιδρυτικό μέλος της Εταιρείας  Δραματικής Έκφρασης και Θεραπείας «Παλμός».

"Μου γνέφει από μακριά και φεύγει". 

Όταν μπήκα στο σπίτι της κας Γιάννας (έτσι θα την ονομάσω για σας), με παραπεμπτικό από την Κοινωνική Υπηρεσία για κατ’ οίκον ψυχιατρική εξέταση, όλα ήταν πεντακάθαρα και συγυρισμένα. Η κα Γιάννα, νοικοκυρά γύρω στα 60, με περίμενε στο σαλόνι, όπου δέσποζε μια μεγάλη τηλεόραση. Στην πρώτη επαφή μαζί της φαινόταν ευγενική και ανοικτή, επέμεινε να πιώ ελληνικό καφέ από τα χέρια της και μου μίλησε για την απόμακρη σχέση που είχε με την πατρική της οικογένεια. Τόσο σ’ αυτή όσο και σε κάποιες επόμενες συναντήσεις μας, απέφευγε να δικαιολογήσει το γιατί κλείστηκε στο σπίτι της τον τελευταίο χρόνο, το γιατί δεν πήγαινε πουθενά παρά μόνο στο ψιλικατζίδικο της γειτονιάς, το γιατί έκοψε τις παρέες από το ΚΑΠΗ και απομακρύνθηκε από τις φίλες της. Όταν τη ρωτούσα πως περνούσε μόνη στο σπίτι έλεγε «εδώ, με την τηλεόραση». Ήταν στωική, με ένα χαμόγελο καρτερικό, ώσπου μια μέρα, που είχε ντυθεί κάπως πιο επίσημα, μου το αποκάλυψε. «Έρχεται συχνά και με βλέπει. Πάντα από την τηλεόραση. Χτες μου αφιέρωσε πάλι τραγούδι. Τραγουδάει υπέροχα. Φαντάζομαι έχετε κι εσείς την ίδια γνώμη, το ξέρει όλη η Ελλάδα. Μερικές φορές μου δίνει υποσχέσεις από την οθόνη. Στο τέλος της συναυλίας. Σήμερα είπε θα περάσει από κάτω με το αυτοκίνητο να με δει. Γι’ αυτό ντύθηκα καλά να βγω στο παράθυρο. Το έχει ξανακάνει. Έχει ξαναέρθει μια φορά. Μου γνέφει από μακριά και φεύγει. Ξέρει ότι είναι δικός μου. Ξέρει ότι μου ανήκει.» Για λόγους απόρρητου, δε θα σας αποκαλύψω το όνομα του διάσημου τραγουδιστή στον οποίο η κα Γιάννα αναφερόταν, μπορεί όμως ο καθένας μας στη θέση του να βάλει το πιο δημοφιλές και αγαπημένο πρόσωπο τραγουδιστή για να καταλάβουμε πόσο συναρπαστική μπορεί να είναι η πεποίθηση ότι το ίνδαλμά μας είναι ερωτευμένο μαζί μας. Χρειάστηκαν πολλές συναντήσεις με την κα Γιάννα για να ξαναβρεί τη σχέση της με τον κόσμο και να αποφορτίσει την επικέντρωση στο συγκεκριμένο πρόσωπο που είχε στο μυαλό της.

-Τι είναι η παράνοια; Ποια η διαφορά της με τις έμμονες ιδέες;

Ο όρος «παράνοια» δηλώνει τα κακώς εννοούμενα, το παρεξηγημένο, την παράλογη δοξασία. Είναι ένας όρος που αναφέρεται συχνά στην καθημερινότητα – βλέπε την έκφραση: «ζω μια παράνοια». Αρχαία λέξη (από το «παρά τον νου») αλλά με διεθνή εμβέλεια (‘paranoia’). Στην ψυχιατρική περιγράφει την κατάσταση εκείνη όπου η σκέψη ενός ατόμου διακατέχεται από μια ή περισσότερες παρανοϊκές ιδέες. Το άτομο αυτό δεν έχει καμιά αμφιβολία ότι είναι αληθινές, όμως αυτές επικυρώνονται μόνο στο δικό του σύστημα σκέψης (όπως ο έρωτας του τραγουδιστή για την κα Γιάννα). Οι ιδέες αυτές διαφέρουν από τις «έμμονες ιδέες» ή «εμμονές», όπου το άτομο γνωρίζει ότι οι σκέψεις του είναι παθολογικές, αλλά δεν μπορεί να απαλλαγεί από αυτές (π.χ. «σκέφτομαι συνέχεια ότι βρωμάω παρότι πλένομαι διαρκώς, δεν ξεκολλάει από το μυαλό μου αυτή η σκέψη»). Στην παράνοια τα πράγματα είναι πιο δύσκολα.

Τι πρέπει να προσέχουμε σε έναν ασθενή με διπολική διαταραχή;

Στη διπολική διαταραχή πρέπει να υπάρχει φαρμακευτική αγωγή εφόσον είναι κατάλληλη για την σταθεροποίηση του ασθενούς. Γιατί ο ασθενής στην διπολική διαταραχή πρέπει να αναμένει ότι κατά τη διάρκεια της ζωής του θα έχει αρκετά επεισόδια είτε συμπεριφοράς μανίας είτε συμπεριφοράς κατάθλιψης. Με την πρόσληψη φαρμακευτικής αγωγής μπορεί να προστατευθεί από αυτή την επιδείνωση από αυτά τα επεισόδια που έχουν δυσάρεστη έκβαση για τον ασθενή. Άρα ναι η φαρμακευτική αγωγή πρέπει να υπάρχει πάντα σύμφωνα με τον ειδικό ψυχικής υγείας. Σε περίπτωση υποτροπής πάντα πρέπει να ακολουθήσετε πιστά τις οδηγίες του ειδικού ο οποίος θα κρίνει το πώς θα την χειριστεί και ίσως κρίνει και απαραίτητη και μια σύντομη – βραχεία νοσηλεία.

Η 34χρονη Σοφία ρωτά

Μπορεί κανείς να καταλάβει ότι ο διπλανός του έχει παράνοια;

Ο όρος "παράνοια" νομίζω είναι αρκετά παλιός και πλέον δεν υφίσταται ως κλινική ή άλλη διάγνωση παρόλο που μπορεί να δείτε να τον χρησιμοποιούν. Συγκεκριμένα έχω την πληροφορία ότι το τελευταίο βιβλίο διαγνωστικών κριτηρίων ψυχικών νόσων (DSM) που τον περιλαμβάνει είναι το ΙΙΙ-R. Αναφερόταν σε ανθρώπους που έχουν την αίσθηση πως κάτι πολύ ακραίο συμβαίνει υπέρ ή εναντίον τους με αποτέλεσμα να τροποποιού

X

Αγαπητοί αναγνώστες,

Σας ενημερώνουμε ότι το boro.gr προσφέρει καθημερινά (Δευτέρα-Παρασκευή) δωρεάν ψυχολογική υποστήριξη με επαγγελματίες ψυχολόγους.

Κάντε κλίκ εδώ για να συνδεθείτε και να ενημερωθείτε για τις ώρες λειτουργίας.
X